Tahrir usulü

213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 52. maddesi, iki genel tahrir arasında binaların gayrisafi iratlarında ve arazinin kıymetlerinde kanunda belirtilen sebeplerden doğan devamlı ve tabii değişikliklerin tespit edilmesi yoluyla yeni irat veya kıymetin takdir edilmesi olan tadilatı tanımlar. Madde, bina ve arazi değerlemesinin genel tahrirler arasındaki güncelleme mekanizmasını düzenler ve vergi kıymetlerinin bu yolla yenilenmesini kapsar. Madde, genel tahririn kendisini, tahrir sonucunda belirlenen vergi değerlerinin hangi usulle itiraz edilip kesinleştiğini ve tahrire esas bilgilerin toplanma usulünü düzenlemez; bunlar Vergi Usul Kanunu'nun ilgili maddelerinde yer alır. Maddenin kendi metni dışında tadilatın hangi sebeplere dayanacağı ve uygulama takvimi ayrıca kanunun ilgili hükümlerine ve ikincil düzenlemelere bağlıdır.

Tadilat: hangi kavramlar bilinmeli?

Tadilat

İki genel tahrir arasında, binaların gayrisafi iratlarında ve arazinin kıymetlerinde meydana gelen devamlı ve tabii değişikliklerin tespit edilerek yeni irat veya kıymetin takdir edilmesi işlemidir. Maddenin tanımladığı bu işlem, genel tahririn yerini almaz; yalnızca iki tahrir arasındaki değer güncellemesidir.

Genel tahrir

Binaların gayrisafi iratlarının ve arazinin kıymetlerinin topluca belirlendiği genel değerleme işlemidir. Tadilat, bu iki genel tahrir arasında yapılır ve onların ara dönemine ilişkindir.

Devamlı ve tabii değişiklik

Binanın gayrisafi iratında veya arazinin kıymetinde, kanunda sayılan sebeplerden doğan, süreklilik taşıyan ve doğal seyir içinde ortaya çıkan değişikliktir. Geçici veya olağanüstü nitelikteki değişiklikler bu kapsamda değerlendirilmez.

Gayrisafi irat

Binanın kira getirisi esas alınarak hesaplanan brüt gelir değeridir. Bina vergisinin matrah unsurudur; tadilatta bu iratta meydana gelen değişiklik tespit edilir.

Tadilat: hangi şartlar aranır?

• İki genel tahrir arasında kalan bir dönem bulunmalıdır; tadilat ancak bu ara dönemde yapılabilir.
• Değişikliğin binaların gayrisafi iratlarında veya arazinin kıymetlerinde meydana gelmiş olması gerekir.
• Değişikliğin kanunda yazılı sebeplerden kaynaklanması gerekir.
• Değişikliğin devamlı ve tabii nitelikte olması aranır; geçici değişiklikler tadilata konu olamaz.
• Bu değişikliklerin tespit edilmesi ve sonucunda yeni irat veya kıymetin takdir edilmesi gerekir.

Tadilat: hangi sonuçları doğurur?

• Devamlı ve tabii değişiklik tespit edildiğinde binanın yeni gayrisafi iratı veya arazinin yeni kıymeti takdir edilir.
• Değişiklik kanunda yazılı sebeplerden doğmamışsa tadilat yapılamaz ve mevcut irat veya kıymet korunur.
• Değişiklik geçici nitelikte ise yeni takdir yapılmaz.
• Tadilatın hangi tarihten itibaren geçerli olacağı ve ayrıntılı usulü bu maddede belirtilmemiştir; ilgili kanun hükümlerine bağlıdır.

Tadilat: sık yapılan hatalar nelerdir?

• Tadilatı genel tahrir ile karıştırmak; tadilatın kapsamlı yeniden değerleme olduğunu varsaymak.
• Geçici veya olağanüstü bir değişikliği devamlı ve tabii değişiklik sayarak yeni takdir yapmak.
• Arazi kıymeti ile bina gayrisafi iratı ölçütlerini birbirine karıştırmak.
• Kanunda sayılmayan bir sebebe dayanarak tadilat yapmak.

Nasıl ispat edilir?

• Tadilatı talep eden idare, iki genel tahrir arasında binanın gayrisafi iratında veya arazinin kıymetinde devamlı ve tabii bir değişiklik meydana geldiğini ispatlamakla yükümlüdür.
• Değişikliğin kanunda yazılı sebeplerden kaynaklandığının gösterilmesi gerekir; bu hususta yapılan keşif ve bilirkişi tespitleri belirleyici olur.
• Mükellef, değişikliğin geçici nitelikte olduğunu veya kanunda sayılmayan bir sebepten kaynaklandığını ileri sürerek karşı ispat yükü altına girer.

Hangi maddelerle birlikte okunmalı?

• 213 sayılı Kanun: Maddede anılan genel tahrir, bina ve arazi değerlemesinin tamamını düzenleyen kanunun bütünüdür; tadilatın sebepleri ve usulü bu kanunda yazılı hükümlere göndermektedir.

213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 63. maddesi, binaların gayrisafi iratları ile arazi kıymetlerinin tadilat yoluyla yeniden tahmin ve takdir edilmesini hangi hallerde gerektiğini düzenler. Düzenlenen haller; gayrisafi irat ve kıymetlerde önemli değişiklik, genel tahrirde unutulmuş olma, yeni inşaat, yıkım veya harap olma, kullanış tarzı değişikliği, arazi hal ve heyetinde değişiklik, müstesnalık, mütemmim durumu, taksim-ifraz ve birleştirme hallerini kapsar. Madde, emlak vergisine ilişkin mükellef ve mükellefiyete tabi binalar ile araziler bakımından uygulanır. Maddenin düzenlemediği konular: Binaların ve arazilerin genel tahrir yoluyla ilk değerlemesi ile sabit istihsal, asansör ve kalorifer tesislerinin takdir esası (m.307); emlak vergisinin matrah, oran ve tarh usulü ile tahakkuk ve tahsil esasları ile bunlara ilişkin itiraz ve dava yolları ayrı maddelerde düzenlenmiştir.

Tadilat sebepleri: hangi kavramlar bilinmeli?

Tadilat yoluyla tahmin ve yeniden takdir

Binanın veya arazinin vergi değerinin, genel tahrir sonrasında ortaya çıkan değişikliklere göre yeniden belirlenmesi işlemidir. Madde metninde sayılan hallerden birinin gerçekleşmesi şarttır.

Gayrisafi irat

Binanın yıllık kira değeri olarak takdir edilen brüt gelirdir. Tadilat, bu iradın değişmesi halinde yeniden takdir sonucunu doğurur.

