TCK Madde 198Paraya eşit sayılan değerler
Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.
Kısaca
5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 198. maddesi, para yerine geçen değerleri tanımlar: Devlet tarafından ihraç edilip hamiline yazılı bonolar, hisse senetleri, tahviller ve kuponlar ile yetkili kurumlarca çıkarılıp kanunen tedavül eden senet, tahvil ve evrak ile milli ziynet altınlarını para hükmünde sayar. Madde, bu değerlerin ceza hukuku bakımından paraya eşitlenmesi yoluyla parada sahtecilik (m.197) ve benzeri suçların konusunu belirler.
Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.
(1)Devlet tarafından ihraç edilip de hamiline yazılı bonolar, hisse senetleri, tahviller ve kuponlar, yetkili kurumlar tarafından çıkarılmış olup da kanunen tedavül eden senetler, tahviller ve evrak ile milli ziynet altınları, para hükmündedir.
Madde gerekçesi
Madde metninde paralara eşit sayılan değerler belirlenmiştir. Bu değerler, para değildir, ancak, bunlar da, herhangi bir devir ve ciro işlemine ihtiyaç bulunmaksızın, elden ele geçer ve gerektiğinde tediye vasıtası fonksiyonunu görürler; örneğin teminat olarak yatırılmaları olanaklıdır. Hükûmet tarafından ihraç olunan bonolar, hisse senetleri, tahvil ve kuponların bu madde gereğince para gibi sayılmaları için başta gelen koşul, Bakanlar Kurulu kararı uyarınca çıkarılmış ve Devlet Hazinesinin borçlandırılmış olmasıdır. Bu itibarla kamu iktisadî teşekküllerince ve diğer kamu kurum ve kuruluşlarınca çıkarılan ve hamile yazılı bulunan bonolar madde kapsamına girmez. Yetkili kurumlar tarafından çıkarılan ve kanunen tedavül eden senetlerin madde kapsamına girebilmesi için, özel bir kanunla, ilgili kuruluşa kanunen böyle bir yetki verilmesi ve kuruluşlarca çıkarılan senedin kanunen tedavül etmesi yani kabulünün zorunlu olması gerekir. Bu gibi evrakı kâğıt paralardan ayıran husus, kâğıt paraların altınla veya madenî parayla değiştirilmesi talep edilmediği hâlde, yetkili kuruluşlarca çıkarılan bu gibi evrakın ya ibrazında veya belirli bir vadenin gelmesinde madenî veya kâğıt para ile değiştirilmesinin olanaklı bulunmasıdır. Maddede ayrıca millî ziynet altınlarından söz edilmekle beraber altın paradan ayrıca bahis edilmemiştir. Gerçekten, ister millî ister yabancı altın para "para" olmak vasfını muhafaza etmekte yani Ülkemizde veya yabancı ülkede kanunen tedavülde bulunmakta ise, bunun diğer paralardan farkı olmaz. Altının borsalarda değer kazanması veya kaybetmesi yani altın paranın üzerinde yazılı nominal değerinden farklı bir kıymetle tedavül etmesi onun "para" olmak vasfına halel vermez. Buna karşılık, Ülkemizde alınıp satılmakta olan ziynet altınlar, kanunen tedavül etmediklerinden "para" sayılmadıkları ve fakat bunların taklit veya tağyiri olanaklı bulunduğundan, bunlar hakkında son fıkraya ayrıca hüküm konulmuştur.
Gerekçe kanun koyucunun açıklamasıdır, hüküm değildir; çelişirse madde metni esastır.
Bu maddedeki kavramlar
- Hamiline yazılı senet
- Kanunen tedavül eden evrak
- Milli ziynet altını
- Para hükmündeki değer
- Yetkili kurum
Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.
Bu maddeyi uygulayan kararlar
21 karar arasından seçildi- 8. Ceza Dairesi · E. 2024/17167 · K. 2024/7734 · T. 16.10.2024Daire kararıOnama
... ve ... hakkında parada sahtecilik suçundan 5237 sayılı Kanun'un 198 inci maddesi delaletiyle 197 nci maddesinin birinci fıkrası, 62 nci maddesi ve 52 nci maddesinin ikinci ve dördüncü fıkraları uyarınca 2 yıl 6 ay hapis cezası ve 2.000,00 TL adli para cezası ile cezalandırılmalarına, sanık ... hakkında parada sahtecilik suçundan 5237 sayılı Kanun'un 198 inci maddesi delaletiyle 197 nci maddesinin birinci fıkrası,
- 8. Ceza Dairesi · E. 2021/8706 · K. 2024/372 · T. 16.01.2024Daire kararıBozma
Darphane ve Damga Matbaası Genel Müdürlüğünün 28.01.2016 tarihli raporu ile sanıktan ele geçen 19 adet adet Osmanlı dönemi basılı sikkelerin 5237 sayılı Kanun'un 198 inci maddesinde belirtilen "milli ziynet altınları" kapsamında olmadığının belirlenmesi karşısında, Osmanlı dönemi basılı sikkelerin kenar tırtıllarının yapımına uygun olduğu belirtilen kenar tırtıl kalıbının da suç teşkil etmeyeceği anlaşıldığından, sanık hakkında yasal unsurları oluşmayan suçtan beraati yerine yazılı şekilde mahkumiyetine karar verilmesi hukuka aykırı bulunmuştur.
- 15. Ceza Dairesi · E. 2014/19717 · K. 2017/6160 · T. 15.02.2017Daire kararıBozma
bilirkişi raporunda suça konu sahte altınların reşat altını olduğunun belirtilmesi karşısında, sanık hakkında dolandırıcılık suçundan kamu davası açılmış ise de,5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 198. maddesinde yer alan, “Devlet tarafından ihraç edilip de hamiline yazılı bonolar, hisse senetleri, tahviller ve kuponlar, yetkili kurumlar tarafından çıkarılmış olup da kanunen tedavül eden senetler, tahviller ve evrak ile millî ziynet altınları,
Seçim otomatiktir: kararın maddeyi uygulayan cümlesi, mahkemenin bağlayıcılık derecesi, maddenin sonraki değişiklikleri ve kararın bu maddeye özgülüğü birlikte puanlanır. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.