GVK Madde 40İndirilecek giderler:
193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu (GVK)
Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.
Kısaca
GVK m.40, ticari kazancın safi tespitinde indirilebilecek giderleri on bir bentte sayar: genel işletme giderleri, personele ilişkin sağlık ve sigorta giderleri, zarar-ziyan ve tazminatlar, seyahat ve ikamet giderleri, taşıt giderleri, ayni vergi ve harçlar, amortismanlar, sendika aidatları, bireysel emeklilik katkı payları, gıda bağışları ve işbaşı eğitim ödemeleri. Madde, ticari kazanç sahiplerinin (ticari kazanç elde eden gerçek ve tüzel kişilerin) gider indirimine ilişkin ölçütleri belirler.
Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.
Safi kazancın tesbit edilmesi için, aşağıdaki giderlerin indirilmesi kabul edilir:
1.Ticari kazancın elde edilmesi ve idame ettirilmesi için yapılan genel giderler. (Ek parantez içi hüküm: 25/5/1995-4108/19 md.) (…)2 (Ek parantez içi hüküm:5/12/2019- 7194/13 md.) (Faaliyetleri kısmen veya tamamen binek otomobillerinin kiralanması veya çeşitli şekillerde işletilmesi olanların bu amaçla kullandıkları hariç olmak üzere, kiralama yoluyla edinilen binek otomobillerinin her birine ilişkin aylık kira bedelinin 5.500 (46.000 TL) Türk lirasına kadarlık kısmı ile binek otomobillerinin iktisabına ilişkin özel tüketim vergisi ve katma değer vergisi toplamının en fazla 115.000 Türk lirasına (1.200.000 TL) kadarlık kısmı gider olarak dikkate alınabilir.)
2.(Değişik: 27/12/1963-365/2 md.) Hizmetli ve işçilerin iş yerinde veya iş yerinin müştemilatında iaşe ve ibate giderleri, tedavi ve ilaç giderleri, sigorta primleri ve emekli aidatı (Bu primlerin ve aidatın istirdat edilmemek üzere Türkiye'de kain sigorta şirketlerine veya emekli ve yardım sandıklarına ödenmiş olması ve emekli ve yardım sandıklarının tüzel kişiliği haiz bulunmaları şartiyle), 27 nci maddede yazılı giyim giderleri;
3.İşle ilgili olmak şartiyle, mukavelenameye veya ilama veya kanun emrine istinaden ödenen zarar; ziyan ve tazminatlar;
4.İşle ilgili ve yapılan işin ehemmiyeti ve genişliği ile mütenasip seyahat ve ikamet giderleri (Seyahat maksadının gerektirdiği süreye maksur olmak şartiyle);
5.(Değişik: 24/6/1994-4008/24 md.) Kiralama yoluyla edinilen veya işletmeye dahil olan ve işte kullanılan taşıtların giderleri (...),3 (Ek parantez içi hüküm:5/12/2019-7194/13 md.) (Şu kadar ki faaliyetleri kısmen veya tamamen binek otomobillerinin kiralanması veya çeşitli şekillerde işletilmesi olanların bu amaçla kullandıkları hariç olmak üzere, binek otomobillere ilişkin giderlerin en fazla %70’i indirilebilir.)
6.(Değişik: 31/12/1982-2772/5 md.) İşletme ile ilgili olmak şartıyla; bina, arazi, gider, istihlak, damga, belediye vergileri, harçlar ve kaydiyeler gibi ayni vergi, resim ve harçlar;
7.(Değişik: 24/12/1980-2361/29 md.) Vergi Usul Kanunu hükümlerine göre ayrılan amortismanlar, (Ek: 24/6/1994-4008/24 md.) (...)4 (Ek hüküm: 15/7/2016-6728/14 md.) (İşletmeye dâhil olan gayrimenkulün iktisadi değerini artırıcı niteliği olan ısı yalıtımı ve enerji tasarrufu sağlamaya yönelik harcamalar, yapıldığı yılda doğrudan gider yazılabilir.) (Ek parantez içi hüküm:5/12/2019-7194/13 md.) (Faaliyetleri kısmen veya tamamen binek otomobillerinin kiralanması veya çeşitli şekillerde işletilmesi olanların bu amaçla kullandıkları hariç olmak üzere, özel tüketim vergisi ve katma değer vergisi hariç ilk iktisap bedeli 135.000 Türk lirasını (1.380.000 TL) , söz konusu vergilerin maliyet bedeline eklendiği veya binek otomobilin ikinci el olarak iktisap edildiği hâllerde, amortismana tabi tutarı 250.000 Türk lirasını (2.600.000 TL) aşan binek otomobillerinin her birine ilişkin ayrılan amortismanın en fazla bu tutarlara isabet eden kısmı gider yazılabilir. Bu hükmün uygulanmasında binek otomobilin iktisap edildiği tarihte yürürlükte olan tutar dikkate alınır.)