Genel tahrir

Emlak vergisine esas binaların ve arazilerin topluca değerlendirildiği ilk kayıt ve takdir işlemidir. Madde 2 bakımından unutularak mektum kalan bina ya da arazi, genel tahrirde yer almamış olan mükelleflerdir.

Yeni inşaat

Yeni bina yapımı ile mevcut binalara yapılan ilaveler ve sabit istihsal, asansör veya kalorifer tesisi konulmasıdır. Bu hallerde yalnız ilave inşaatın veya tesislerin gayrisafi iradı takdir edilerek mevcut irada eklenir.

Müstesnalık

Vergiden muaf tutulan bina veya arazinin durumudur. Madde 7 bakımından daimi müstesnalıktan yararlanan ve irat ya da kıymeti bulunmayan taşınmazın müstesnalıktan çıkması tadilat sebebidir.

Mütemmim durum

Bir binaya bağlı olarak onun kullanımını tamamlayan arazinin ya da bir arsanın bina tamamlayıcısı olması halidir. Madde 8 bakımından bu durumun girmesi ya da çıkması yeniden takdir sebebidir.

Tadilat sebepleri: hangi şartlar aranır?

• Binanın veya arazinin, genel tahrirden sonra bir yeniden takdir sebebinin doğmuş olması gerekir; madde metnindeki on halden en az birinin gerçekleşmesi aranır.
• Birinci bentte, bina gayrisafi iratları ile arazi kıymetlerinin bir sebeple devamlı olarak en az yüzde yirmi oranında artması veya eksilmesi şarttır; geçici dalgalanmalar bu kapsamda değerlendirilmez.
• Üçüncü bentte yeni bina inşa edilmesi veya mevcut binaya ilave yapılması ya da sabit istihsal, asansör veya kalorifer tesisi konulması halinde takdir yalnız ilave ve tesislerin gayrisafi iradı üzerinden yapılır; sabit istihsal, asansör ve kalorifer tesislerinde takdir 307. madde esasına göre yapılır.
• Dördüncü bentte yangın, yıkılma veya başka sebeplerle binanın tamamen ya da kısmen harap olması ya da sabit istihsal, asansör veya kalorifer tesislerinin kısmen ya da tamamen kaldırılması gerekir.
• Beşinci bentte binanın kullanış tarzının tamamen değiştirilmesi ya da ikamete mahsus bölümlerin ticari amaçlı hale getirilmesi veya tersi bir değişiklik bulunmalıdır. Apartmanlarda her daire ayrı bir bina sayıldığından yalnız kullanışı değişen dairenin iradı yeniden takdir edilir.
• Altıncı ila onuncu bentlerde arazinin hal ve heyetinin değişmesi, müstesnalıktan çıkma, mütemmimlik durumunun değişmesi, taksim-ifraz veya arazi ve bina hisselerinin birleştirilmesi gibi tespit edilebilir bir fiili ya da hukuki değişiklik bulunmalıdır.
• Yeniden takdir sonucu, değişikliğin gerçekleştiği tarihten itibaren doğar; eski değer, değişiklik sonrası dönemde geçerliliğini korumaz.

Tadilat sebepleri: hangi sonuçları doğurur?

• Madde metnindeki hallerden biri gerçekleştiğinde binanın gayrisafi iradı veya arazinin kıymeti yeniden tahmin ve takdir olunur.
• Birinci bentte gayrisafi irat veya arazi kıymetinin devamlı olarak en az yüzde yirmi oranında artması ya da eksilmesi halinde yeniden takdir yapılır.
• Üçüncü bentte yeni inşaat, ilave veya tesis halinde yalnız ilave inşaatın ya da tesislerin iradı takdir edilerek binanın mevcut iradına eklenir.
• Sabit istihsal, asansör ve kalorifer tesislerinin iradı 307. madde esasına göre takdir edilir.
• Beşinci bentte kullanış tarzı değişen apartman dairesinin iradı yeniden takdir olunur; diğer daireler etkilenmez.
• Madde metninde sayılan hallerin hiçbiri gerçekleşmemişse, mevcut gayrisafi irat ve arazi kıymeti üzerinde tadilat yoluyla yeniden takdir yapılamaz.
• Madde tadilat yoluyla yeniden takdir sebeplerini sınırlı olarak saydığından, bu liste dışında kalan bir değişiklik kendiliğinden yeniden takdir sebebi sayılmaz.

Tadilat sebepleri: sık yapılan hatalar nelerdir?

• Birinci bentteki yüzde yirmi eşiğini, üçüncü ve dördüncü bentlerde de aramak; bu bentlerde eşik yoktur.
• Yeni inşaat veya ilave halinde bütün binanın iradını yeniden takdir etmek; takdir yalnız ilave kısım için yapılıp mevcut irada eklenir.
• Sabit istihsal, asansör ve kalorifer tesislerinin iradını genel irat esasına göre hesaplamak; 307. madde esası uygulanır.
• Apartmanda bir dairedeki kullanış değişikliğini bütün bina için yeniden takdir sebebi saymak; beşinci bent daire bazında uygulanır.
• Madde metninde sayılmayan bir değişikliği tadilat sebebi saymak; liste sınırlıdır.

Uygulamada nasıl yorumlanıyor?

• Apartmanlarda her dairenin ayrı bina sayılması ilkesi, kullanış tarzı değişikliğinde takdirin yalnız ilgili daireyle sınırlı tutulmasını sağlamaktadır. (5. Ceza Dairesi, 2022/3544 E., 2023/12049 K., 11.12.2023)

Nasıl ispat edilir?

• Yeniden takdiri talep eden idare veya mükellef, madde metnindeki bentlerden hangisine dayandığını ve değişikliğin gerçekleştiğini ispatla yükümlüdür.
• Birinci bent bakımından gayrisafi irat veya arazi kıymetinde yüzde yirmilik değişimin devamlı olduğu, kira sözleşmeleri, emsal değerler ve bilirkişi incelemesiyle ortaya konulmalıdır.
• Üçüncü bent bakımından yapı ruhsatı, iskan, tesis kayıtları ve keşif ile ilave inşaatın varlığı belgelenmelidir.
• Kullanış tarzı değişikliği bakımından fiili kullanımın tespiti için yerinde inceleme ve tanık beyanı kullanılabilir; ancak belgesiz iddianın tek başına yeterli sayılacağına dair bir kural madde metninde yoktur.
• Karşı taraf, değişikliğin gerçekleşmediğini ya da eşiğin aşılmadığını ileri sürerse bu savunmayı kendisi ispatlamalıdır.

