TCK Madde 147Zorunluluk hâli
Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.
Kısaca
Madde, hırsızlık suçunun ağır ve acil bir ihtiyacı karşılamak için işlenmesi hâlinde failin cezasına ilişkin özel bir zorunluluk hâlini düzenler; bu hâlde hâkime verilecek cezada indirim yapma ya da ceza vermekten vazgeçme yetkisi tanır. Madde hırsızlık suçunun failine uygulanır. Madde genel zorunluluk hâlini düzenlemez (m.25/2); genel zorunluluk hâli bütün suçlar bakımından kusuru kaldıran bir mazeret sebebidir.
Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.
(1)Hırsızlık suçunun ağır ve acil bir ihtiyacı karşılamak için işlenmesi halinde, olayın özelliğine göre, verilecek cezada indirim yapılabileceği gibi, ceza vermekten de vazgeçilebilir.
Madde gerekçesi
Madde metninde, hırsızlık suçunun ağır ve acil bir ihtiyacı karşılamak için işlenmesi hâlinde, zaruret hâlinin varlığı kabul edilmektedir. Ağır ve acil ihtiyaç, örneğin hasta olan çocuk için ilâç çalınması, açlık nedeni ile gıda maddesi çalınması gibi hâlleri kapsar. Ancak, bu durumda hâkime olayın mahiyetine göre, verilecek cezada indirim yapma veya ceza vermekten sarfınazar etme konusunda takdir yetkisi tanınmıştır.
Gerekçe kanun koyucunun açıklamasıdır, hüküm değildir; çelişirse madde metni esastır.
Bu maddedeki kavramlar
- Ceza vermekten vazgeçme
- Takdir yetkisi
- Ağır ve acil ihtiyaç
- Özel zorunluluk hâli
Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.
Bu maddeyi uygulayan kararlar
101 karar arasından seçildi- 2. Ceza Dairesi · E. 2023/23629 · K. 2025/24871 · T. 30.12.2025Daire kararıOnama
5237 sayılı Kanun'un 147. maddesi uyarınca ceza verilmesine yer olmadığına karar verildiği, kararın istinaf edilmesi üzerine Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 13. Ceza Dairesi tarafından sanığın atılı suçlardan mahkûmiyetine karar verildiği anlaşılmakla; verilen kararın; 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 286/1. maddesi uyarınca temyiz edilebilir olduğu,
- 2. Ceza Dairesi · E. 2023/25386 · K. 2025/24498 · T. 29.12.2025Daire kararıOnama
Temyiz sebebi ancak hükmün hukuki yönüne ilişkin olabilir.'' şeklinde düzenlendiği de gözetilerek; sanık müdafiinin temyiz isteminin, sanığın zor durumda olduğu için üzerine atılı suçu işlediğini birçok kez beyan etmesine rağmen bu hususun hiçbir aşamada dikkate alınmadığı, zorunluluk halinin varlığının araştırılmadığı, sanık hakkında 5237 sayılı Kanun'un 147. maddesinin uygulanması gerektiğine yönelik olduğu belirlenerek yapılan incelemede,
- İkinci Bölüm · E. 2015/7231 · T. 17.05.2016AYM bireysel başvuru
davaya bakan İstanbul 10. Ağır Ceza Mahkemesince 21/9/2012 tarihinde verilen karar ile yargılanan 36 sanık hakkında beraat, 325 sanık hakkında ise “Türkiye Cumhuriyeti İcra Vekilleri Heyetini cebren ıskat veya vazife görmekten men etmeye teşebbüs” suçundan 1/3/1926 tarihli ve 765 sayılı mülga Türk Ceza Kanunu’nun 147. ve 61. maddeleri gereğince mahkûmiyet kararı verilmiştir.
Seçim otomatiktir: kararın maddeyi uygulayan cümlesi, mahkemenin bağlayıcılık derecesi, maddenin sonraki değişiklikleri ve kararın bu maddeye özgülüğü birlikte puanlanır. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.
Bu maddeye özel soru
Uzun süredir işsiz olan ve ailesinin temel gıda ihtiyacını karşılayamayan (A), üç yaşındaki çocuğunun sürekli açlıktan ağlamasına daha fazla dayanamayarak bir süpermarkete girer. Raftan aldığı bir paket bebek mamasını ve bir ekmeği çantasına koyarak kasadan ödeme yapmadan çıkmaya çalışırken özel güvenlik görevlisi tarafından yakalanır. Market yöneticisinin şikâyeti üzerine (A) hakkında soruşturma başlatılır. 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'na göre, olayla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- A) Fail, TCK m. 25/2'de düzenlenen genel zorunluluk hali kapsamında hareket ettiğinden fiil hukuka uygun kabul edilir ve (A)'ya ceza verilmez.
- B) Hırsızlık suçunun ağır ve acil bir ihtiyacı karşılamak için işlenmesi nedeniyle, olayın özelliklerine göre cezada indirim yapılabileceği gibi, ceza vermekten de vazgeçilebilir.
- C) Suça konu malların değerinin azlığı ve fiilin işleniş şekli göz önüne alındığında, eylem TCK m. 145 kapsamında değerlendirilir ve verilecek ceza belli oranda indirilir.
- D) Olaydaki ağır ve acil ihtiyaç, hırsızlık suçu bakımından kanunda tanımlanmış bir şahsi cezasızlık sebebi olduğundan, failin kusurlu olmadığı kabul edilir ve ceza verilmesine yer olmadığına karar verilir.
- E) Fiil, kullanma hırsızlığı (TCK m. 146) niteliğinde olduğundan, şikâyet üzerine verilecek cezada yalnızca yarı oranında indirim yapılabilir.