8.(Ek: 4/12/1985-3239/48 md.) İşverenlerce, Sendikalar Kanunun hükümlerine göre sendikalara ödenen aidatlar (şu kadar ki; ödenen aidatın bir aylık tutarı, işyerinde işçilere ödenen çıplak ücretin bir günlük toplamını aşamaz).
9.(Ek: 28/6/2001-4697/4 md.; Değişik: 13/6/2012-6327/4 md.) İşverenler tarafından ücretliler adına bireysel emeklilik sistemine ödenen katkı payları (İşverenler tarafından bireysel emeklilik sistemine ödenen ve ücretle ilişkilendirilmeksizin ticari kazancın tespitinde gider olarak indirim konusu yapılacak katkı paylarının toplamı, ödemenin yapıldığı ayda elde edilen ücretin %15’ini ve yıllık olarak asgari ücretin yıllık tutarını aşamaz. Gerek işverenler tarafından bireysel emeklilik sistemine ödenen katkı payları, gerekse bu Kanunun 63 üncü maddesinin birinci fıkrasının (3) numaralı bendi kapsamında indirim konusu yapılacak prim ödemelerinin toplam tutarı, ödemenin yapıldığı ayda elde edilen ücretin %15’ini ve yıllık olarak asgari ücretin yıllık tutarını aşamaz.).
Cumhurbaşkanı bu oranı yarısına kadar indirmeye, iki katına kadar artırmaya ve belirtilen haddi, asgari ücretin yıllık tutarının iki katını geçmemek üzere yeniden belirlemeye yetkilidir.5
10.(Ek: 25/12/2003-5035/12 md.) Fakirlere yardım amacıyla gıda bankacılığı faaliyetinde bulunan Darülacezeye, dernek ve vakıflara Maliye Bakanlığınca belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde bağışlanan gıda, temizlik, giyecek ve yakacak maddelerinin maliyet bedeli.67
11.(Ek: 4/4/2015-6645/9 md.) Türkiye İş Kurumu tarafından düzenlenen işbaşı eğitim programlarından faydalananlara, programı yürüten işverenlerce fiilen ödenen tutarlar (Bu kapsamda işverenler tarafından ticari kazancın tespitinde ücretle ilişkilendirilmeksizin her bir katılımcı itibarıyla indirim konusu yapılacak tutar aylık olarak asgari ücretin brüt tutarının yarısını aşamaz.).
- 1.(madde başlığı)Bu maddenin 1 ve 7 numaralı bendinde yer alan tutarlar aynen bırakılmış olup, 31/12/2025 tarihli ve 33124 (5. Mükerrer) sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Hazine ve Maliye Bakanlığının (Gelir İdaresi Başkanlığı) Seri No: 332 Gelir Vergisi Genel Tebliği ile 2026 takvim yılında uygulanmak üzere getirilen miktar metne parantez içinde siyah puntolarla işlenmiştir. Daha önce yapılan değişiklikler için, Kanunun sonundaki "ÇEŞİTLİ MEVZUAT İLE YAPILAN DEĞİŞİKLİKLER CETVELİ"ne bakınız.
- 2.27/12/2023 tarihli ve 7491 sayılı Kanunun 9 uncu maddesiyle bu fıkrasının (1) numaralı bendinde yer alan birinci parantez içi hüküm yürürlükten kaldırılmıştır.
- 3.Bu aralarda yer alan parantez içi hükümler, 22/7/1998 tarih ve 4369 sayılı Kanunun 82 inci maddesi ile yürürlükten kaldırılmıştır.
- 4.Bu aralarda yer alan parantez içi hükümler, 22/7/1998 tarih ve 4369 sayılı Kanunun 82 inci maddesi ile yürürlükten kaldırılmıştır.
- 5.(2. fıkra)2/7/2018 tarihli ve 700 sayılı KHK’nin 45 inci maddesiyle, bu bentte yer alan “Bakanlar Kurulu” ibaresi “Cumhurbaşkanı” şeklinde değiştirilmiştir.
- 6.30/12/2004 tarihli ve 5281 sayılı Kanunun 43 üncü maddesiyle, bu bentte yer alan “gıda maddelerinin” ibaresi, “gıda, temizlik, giyecek ve yakacak maddelerinin” olarak değiştirilmiştir.
- 7.22/4/2026 tarihli ve 7578 sayılı Kanunun 1 inci maddesiyle bu bende “faaliyetinde bulunan” ibaresinden sonra gelmek üzere “Darülacezeye,” ibaresi eklenmiştir.