Hangi maddelerle birlikte okunmalı?

• 213 sayılı Kanun m.307: Sabit istihsal, asansör ve kalorifer tesislerinin gayrisafi iradının hangi esasa göre takdir edileceğini belirler; üçüncü bent bu hükme açıkça yollama yapar.
• 213 sayılı Kanun: Genel tahrir sonrası oluşan değişikliklerin yeniden takdirini düzenleyen bütünün parçasıdır; unutularak mektum kalan binalar bakımından genel tahrir öncesi ve sonrası ayrımı bu bağlamda önemlidir.

213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 64. maddesi, arazinin hal ve heyetinde değişiklik sayılan altı hali sayar: fidanlandırma veya ağaçlandırma ile bağ haline getirme, fidanlı veya ağaçlı arazinin tarla haline getirilmesi, tarım arazisinin tarıma elverişsiz hale gelmesi, tarım yapılmayan arazinin tarıma elverişli hale getirilmesi, arazinin üzerine veya altına inşaat yapılması ve arazinin parsellenerek arsa haline getirilmesi. Madde, arazi sahiplerinin bu değişiklikleri vergi idaresine bildirme yükümlülüğünü ve bildirimin hangi hallerde gerektiğini belirlemek için değişiklik kavramını tanımlar. Maddenin kapsamı arazi sahipleridir. Bildirim usulü, bildirim süresi, bildirime bağlı vergi sonuçları ve değerlendirme esasları bu maddede düzenlenmez; bunlar ilgili vergi kanunlarında ve uygulama yönetmeliklerinde yer alır. Madde, tapu sicili, kadastro ve kat mülkiyeti işlemlerini de düzenlemez.

Arazinin hal ve heyetinde değişiklik: hangi kavramlar bilinmeli?

Arazinin hal ve heyeti

Arazinin fiziki durumu, kullanım biçimi ve niteliğidir. Madde, bu niteliklerde meydana gelen değişiklikleri sayarak hal ve heyet değişikliğinin kapsamını belirler.

Fidanlandırma ve ağaçlandırma

Arazinin fidan dikilerek veya ağaç yetiştirilerek ağaçlı hale getirilmesidir. Bağ haline getirme de aynı bentte yer alır ve arazinin bağ olarak kullanıma açılmasını ifade eder.

Tarıma elverişsiz hale gelme

Tarım yapılan bir arazinin tabii afet, arıza veya başka sebeplerle tarımsal üretime uygun olmaktan çıkmasıdır. Sebebin önemi yoktur; sonuç olarak arazinin tarıma elverişsiz olması yeterlidir.

Parselleme yoluyla arsa haline getirme

Arazinin parsellere ayrılarak imar veya yapılaşma amacına uygun arsalar oluşturulmasıdır. Yalnız fiili bölünme değil, arsa niteliğinin ortaya çıkması da bu hale girer.

Arazinin hal ve heyetinde değişiklik: hangi şartlar aranır?

• Arazide maddede sayılan altı halden birinin gerçekleşmiş olması gerekir.
• Fidanlı, ağaçlı veya kütüklü arazinin tarla haline getirilmesi ya da bu niteliğe gelmesi halinde değişiklik oluşur; gelme hali de aynı bentte yer alır.
• Tarım yapılan arazinin tarıma elverişsiz hale gelmesinde sebebin tabii afet, arıza veya başka bir sebep olması fark etmez.
• Tarım yapılmayan arazinin tarıma elverişli hale getirilmesinde arazinin fiilen tarıma uygun duruma getirilmiş olması gerekir.
• Arazinin üzerine veya altına inşaat yapılmış olması değişiklik sayılır.

Arazinin hal ve heyetinde değişiklik: hangi sonuçları doğurur?

• Altı halden birinin gerçekleşmesi arazinin hal ve heyetinde değişiklik olduğu sonucunu doğurur.
• Maddede sayılmayan bir durum, bu madde kapsamında değişiklik sayılmaz.
• Maddenin kendisi bildirim yükümlülüğünü doğrudan kurmaz; bildirim ve buna bağlı vergi sonuçları ilgili vergi mevzuatında aranmalıdır.

Arazinin hal ve heyetinde değişiklik: sık yapılan hatalar nelerdir?

• Arazide yapılan her kullanım değişikliğini maddenin kapsamında saymak; yalnız altı bentte sayılan haller değişiklik sayılır.
• Tarıma elverişsizlik halinde sebebin afet veya arıza olmasını şart koşmak; madde sebebi sınırlamaz.
• Parselleme ile arsa haline getirmeyi yalnız fiili bölünmeyle sınırlamak; arsa niteliği de sonucu belirler.
• Bağ haline getirmeyi fidanlandırma veya ağaçlandırmadan ayrı bir hal saymamak; madde bunu aynı bentte sayar.

Nasıl ispat edilir?

• Hal ve heyet değişikliğini ileri süren tarafın, arazide sayılan hallerden birinin gerçekleştiğini ortaya koyması gerekir.
• Fiili durum tespiti yapılarak, fidanlandırma, tarla dönüşümü, inşaat ya da parselleme gibi hallerin varlığı belgelenebilir.
• Tarıma elverişsizlik ya da elverişlilik hali bakımından teknik tespit ve bilirkişi raporu kullanılabilir.
• Maddede sayılan bir hal bulunmadığını savunan taraf, fiili durumun maddedeki hallerin dışında kaldığını göstermelidir.

Bu madde, binaların gayrisafi iratlarında ve arazi ile arsaların kıymetlerinde, 213 sayılı Kanun m.63/1'de yazılı oranda artma veya eksilme olması hâlinde yapılacak tadilatın türünü düzenler. Tadilatın mevzii (genel) ya da ferdi (münferit) olmasının ölçütünü, yani tadilatın bir yerleşim biriminin tamamını mı yoksa tek tek mükellefleri mi kapsadığını belirler. Tadilatın hangi oranda ve hangi koşullarla yapılacağı, tespit ve itiraz usulü ile sonuçları maddede yer almaz. Bu madde, tadilatın kimin mükellefleri bakımından uygulanacağını da belirlemez; bu, tadilatın kapsamının tespitine ilişkindir. Oran ve koşullar için m.63, tadilatın yapılış usulü ve itiraz için ilgili usul hükümleri bu maddenin dışındadır.

Mevzii ve ferdi tadilat: hangi kavramlar bilinmeli?

Mevzii tadilat

Bir şehir, kasaba veya köyün tamamında, mevcut bina ve arazi için yapılan kıymet ya da iradı yeniden belirleyen tadilattır. Tek bir mükellefi değil, belirli bir yerleşim biriminin tüm bina ve arazilerini kapsar.

