VUK Madde 114Zamanaşımı süreleri

213 sayılı Vergi Usul Kanunu

YürürlükteSon değişiklik: 23.07.2010Kısmi iptal (yürürlükte)

Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.

Kısaca

Madde, vergi alacağının tarh ve tebliğ yönünden zamanaşımına uğramasını düzenler; zamanaşımının başlangıcını, vergi dairesinin matrah takdiri için takdir komisyonuna başvurmasının zamanaşımını durdurmasını, durmanın üst sınırını, şarta bağlı istisna veya muafiyet uygulamalarında başlangıcı ve damga vergisi bakımından evrakın hükmünden faydalanılması hâlinde alacağın yeniden doğmasını kapsar. Maddenin uygulanması vergi alacağının tarh ve tebliğine ilişkindir.

Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.

Vergi alacağının doğduğu takvim yılını takip eden yılın başından başlıyarak beş yıl içinde tarh ve mükellefe tebliğ edilmiyen vergiler zamanaşımına uğrar.

(İptal ikinci fıkra: Anayasa Mahkemesinin 15/10/2009 tarihli ve E.: 2006/124, K.: 2009/146 sayılı Kararı ile.; Yeniden düzenleme: 23/7/2010-6009/8 md.) Şu kadar ki, vergi dairesince matrah takdiri için takdir komisyonuna başvurulması, zamanaşımını durdurur. Duran zamanaşımı mezkûr komisyon kararının vergi dairesine tevdiini takip eden günden itibaren kaldığı yerden işlemeye devam eder. Ancak işlemeyen süre her hâl ve takdirde bir yıldan fazla olamaz.

(Ek: 4/12/1985-3239/9 md.; Değişik üçüncü fıkra: 16/7/2004-5228/5 md.) Şarta bağlı istisna veya muafiyet uygulamaları sonucu kısmen veya tamamen alınmayan vergilere ilişkin zamanaşımı süresi, istisna veya muafiyet şartlarının ihlâl edildiği tarihi takip eden takvim yılı başından itibaren başlar.

(Değişik: 4/12/1985-3239/9 md.) Damga vergisine tabi olup vergi ve cezası zamanaşımına uğrayan evrakın hükmünden tarh zamanaşımı süresi dolduktan sonra faydalanıldığı takdirde mezkür evraka ait vergi alacağı yeniden doğar.

Kanun metninde bu maddeHam metin
Değişiklik geçmişi(5)
  1. 23.07.20102. fıkra 23.07.2010 tarihinde 6009 sayılı Kanunla değiştirildi
  2. 15.10.20092. fıkra 15.10.2009 tarihinde Anayasa Mahkemesince iptal edildi (AYM E.2006/124, K.2009/146)
  3. 16.07.2004“Şarta bağlı istisna veya muafiyet uygulamaları sonucu kısmen veya tamamen…” ile başlayan fıkra 16.07.2004 tarihinde 5228 sayılı Kanunla değiştirildi
  4. 04.12.1985“Şarta bağlı istisna veya muafiyet uygulamaları sonucu kısmen veya tamamen…” ile başlayan fıkra 04.12.1985 tarihinde 3239 sayılı Kanunla eklendi
  5. 04.12.1985“Damga vergisine tabi olup vergi ve cezası zamanaşımına uğrayan evrakın…” ile başlayan fıkra 04.12.1985 tarihinde 3239 sayılı Kanunla değiştirildi

Maddenin eski metinleri gösterilmiyor; yalnız hangi bölümün ne zaman, hangi kanunla değiştiği.

Atıflar(2)

Bu maddeye atıf yapanlar

Bu maddedeki kavramlar

  • Duran zamanaşımı
  • Evrakın hükmünden faydalanma
  • Şarta bağlı istisna veya muafiyet
  • Takdir komisyonu başvurusu
  • Tarh zamanaşımı

Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.

Bu maddeyi uygulayan kararlar

1.041 karar arasından seçildi
  1. Vergi Dava Daireleri Kurulu · E. 2022/479 · K. 2022/839 · T. 29.06.2022
    VDDKBozma
    Tarh zamanaşımı süresi dolmadan önce yapılan takdire sevk işlemi, 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 114. maddesi uyarınca işlemeye devam eden tarh zamanaşımı süresini durduracağından, işin esası incelenerek karar verilmesi gerekirken aksi yöndeki gerekçeyle verilen vergi mahkemesi kararına yöneltilen istinaf isteminin reddine dair temyize konu kararda hukuka uygunluk bulunmamaktadır.
  2. Vergi Dava Daireleri Kurulu · E. 2023/1515 · K. 2025/736 · T. 08.10.2025
    VDDKBozma
    Dava konusu vergi ve cezaların tarh zamanaşımına uğradığı gerekçesiyle davanın kabulü yolunda verilen mahkeme kararının, Danıştay Dördüncü Dairesinin 22/01/2019 tarih ve E:2016/16882, K:2019/363 sayılı kararıyla takdire sevk işlemi 213 sayılı Kanun'un 114. maddesi uyarınca işlemeye devam eden tarh zamanaşımı süresini durduracağından öncelikle davada tarh zamanaşımı (vergi dairesine tevdi tarihi açısından) bulunup bulunmadığı araştırılarak ve zamanaşımı yoksa uyuşmazlığın esası diğer yönlerden incelenerek karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle bozulması üzerine verilen...
  3. 7. Daire · E. 2024/1624 · K. 2025/1677 · T. 22.04.2025
    Daire kararıRet
    27/05/2022 tarihinde takdir komisyonunca belirlenen matrahlar üzerinden tarh edilen vergi/cezalara ilişkin ihbarnamelerin 05/06/2022 tarihinde davacıya tebliğ edildiği, bu durumda, 2016 yılına ilişkin olarak 31/12/2021 tarihinde dolacak olan tarh zamanaşımı süresinin dolmasından önce 13/12/2021 yapılan takdire sevk işlemlerinin, 213 sayılı Kanun'un 114. maddesi uyarınca işlemeye devam eden tarh zamanaşımı süresini durdurduğu, takdir komisyonu kararlarının vergi dairesine tevdiinden itibaren de zamanaşımı süresi işlemeye devam ettiği,

Seçim otomatiktir: kararın maddeyi uygulayan cümlesi, mahkemenin bağlayıcılık derecesi, maddenin sonraki değişiklikleri ve kararın bu maddeye özgülüğü birlikte puanlanır. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.

Bu maddeye özel soru

Vergi ve Vergi Usul Hukuku

Mükellef C'nin 2019 takvim yılına ilişkin vergi matrahında eksiklik tespit edilmiştir. İdare bu eksiklik üzerinden 2024 yılı içinde re'sen tarhiyat yapmak istemektedir. Vergi dairesince matrahın belirlenmesi için dosyanın 15.11.2024 tarihinde takdir komisyonuna sevk edilmesi, zamanaşımı süresini nasıl etkiler?

  1. A) Zamanaşımı süresi tamamen kesilir ve 5 yıllık yeni bir süre başlar.
  2. B) Zamanaşımı süresi en fazla 1 yıl olmak üzere durur.
  3. C) Zamanaşımı süresi takdir komisyonu karar verene kadar süresiz olarak durur.
  4. D) Takdir komisyonuna sevk zamanaşımını etkilemez, 31.12.2024'te süre dolar.
  5. E) Zamanaşımı süresi tebliğ tarihine kadar durur.