Değişiklik geçmişi(14)
- 05.12.2019“(Faaliyetleri kısmen veya tamamen binek otomobillerinin kiralanması veya…” ile başlayan fıkra (bir cümlesi) 05.12.2019 tarihinde 7194 sayılı Kanunla eklendi
- 15.07.2016“(İşletmeye dâhil olan gayrimenkulün iktisadi değerini artırıcı niteliği olan…” ile başlayan fıkra (bir cümlesi) 15.07.2016 tarihinde 6728 sayılı Kanunla eklendi
- 04.04.2015“Türkiye İş Kurumu tarafından düzenlenen işbaşı eğitim programlarından…” ile başlayan bent 04.04.2015 tarihinde 6645 sayılı Kanunla eklendi
- 13.06.2012“İşverenler tarafından ücretliler adına bireysel emeklilik sistemine ödenen…” ile başlayan bent 13.06.2012 tarihinde 6327 sayılı Kanunla değiştirildi
- 30.12.2004bu bent 30.12.2004 tarihinde 5281 sayılı Kanunla değiştirildi
- 25.12.2003“Fakirlere yardım amacıyla gıda bankacılığı faaliyetinde bulunan Darülacezeye,…” ile başlayan bent 25.12.2003 tarihinde 5035 sayılı Kanunla eklendi
- 28.06.2001“İşverenler tarafından ücretliler adına bireysel emeklilik sistemine ödenen…” ile başlayan bent 28.06.2001 tarihinde 4697 sayılı Kanunla eklendi
- 25.05.1995“(…) (Faaliyetleri kısmen veya tamamen binek otomobillerinin kiralanması veya…” ile başlayan fıkra (bir cümlesi) 25.05.1995 tarihinde 4108 sayılı Kanunla eklendi
- 24.06.1994“Kiralama yoluyla edinilen veya işletmeye dahil olan ve işte kullanılan…” ile başlayan bent 24.06.1994 tarihinde 4008 sayılı Kanunla değiştirildi
- 24.06.1994“(...) (İşletmeye dâhil olan gayrimenkulün iktisadi değerini artırıcı niteliği…” ile başlayan fıkra (bir cümlesi) 24.06.1994 tarihinde 4008 sayılı Kanunla eklendi
- 04.12.1985“İşverenlerce, Sendikalar Kanunun hükümlerine göre sendikalara ödenen aidatlar…” ile başlayan bent 04.12.1985 tarihinde 3239 sayılı Kanunla eklendi
- 31.12.1982“İşletme ile ilgili olmak şartıyla; bina, arazi, gider, istihlak, damga,…” ile başlayan bent 31.12.1982 tarihinde 2772 sayılı Kanunla değiştirildi
- 24.12.1980“Vergi Usul Kanunu hükümlerine göre ayrılan amortismanlar, (...) (İşletmeye…” ile başlayan bent 24.12.1980 tarihinde 2361 sayılı Kanunla değiştirildi
- 27.12.1963“Hizmetli ve işçilerin iş yerinde veya iş yerinin müştemilatında iaşe ve ibate…” ile başlayan bent 27.12.1963 tarihinde 365 sayılı Kanunla değiştirildi
Maddenin eski metinleri gösterilmiyor; yalnız hangi bölümün ne zaman, hangi kanunla değiştiği.
Bu maddedeki kavramlar
- Asgari ücretin yıllık tutarı
- Binek otomobil
- Çıplak ücret
- Faaliyeti binek otomobil kiralama veya işletme olanlar
- Gıda bankacılığı bağışı
- İşbaşı eğitim programı
- Safi kazanç
Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.
Bu maddeyi uygulayan kararlar
312 karar arasından seçildi- 4. Daire · E. 2021/4667 · K. 2023/1280 · T. 07.03.2023Daire kararıBozma
193 sayılı Kanunun 40/1. maddesinde ticari kazancın elde edilmesi ve idame ettirilmesi için yapılan ve Vergi Usul Kanunu uyarınca belgelendirilmesi gereken genel giderlere ilaveten yurt dışındaki işlerle ilgili giderlere karşılık olmak üzere, hasılatın binde beşini aşmamak şartıyla götürü giderin kazançtan indirilebileceği herhangi bir şarta bağlı kalmaksızın kabul edildiğinden,
- 9. Daire · E. 2021/4106 · K. 2023/346 · T. 21.02.2023Daire kararıOnama
193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu'nun 40/1. maddesine göre, mükelleflerin ticari kazancın elde edilmesi ve idame ettirilmesi için yapılan ve Kanunen tevsiki mecburi olan giderlerinin yanı sıra, ihracat faaliyetleri nedeniyle döviz olarak elde ettikleri hasılatın binde beşini aşmamak şartıyla yurt dışındaki bu işlerle ilgili giderlerine karşılık olmak üzere götürü olarak hesapladıkları giderleri de indirebilmelerine imkan tanındığı, yasal olarak başkaca herhangi bir koşulun aranmadığı,
- 9. Daire · E. 2020/2367 · K. 2022/6024 · T. 30.11.2022Daire kararıBozma
193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu'nun 40/1 maddesine göre ticari kazancın elde edilmesi ve idame ettirilmesi için yapılan genel giderlerin safi kazancın tespiti için indirilebileceği,
Seçim otomatiktir: kararın maddeyi uygulayan cümlesi, mahkemenin bağlayıcılık derecesi, maddenin sonraki değişiklikleri ve kararın bu maddeye özgülüğü birlikte puanlanır. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.