Ferdi tadilat

Münferit mükelleflerin arazisi veya binaları için yapılan tadilattır. Kapsamı bir yerleşim biriminin tamamı değil, tek tek mükelleflerin taşınmazlarıdır.

Gayrisafi irat

Binaların, bu madde bakımından tadilatın konusunu oluşturan vergi matrahı niteliğindeki yıllık getirisidir. Tadilatın konusu olabilmesi için m.63/1 uyarınca bu iradın oranda artması ya da eksilmesi gerekir.

Kıymet

Arazi ve arsaların, bu madde kapsamında tadilatın konusu olan vergi değeridir. Kıymetin değişmesi m.63/1'deki oranı aşmalıdır.

Mevzii ve ferdi tadilat: hangi şartlar aranır?

• Tadilata konu olan taşınmazın bina ya da arazi-arsa olması gerekir.
• Gayrisafi irat veya arazi-arsa kıymetinde, 213 sayılı Kanun m.63/1'de yazılı nispette artma ya da eksilme meydana gelmiş olması gerekir.
• Bu artma veya eksilmenin sebebiyle tadilat yapılması gerekir.
• Tadilatın mevzii sayılması için, bir şehir, kasaba veya köyün tamamındaki mevcut bina ve arazileri kapsaması gerekir.
• Tadilatın ferdi sayılması için, münferit mükelleflerin arazi veya binalarına yönelmesi gerekir.

Mevzii ve ferdi tadilat: hangi sonuçları doğurur?

• Artma veya eksilme m.63/1'deki nispete ulaştığında tadilat yapılabilir.
• Tadilat bir yerleşim biriminin tamamını kapsıyorsa mevzii olur.
• Tadilat yalnızca münferit mükelleflerin taşınmazlarını kapsıyorsa ferdi olur.
• Madde, tadilatın türünü belirler; tadilatın oranını ya da yapılış usulünü belirlemez.

Mevzii ve ferdi tadilat: sık yapılan hatalar nelerdir?

• Mevzii ile ferdi tadilatı, kapsamı tek bir mükellefle sınırlı olan tadilatın mevzii sayılması gibi birbirine karıştırmak.
• Tadilatın sebebi olan artma veya eksilmenin m.63/1 nispetini aşmadan tadilat yapılabileceğini varsaymak.
• Maddeyi oran, usul ve itiraz hükmü gibi okumak; bu madde yalnızca tadilatın türünü belirler.

Nasıl ispat edilir?

• Tadilatın mevzii mi ferdi mi olduğunu gösteren belgeler, tadilatın kapsadığı yerleşim biriminin ya da mükelleflerin tespitine dayanır; bu belgeleri tadilatı ileri süren idare ortaya koymalıdır.
• Artma veya eksilmenin m.63/1 nispetine ulaştığını gösteren kıymet ya da gayrisafi irat tespiti, tadilatı ileri süren tarafça ortaya konmalıdır.

Hangi maddelerle birlikte okunmalı?

• 213 sayılı Kanun m.63: Maddenin sözünü ettiği artma veya eksilmenin nispetini 1. bendinde belirler; m.65 bu nispetin gerçekleşmesini tadilatın ön koşulu olarak alır.

213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 66. maddesi, mevzii tadilat (vergi mevzuatı kapsamındaki belirli ve sınırlı nitelikteki değişiklik) yapılabilmesi için aranan şartları düzenler. Maddenin düzenlediği konular, tadilat isteği, belediye encümeni veya köy ihtiyar meclisi mazbatası, il idare kurulu kararı ve Maliye Bakanlığı izni olarak sıralanabilir. Madde, mevzii tadilat isteğinde bulunabilecek kişileri ilgili mükellefler ve vergi dairesi ile sınırlar; mükellefin dava ve ceza zamanaşımını düzenlemez (66/1-e, 67/4 ve ilgili hükümler ayrı maddelerde yer alır). Kanunun 66. maddesinin başlığındaki dava zamanaşımı ile karıştırılmamalıdır; bu konu ceza kovuşturması ve vergi cezaları bakımından ayrı bir düzenlemedir. Maddenin vergi tarhı, tahakkuk ve tebliğ usulünü düzenlemediği de açıktır.

Mevzii tadilat kararı: hangi kavramlar bilinmeli?

Mevzii tadilat

Vergi mevzuatında belirli bir yer veya durum için yapılan sınırlı nitelikteki düzenleme anlamına gelir. Genel nitelikli bir mevzuat değişikliğinden ayrı tutulur ve bu maddede öngörülen merciler tarafından, belirlenen usulle uygulanır.

Mazbata

Şehir ve kasabalarda belediye encümeni, köylerde köy ihtiyar meclisi tarafından, mevzii tadilatı gerektiren sebepleri içerecek şekilde düzenlenen tutanaktır. Mazbata, il idare kurulunun kararına temel oluşturur.

İl idare kurulu

Mazbata üzerine mevzii tadilatın lüzumuna karar veren idari kuruldur. Bu karar, Maliye Bakanlığı iznine geçmeden önce alınması gereken bir aşamadır.

Mevzii tadilat kararı: hangi şartlar aranır?

• İlgili bir veya birkaç mükellefin ya da vergi dairesinin mevzii tadilat isteğinde bulunması gerekir.
• Şehir ve kasabalarda belediye encümeninin, köylerde köy ihtiyar meclisinin mevzii tadilatı gerektiren sebepleri içeren mazbatayı tanzim etmesi gerekir.
• Mazbata üzerine il idare kurulunun tadilatın lüzumuna karar vermesi gerekir.
• Maliye Bakanlığının mevzii tadilatın yapılmasına izin vermesi gerekir; bu üç aşamanın birinin eksikliği tadilatı yapılamaz kılar.

Mevzii tadilat kararı: hangi sonuçları doğurur?

• Üç şartın tamamı gerçekleşmeden mevzii tadilat yapılamaz.
• Şartlardan biri eksikse tadilat hukuken geçerli olmaz.
• Maliye Bakanlığı izni verilmeden il idare kurulunun kararı tek başına tadilatı yürürlüğe koymaz.

Mevzii tadilat kararı: sık yapılan hatalar nelerdir?

• Mazbatayı tanzim eden merciyi yerleşim yerine göre karıştırmak: şehir ve kasabada belediye encümeni, köyde köy ihtiyar meclisi yetkilidir.
• İl idare kurulu kararını Maliye Bakanlığı izninin yerine geçirmek; iki karar ayrı aşamalardır.
• Mevzii tadilatı genel vergi düzenlemesi gibi değerlendirmek; madde yalnızca belirli ve sınırlı durumlar için uygulanır.

