Zaruret nedir?
Kısaca
Sürücünün zabıtanın iznini almadan olay yerinden ayrılmasını haklı kılan, sürücünün iradesi dışındaki zorunlu hâldir.
Birçok kanunda geçer (2 kanun); anlamı bağlama göre aşağıda.
Kanunda nerede geçiyor
2 maddeKarayolları Trafik Kanunu
- KTK m.81 · Trafik kazalarına karışanlar ile ilgili kurallar
Sürücünün zabıtanın iznini almadan olay yerinden ayrılmasını haklı kılan, sürücünün iradesi dışındaki zorunlu hâldir. Zaruret dışında ayrılma, üçüncü fıkradaki yaptırımları doğurur.
Türk Silahlı Kuvvetleri İç Hizmet Kanunu
- Türk Silahlı Kuvvetleri İç Hizmet Kanunu m.89
Silah kullanmadan başka bir yolla mukavemetin bertaraf edilememesi ya da tecavüze karşı koyulamaması durumu. Silah kullanımı ancak bu zorunluluk doğduğunda yetki kapsamına girer.
Karıştırılan kavramlar
Zaruretle ayrılma ile zaruret dışı ayrılma arasındaki fark nedir?
Sürücünün iradesi dışındaki zorunlu bir hâl nedeniyle olay yerinden ayrılması.
Zabıtanın iznini almadan, zorunluluk olmaksızın ayrılması.
Zaruret hâlinde ayrılma cezalandırılmaz; zaruret dışı izinsiz ayrılma üçüncü fıkradaki idari para cezası ve hapis cezasını doğurur.
Lüzum ve zaruret görülen yer ile diğer yerler arasındaki fark nedir?
Lüzum ve zaruret görülen yerlerdeki memurlar, fondan karşılanan konut ihtiyacından yararlanabilir.
Bu niteliği taşımayan yerlerde görev yapan memurların konut ihtiyacı maddenin kapsamında değildir.
Fon kaynağından karşılanma yalnızca belirlenen yerler bakımından söz konusu olur.
Genel istihdam ile lüzum ve zaruret hâlinde istihdam arasındaki fark nedir?
Memurların görevlendirilmesi genel atama usullerine tabidir ve ilgili diğer mevzuata göre yapılır.
Valiler ve kaymakamlar, lüzum ve zaruret hâlinde kendi derece maaşlarıyla umum müdürlük ve şube müdürlüklerinde istihdam edilebilir.
Bu istisnai istihdamda üst bir kadro ya da daha yüksek bir maaş verilmez; ilgili kişi kendi derecesinde kalır.
Üç aylık süre ile kanuni zaruret arasındaki fark nedir?
Kanuni zaruret hali, üç aylık sürenin aşılmasını haklı kılan engeldir.
Kanuni zaruret bulunmayan davada üç ay aşılamaz.
Zaruret yoksa üç aydan fazla devam eden dava süre yönünden aykırılık oluşturur; zaruret varsa bu aykırılık doğmaz.
Lüzum ve zaruret ile genel barınma ihtiyacı arasındaki fark nedir?
Lojman ihtiyacı yalnızca lüzum ve zaruret görülen yerlerde ve Adalet Bakanlığınca tespit edildiği ölçüde karşılanır.
Görev yerinde barınma imkânı bulunan veya ihtiyacı tespit edilmeyen hâkim ve savcı, lojman ödeneğinden yararlandırılmaz.
Lojman tahsisi bir hak olarak doğmaz; tespit işlemi olmadan lojman talebi karşılanmaz.
Rızalı sterilizasyon ile tıbbi zaruret nedeniyle rızasız kastrasyon arasındaki fark nedir?
Rızalı sterilizasyonda ameliyat, reşit kişinin isteğine ve tıbbi sakınca yokluğuna bağlıdır.
Rızasız kastrasyonda ise hastalığın tedavisi için tıbbi zaruret, ameliyatın seyri sırasında ortaya çıkmış olmalıdır.
İki hal farklı koşullara bağlıdır; birincisinde rıza zorunludur, ikincisinde rıza aranmaz.
Örnek kararlar
3 karar- Genel Kurul, 2017/37897 E., 05.07.2022İlgili madde: 211 s. K. m.89
- İkinci Bölüm, 2015/18189 E., 23.10.2019İlgili madde: 211 s. K. m.89
- Birinci Bölüm, 2015/6547 E., 09.10.2019İlgili madde: 211 s. K. m.89
Terimin geçtiği maddeye bağlı ve tam metninde terimi anan kararlar. Tam metin karar deposundan istek üzerine yüklenir. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.
İlgili terimler
Aynı maddelerde birlikte geçen kavramlar.
Tanımlar ve madde bağlantıları güncel kanun metninden derlendi (2026-10-21). Hukuki tavsiye değildir.