Nasıl ispat edilir?

• Mevzii tadilat isteğinde bulunan mükellef veya vergi dairesi, isteğini yazılı olarak ortaya koymalıdır.
• Belediye encümeni veya köy ihtiyar meclisinin mazbatası, tadilatı gerektiren sebepleri içermelidir; bu belge tadilatın gerekçesini ispatlamak için temel delildir.
• İl idare kurulu kararının ve Maliye Bakanlığı iznin yazılı olarak bulunması gerekir.

213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 67. maddesi, ferdi tadilat isteğinin nasıl yapılacağını ve bu isteğin kimler tarafından yapılabileceğini düzenler. Hükmün kapsamı, mükellefin binası veya arazisine ilişkin ferdi tadilat talebiyle sınırlıdır. Madde, ferdi tadilat isteğinde bulunma yetkisinin vergi dairelerine tanınmadığını hükme bağlar. Maddenin uygulanması, mükellefin kendi bina veya arazisi bakımından yaptığı istek ile sınırlıdır. Maddede tadilat komisyonunun kuruluşu, takdir edilecek değerin tespiti, itiraz ve tadilatın sonuçları düzenlenmemiştir (bu konular ilgili diğer maddelerde yer alır). Vergi dairelerinin re'sen takdir ya da tadilat yetkisi bu maddenin değil, kanunun ilgili diğer hükümlerinin konusudur.

Ferdi tadilat isteği: hangi kavramlar bilinmeli?

Ferdi tadilat

Mükellefin kendi binası veya arazisi için, emlak vergisine esas değerin düzeltilmesini isteyen başvurusudur. Maddede yalnızca mükellefin isteğinin bu işlemin başlatılması için yeterli olduğu belirtilmiştir.

Tadilat isteği

Ferdi tadilatın başlaması için mükellefin yaptığı talep. Madde, bu isteğin tadilatın yapılabilmesi bakımından gerekli ve yeterli olduğunu hükme bağlar.

Ferdi tadilat isteği: hangi şartlar aranır?

• Talebin, ilgili mükellefin kendi binası veya arazisi için yapılmış olması gerekir.
• Tadilat isteğinin mükellef tarafından yapılmış olması gerekir; istek, tadilatın yapılabilmesi için gerekli ve yeterlidir.
• Talebin vergi dairesi tarafından yapılmamış olması gerekir; vergi daireleri ferdi tadilat isteğinde bulunamaz.

Ferdi tadilat isteği: hangi sonuçları doğurur?

• Mükellef kendi bina veya arazisi için tadilat isteğinde bulunduğunda, bu istek tadilatın yapılabilmesi için gerekli ve yeterlidir.
• Vergi dairesi ferdi tadilat isteğinde bulunamaz; bu yönde yapılan istek maddenin koşullarını karşılamaz.
• Maddede, isteğin hangi işlemle yapılacağı, şekli ve sonucu ayrıca düzenlenmemiştir; bunlar ilgili diğer maddelerde yer alır.

Ferdi tadilat isteği: sık yapılan hatalar nelerdir?

• Vergi dairesinin re'sen veya kendi talebiyle yaptığı işlemi ferdi tadilat isteği saymak.
• Mükellefin isteğinin tadilatın yapılması için yeterli olduğu hükmünü, tadilatın sonucunu da kendiliğinden doğuran bir hüküm sanmak.
• Maddenin yalnızca bina ve arazi için geçerli olduğunu unutup, başka mal türlerine uygulamak.

Nasıl ispat edilir?

• Ferdi tadilat isteğinde bulunan mükellef, isteğin kendi bina veya arazisi için yapıldığını ve kendisi tarafından yapıldığını ispatlamakla yükümlüdür.
• İsteğin mükellefin dilekçesi veya başvuru belgesi ile ispatlanması gerekir; istek bir vergi dairesi tarafından yapılmışsa madde kapsamında kabul edilmez.

213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 68. maddesi, vergi tekdüzeni (tadilat) işlemlerinin hangi yollarla yapılacağını düzenler. Maddeye göre, 63. maddenin 2 ila 10. bentlerinde sayılan hallerde tadilat, ilgili mükelleflerin bu halleri bildirmesi ya da vergi dairesinin yoklama yoluyla tespit etmesi sonucunda, ayrıca bir istek aranmaksızın yapılır. Madde, tadilat sebeplerinin kendisini ve 63. maddenin 1. bendine giren durumları düzenlemez. Tadilatın tarhiyat, düzeltme ya da itiraz gibi sonuçları ile bu sonuçlara bağlı ödeme ve dava süreleri de bu maddenin kapsamı dışındadır. Bu konular 63. maddede ve ilgili usul hükümlerinde yer alır.

Diğer tadilatın yapılması: hangi kavramlar bilinmeli?

Tadilat

Vergi tekdüzeni işlemlerinin ve mükellefin vergiye ilişkin kayıt ve bildirimlerinin, 63. maddedeki hallere dayanılarak yeniden düzenlenmesidir. Madde, tadilatın hangi yoldan başlatılacağını belirler.

Mükellefin bildirimi

Tadilat sebebinin oluştuğunu mükellefin kendisinin vergi dairesine haber vermesidir. Bildirim üzerine tadilat, ayrıca bir istek olmaksızın yapılır.

Yoklama yoluyla tespit

Vergi dairesinin kendi incelemesiyle tadilat sebebini belirlemesidir. Bu yolda mükellefin bildirimi gerekmez.

Diğer tadilatın yapılması: hangi şartlar aranır?

• Tadilatın, 63. maddenin 2 ila 10. bentlerinde yazılı hallerden birinin gerçekleşmiş olması gerekir.
• Tadilatın, ilgili mükellefin bu hali bildirmesi ya da vergi dairesinin yoklama ile bu hali tespit etmesi yoluyla başlatılması gerekir.
• Tadilat için mükellefin ayrıca bir istekte bulunması aranmaz.

Diğer tadilatın yapılması: hangi sonuçları doğurur?

• 63. maddenin 2 ila 10. bentlerindeki hallerden biri gerçekleştiğinde, mükellef bildirdiğinde ya da vergi dairesi yoklama ile tespit ettiğinde tadilat yapılır.
• Tadilat, ilgili mükellefin ayrıca bir istekte bulunmasına bağlı değildir.
• Madde yalnızca tadilatın başlatılma yolunu düzenler; tadilatın içeriği ve sonuçları bu maddeye göre belirlenmez.

Diğer tadilatın yapılması: sık yapılan hatalar nelerdir?

• Tadilat için mükellefin ayrıca istekte bulunmasının gerektiğini düşünmek; madde bu isteği aramaz.
• 68. maddeyi tadilatın sebeplerini tanımlayan bir hüküm gibi okumak; sebepler 63. maddede yer alır.
• Yoklama yoluyla tespitte mükellefin bildirimini aramak; bu yolda bildirim şart değildir.

Nasıl ispat edilir?

• Tadilatı ileri süren mükellef bildirimi yaptıysa, bildirimin vergi dairesine yapıldığını ve kapsamını ispatlaması gerekir.
• Tadilatı vergi dairesi yoklama ile başlattıysa, tespitin dayanağı olan yoklama tutanağı ve bulguları idarenin delilidir.
• Mükellefin, bildirim yapılmadığını ya da tespitin hatalı olduğunu savunması halinde, bu savunmasını kendisi ispatlamalıdır.

Hangi maddelerle birlikte okunmalı?

• 213 sayılı Kanun m.63: 68. maddenin atıfta bulunduğu kuraldır. Tadilatı gerektiren 2 ila 10. bentler 63. maddededir ve 68. madde bu bentlerdeki hallerin uygulanma yolunu gösterir.

Bu madde, bir bina veya arazinin taksim veya ifraz edilmesi dolayısıyla yapılacak tadilatta, vergi kaydındaki gayrisafi irat ve arazi kıymetinin yeni parçalara nasıl dağıtılacağını düzenler. Ayrıca birleştirme halinde, birleşen bina ve arazinin gayrisafi irat veya kıymetinin nasıl belirleneceğini ve parçalardan bazılarının vergi kaydı bulunmaması halinde izlenecek yolu düzenler. Maddenin kapsamı, arazinin parsellenmek suretiyle arsa haline getirilmesi işlemi hariç tutulmuş taksim ve ifrazdır. Madde tapu siciline tescil usulünü, tapu kütüğündeki sayfa açma ve kapatma işlemlerini düzenlemez (Tapu Sicili Tüzüğü). Yeniden değerleme ve gayrisafi irat takdirinin genel usulü de bu maddede yer almaz (213 sayılı VUK m.63 ve ilgili hükümler). Arsa haline getirilen parselasyon işlemlerinin vergi sonucu da bu maddenin kapsamı dışındadır.

İfraz ve birleştirme: hangi kavramlar bilinmeli?

Taksim

Bir bina veya arazinin birden çok parçaya bölünmesi işlemidir. Bu maddede taksim ile ifraz ayrı işlemler olarak anılır ve aynı hükme bağlanır.

İfraz

Bir bina veya arazinin bir parçasının ayrılması işlemidir. Arazinin parsellenerek arsa haline getirilmesi bu kapsamın dışında tutulmuştur.

Gayrisafi irat

Binanın vergi kaydında yer alan ve bina vergisine esas alınan yıllık irat tutarıdır. Yeniden takdir edilmediği sürece vergi kaydındaki değer esas alınır.

Kıymet

Arazinin vergi kaydında yer alan değeridir. Yeniden takdir edilmeden önceki vergi kaydındaki değer esas alınır.

Mevki ve şerefi

Parsellerin bulunduğu yerin konumu ve değeri anlamına gelen ölçüttür. Yüzölçümü ile birlikte dağıtımda birlikte değerlendirilir.

Birleştirme

Birden çok bina veya arazinin tek bir bina veya arazi olarak birleştirilmesi işlemidir. Maddenin ikinci fıkrası 63. maddenin 10. bendinde yazılı hale uygulanır.

İfraz ve birleştirme: hangi şartlar aranır?

• Taksim veya ifraz işlemi yapılmış bulunmalı ve bu işlem dolayısıyla bina veya arazide tadilat gerçekleşmiş olmalıdır.
• Tadilat sırasında gayrisafi irat veya kıymet yeniden takdir edilmemeli, vergide kayıtlı değer esas alınmalıdır.
• Dağıtım, her parça veya hissenin yüz ölçümüne ve mevki ve şerefine göre yapılmalıdır.
• Birleştirme halinde birleştirilen bina ve arazilerin vergide kayıtlı gayrisafi irat veya kıymetleri toplanmalıdır.
• Birleştirilen parçalardan bazılarının vergi kaydı yoksa yalnızca bu parça veya hisselere gayrisafi irat veya kıymet takdir edilmeli, ardından toplama usulü uygulanmalıdır.

İfraz ve birleştirme: hangi sonuçları doğurur?

• Taksim veya ifrazda kayıtlı gayrisafi irat veya kıymet, yeni parça veya hisseler arasında yüz ölçümüne ve mevki ve şerefine göre dağıtılır.
• Birleştirmede birleştirilen bina ve arazinin kayıtlı gayrisafi irat veya kıymetleri toplanır ve bu toplam birleşik taşınmazın gayrisafi iradı veya kıymeti olur.
• Birleştirilen parçalardan bazılarının kaydı yoksa yalnız bu parçalara takdir yapılır, ardından toplama yapılır.
• Tadilat dolayısıyla yeniden takdir yapılmaz, kayıtlı değer esas alınır.

İfraz ve birleştirme: sık yapılan hatalar nelerdir?

• Taksim ve ifrazda değeri dağıtmak yerine yeniden takdir yapmak; madde tadilat halinde yeniden takdiri açıkça dışarıda bırakır.
• Birleştirmede kayıtlı değerleri toplamak yerine ortalama almak; madde toplamayı öngörür.
• Vergi kaydı bulunmayan parçalar için tüm birleşik taşınmaza takdir yapmak; takdir yalnız kayıtsız parçalara yapılır.
• Dağıtımda yalnız yüzölçümünü dikkate almak; mevki ve şerefin de hesaba katılması gerekir.

Nasıl ispat edilir?

• Taksim, ifraz veya birleştirme işleminin yapıldığını ve tadilat bulunduğunu, işlemi ileri süren kişi ilgili tapu ve vergi kayıtlarıyla ispatlamalıdır.
• Dağıtım veya toplama için dayanılan gayrisafi irat ve kıymetler vergi kaydından ispatlanır. Kayıtlı değerin yeniden takdir edilmediği, vergi dairesi kayıtlarında görülmelidir.
• Birleştirilen parçalardan birinin vergi kaydı bulunmadığını iddia eden taraf, kaydın yokluğunu vergi dairesi kayıtlarıyla ispatlamalıdır. Bu durumda yeni takdirin yapılacağı ilgili parça için belirlenir.
• Yüz ölçümü ve mevki ve şerefe göre yapılan dağıtımda, yüz ölçümünü ve konum farkını gösteren tapu ve keşif belgeleri esas alınır.

Hangi maddelerle birlikte okunmalı?

• 213 sayılı Kanun m.63: Maddenin ikinci fıkrası 63. maddenin 10. bendinde yazılı hali açıkça anar. Birleştirme halinin hangi koşulda bu maddeye tabi olduğunu o bent belirler.
• 213 sayılı Kanun: Madde, gayrisafi irat ve kıymet kavramlarını vergi kaydı üzerinden kullanır. Kayıt ve takdir ayrıntıları kanunun ilgili hükümlerinde yer alır.

213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 70. maddesi, genel tahrir veya mevzii tadilat sırasında arazinin yüz ölçümünün noksan ya da fazla yazılmış olduğunun sonradan anlaşılması hâlinde kayıtlı yüz ölçümünün düzeltilmesini ve buna bağlı olarak kayıtlı kıymetin ve alınmış vergilerin yeniden hesaplanmasını düzenler. Madde, vergi tahriri kapsamındaki arazilere uygulanır. Maddenin düzenlemediği konular şunlardır: tapu kütüğündeki yüzölçümü düzeltmesi ve tapu sicili davaları (TMK m.1024 ve m.1025 ile Tapu Kanunu hükümleri), resmi ölçmenin yanlışlığından doğan Devlet sorumluluğu (TMK m.1007), satış sözleşmesinde miktar noksanından doğan satıcı sorumluluğu ve yanılma nedeniyle iptal (TBK m.244 ve m.31-32), ile kadastro sırasında fazlalığın tespiti ve tahsisi (3402 sayılı Kanun'un Kadastro Kanunu m.14, m.17, m.20 ve m.21).

Yüz ölçümü fazla veya noksan tesbit edilen arazi: hangi kavramlar bilinmeli?

Genel tahrir

Vergi amacıyla arazilerin topluca kayda alınması ve kıymetlerinin belirlenmesi işlemidir. Maddenin ilk uygulama alanı budur.

Mevzii tadilat

Genel tahrirden sonra belirli bir yörede veya sınırlı sayıda arazide yapılan kayıt ve kıymet düzeltmesi işlemidir. Genel tahririn kapsamı dışında kalan, sınırlı kapsamlı bir yenileme niteliğindedir.

Kayıtlı yüz ölçümü ve kayıtlı kıymet

Tahrir defterine yazılmış arazi miktarı ile bu miktara karşılık gelen vergi kıymetidir. Düzeltme, bu iki büyüklük üzerinden yapılır.

Beher metre kareye isabet eden kıymet

Arazinin kayıtlı kıymetinin kayıtlı yüz ölçümüne bölünmesiyle bulunan metrekare başına düşen değerdir. Noksan ya da fazla kısmın kıymeti bu birim değerle hesaplanır.

Yüz ölçümü fazla veya noksan tesbit edilen arazi: hangi şartlar aranır?

• Arazinin genel tahrir veya mevzii tadilat sırasında kayda alınmış olması gerekir.
• Yüz ölçümünün noksan ya da fazla tahrir edildiğinin sonradan meydana çıkmış olması gerekir.
• Noksan yazılan miktar kayıtlı yüz ölçümüne eklenmeli, fazla yazılan miktar kayıtlı yüz ölçümünden düşülmelidir.
• Noksan ya da fazlaya ait kıymetin, arazinin kayıtlı kıymetinden beher metre kareye isabet eden kıymet esas alınarak tespit edilmesi gerekir.
• Hesaplanan kıymet kayıtlı kıymete eklenmeli ya da kayıtlı kıymetten düşülmelidir.
• Bu ilave ve tenzil nedeniyle noksan veya fazla alınmış vergilerin mükellefe ait olduğu biçimde tahsil ya da iade edilmesi gerekir.

Yüz ölçümü fazla veya noksan tesbit edilen arazi: hangi sonuçları doğurur?

• Noksan yazıldığı anlaşılan miktar kayıtlı yüz ölçümüne eklenir.
• Fazla yazıldığı anlaşılan miktar kayıtlı yüz ölçümünden düşülür.
• Noksan veya fazlaya ait kıymet, beher metre kareye isabet eden kıymet esas alınarak tespit edilir ve kayıtlı kıymete eklenir ya da kayıtlı kıymetten düşülür.
• Bu ilave ve tenzil dolayısıyla noksan veya fazla alınmış vergiler mükellefden tahsil edilir veya mükellefe iade edilir.
• Maddenin uygulanabilmesi için yüz ölçümü hatasının sonradan anlaşılmış olması gerekir; bu hata maddede öngörülen yolla düzeltilir.

Yüz ölçümü fazla veya noksan tesbit edilen arazi: sık yapılan hatalar nelerdir?

• Maddeyi sözleşmedeki miktar noksanı sorumluluğu ile karıştırmak; 70. madde yalnız vergi tahriri kayıtlarına ilişkindir.
• Beher metre kareye isabet eden kıymeti kayıtlı kıymet yerine arazinin piyasa değeri üzerinden hesaplamak; madde kayıtlı kıymet esasını öngörür.
• Noksan ve fazla hâllerinde hesap yönünü karıştırmak; noksanda kayıtlı yüz ölçümü artırılır, fazlada azaltılır.
• Yalnız tahsil yönünü uygulayıp iade hâlini gözden kaçırmak; madde her iki yönü de düzenler.

Uygulamada nasıl yorumlanıyor?

• Verilen karar alıntılarında 213 sayılı Kanun'un 70. maddesinin uygulanmasına ilişkin bir değerlendirme bulunmamaktadır; eğilim belirtilmemiştir.

Nasıl ispat edilir?

• Yüz ölçümünün noksan ya da fazla tahrir edildiğini ileri süren tarafın, bu hatayı sonradan anlaşıldığını ve gerçek yüz ölçümünü ispatlaması gerekir.
• Ölçü ve tahrir kayıtları, ölçme belgeleri ve yetkili kurumdan alınacak bilgi ve belgeler bu hususta delil olarak kullanılabilir.
• Vergi mükellefi, tahsil edilen verginin noksan ya da fazla alındığını ve iade talebinin dayanağını ispatlamakla yükümlüdür.

213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 71. maddesi, tadilat (yeniden değerleme ve matrah düzeltmesi) neticelerinin hangi mali yıldan itibaren uygulanacağını düzenlemektedir. Ferdi tadilat ile mevzii tadilat ve genel tahrir dışındaki tadilat hallerinin yürürlük zamanı ayrı ayrı belirlenmiştir. Madde, bina ve arazi üzerindeki vergi tadilatlarının başlangıç yılını belirler ve tadilata konu olayların gerçekleştiği yılı ayrıca gösterir. Madde, tadilatın esasını, ölçüm yöntemini ve tarh işlemini düzenlemez; bu konular ilgili diğer maddelerde yer alır. Madde, tadilat talebinin reddi veya itiraz süreçleri ile tarh zamanaşımını da düzenlemez.

Tadilat neticelerinin uygulanması: hangi kavramlar bilinmeli?

Ferdi tadilat

Mükellefin talebi üzerine tek bir bina veya arazi için yapılan matrah düzeltmesidir. Talebin yapıldığı mali yıl içinde bitirilemezse, ileride belli olacak matrahlara göre düzeltme yapılmak üzere mevcut irat ve kıymetler tarha esas alınır.

Mevzii tadilat

Belirli bir bölgeyi ya da sınırlı sayıda taşınmazı kapsayan, itiraz incelemelerinin bittiği yılı izleyen mali yıldan itibaren uygulanan tadilat türüdür.

Genel tahrir

Bina ve arazinin topluca yeniden sayımı ve kıymetlendirilmesi işlemidir. Genel tahririn yürürlüğe girdiği mali yıldan itibaren, o tahrirde kayıt dışı kalan bina ve araziler için tadilat sonucu doğar.

Muafiyet

Bina veya arazinin vergilendirme dışında tutulmasını sağlayan istisnadır. Muafiyetin sona ermesi, bu maddede ayrı bir tadilat olayı olarak sayılmıştır.

Mütemmim durum

Bir arazinin binaya bağlı, onu tamamlayıcı nitelikte kullanılması veya bir arsanın binanın tamamlayıcısı olması halidir. Bu durumun girmesi veya çıkması ayrı bir tadilat olayıdır.

Tadilat neticelerinin uygulanması: hangi şartlar aranır?

• Ferdi tadilatta, tadilat talebinin mükellef tarafından yapılmış olması gerekir.
• Ferdi tadilat talebinin yapıldığı mali yıl içinde sonuçlandırılamayan hallerde, bina ve arazinin mevcut irat ve kıymetleri tarha esas tutulur ve sonradan belli olacak matrahlara göre düzeltme yapılır.
• Mevzii tadilatta, itiraz incelemelerinin tamamlanmış olması gerekir.
• Genel tahrir dışındaki tadilat hallerinde, madde 1 ila 7 arasında sayılan olaylardan birinin gerçekleşmiş olması gerekir.
• Genel tahrirde kayıt dışı kalan bina ve arazi için, genel tahririn yürürlüğe girmiş olması gerekir.
• Yeni inşaatta, inşaatın bitmiş olması ya da kısmen kullanılmaya başlanmış olması gerekir.
• Kullanış tarzı değişen binalarda, 63. maddenin 5. bendinde belirtilen değişikliğin yaşanmış olması gerekir.
• Muafiyeti sona eren bina ve arazide muafiyetin fiilen sona ermiş olması gerekir.

Tadilat neticelerinin uygulanması: hangi sonuçları doğurur?

• Ferdi tadilat neticeleri, tadilat talebinin yapıldığı mali yılda uygulanır.
• Ferdi tadilat talep yılında bitirilemezse, mevcut irat ve kıymetler tarha esas tutulur ve ileride belli olacak matrahlara göre düzeltme yapılır.
• Mevzii tadilat neticeleri, itiraz incelemelerinin bittiği yılı takip eden mali yıldan başlayarak uygulanır.
• Genel tahrirde kayıt dışı kalan bina ve arazi için tadilat, genel tahririn yürürlüğe girdiği mali yıldan başlayarak uygulanır.
• Yeni inşaatta tadilat, inşaatın bittiği veya kısmen kullanılmaya başlandığı tarihi izleyen mali yıldan itibaren uygulanır.
• Binaya sonradan sabit istihsal, asansör veya kalorifer tesisi konulmuşsa, tesisin tamamlanmasını izleyen mali yıldan itibaren tadilat uygulanır.
• Kullanış tarzı değişen binalarda tadilat, değişikliğin gerçekleştiği tarihi izleyen mali yıldan itibaren uygulanır.
• Muafiyetin sona erdiği bina ve arazide tadilat, muafiyetin sona erdiği tarihi izleyen mali yıldan itibaren uygulanır.
• Yanan, yıkılan veya harap olan binalarda ve ifraz, taksim ya da birleştirme yapılan bina ve arazide, olayın gerçekleştiği tarihi izleyen mali yıldan itibaren tadilat uygulanır.
• Hal ve heyeti değişen arazide, değişikliğin olduğu tarihi izleyen mali yıldan itibaren tadilat uygulanır.
• Mütemmim durum değişikliklerinde tadilat, değişikliğin gerçekleştiği tarihi izleyen mali yıldan itibaren uygulanır.

Tadilat neticelerinin uygulanması: sık yapılan hatalar nelerdir?

• Ferdi tadilatı mevzii tadilat gibi itiraz incelemesinin bittiği yılı izleyen yıldan başlatmak; ferdi tadilatta başlangıç, talep yılıdır.
• Talep yıl içinde bitirilemediğinde düzeltme yapılmayacağını sanmak; bu halde mevcut irat ve kıymetler tarha esas alınır ve sonradan düzeltme yapılır.
• Genel tahrir dışındaki tadilat hallerinde başlangıcı talep yılına bağlamak; bu hallerde başlangıç, olayın gerçekleştiği tarihi izleyen mali yıldır.
• Kullanış tarzı değişikliğini 63. maddenin 5. bendi dışında bir hal sanmak.

Nasıl ispat edilir?

• Ferdi tadilat talebinde bulunan mükellef, talebin yapıldığı tarihi belgeyle ortaya koymalıdır.
• Yeni inşaatın bittiği, kısmen kullanılmaya başlandığı veya tesisin tamamlandığı tarih, iskân belgesi, kullanım kaydı ve benzeri resmi belgelerle ispatlanır.
• Muafiyetin sona erdiği, yangın veya yıkım gibi olayların gerçekleştiği tarih, ilgili belgeler ve tespit tutanaklarıyla ispatlanır.
• Mevzii tadilat için itiraz incelemesinin bittiği tarih, ilgili karar veya tebliğ belgesiyle ispatlanır.

Hangi maddelerle birlikte okunmalı?

• 213 m.63: 63. maddenin 5. bendinde yazılı kullanış tarzı değişikliği, bu maddenin 3. bendindeki tadilat olayını oluşturur.