TCK Madde 38Azmettirme
Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.
Kısaca
Madde, başkasını suç işlemeye azmettiren kişinin cezasını, üstsoy-altsoy ilişkisinden doğan nüfuzla veya çocuğun azmettirilmesi hâlinde artırımı ve belli olmayan azmettirenin ortaya çıkmasını sağlayan fail ya da diğer suç ortağı için indirimi düzenler. Azmettiren, azmettirilen ve azmettirmeye konu suç ilişkisi bakımından uygulanır.
Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.
(1)Başkasını suç işlemeye azmettiren kişi, işlenen suçun cezası ile cezalandırılır.
(2)Üstsoy ve altsoy ilişkisinden doğan nüfuz kullanılmak suretiyle suça azmettirme halinde, azmettirenin cezası üçte birden yarısına kadar artırılır. Çocukların suça azmettirilmesi halinde, bu fıkra hükmüne göre cezanın artırılabilmesi için üstsoy ve altsoy ilişkisinin varlığı aranmaz.
(3)Azmettirenin belli olmaması halinde, kim olduğunun ortaya çıkmasını sağlayan fail veya diğer suç ortağı hakkında ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası yerine yirmi yıldan yirmibeş yıla kadar, müebbet hapis cezası yerine onbeş yıldan yirmi yıla kadar hapis cezasına hükmolunabilir. Diğer hallerde verilecek cezada, üçte bir oranında indirim yapılabilir.
Madde gerekçesi
Azmettirme, belli bir suçu işleme hususunda henüz bir fikri olmayan bir kişinin başkası tarafından bu suçu işlemeye karar verdirilmesidir. İzlenen suç politikasının gereği olarak, azmettirenin suçun kanundaki cezası ile cezalandırılacağı kabul edilmiştir. Maddenin ikinci fıkrasında, üstsoy ve altsoy ilişkisinden doğan nüfuz kullanılmak suretiyle suça azmettirme hâlinde, azmettirenin cezasının belli bir oranda artırılması uygun görülmüştür. Ancak, çocukların suça azmettirilmesi hâlinde, bu fıkra hükmüne göre cezanın artırılabilmesi için üstsoy ve altsoy ilişkisinin varlığı aranmayacaktır. Bu durumlarda azmettirenin cezasında artırım öngörülmesinin hukukî dayanağı, ayrıca, azmettirme olgusunun tek başına bir haksızlık ifade etmesidir. Üçüncü fıkrada, ceza soruşturması ve kovuşturmasının amacına hizmet eden bir hükme yer verilmiştir. Buna göre, azmettirenin belli olmaması hâlinde, kim olduğunun ortaya çıkmasını sağlayan fail veya diğer suç ortağı hakkında verilecek cezada indirim yapılabilecektir. Bu durumda indirim yapılması hususunda hâkim takdir yetkisine sahiptir. Bu hükmün uygulanabilmesi için, kişiliğe ilişkin olarak verilen bilginin maddî gerçeğin ortaya çıkmasını sağlaması gerekir.
Gerekçe kanun koyucunun açıklamasıdır, hüküm değildir; çelişirse madde metni esastır.
Bu maddedeki kavramlar
- Azmettirme
- Azmettiren
- Azmettirenin belli olmaması
- Azmettirilen
- Üstsoy ve altsoy ilişkisinden doğan nüfuz
Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.
Bu maddeyi uygulayan kararlar
622 karar arasından seçildi- 8. Ceza Dairesi · E. 2024/17213 · K. 2025/6117 · T. 10.07.2025Daire kararıDüzeltilerek onama
Antalya 12. Asliye Ceza Mahkemesinin, 18.01.2024 tarihli ve 2023/416 Esas, 2024/27 Karar sayılı kararı ile sanık hakkında suçluyu kayırmaya azmettirme suçundan, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun (5237 sayılı Kanun) 38/1, 283, 62. maddeleri uyarınca 5 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına, kazanılmış hak nedeniyle 25 gün hapis cezası ile cezalandırılmasına karar verilmiştir.
- 8. Ceza Dairesi · E. 2025/1629 · K. 2025/4782 · T. 17.06.2025Daire kararıOnama
Bozma üzerine Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 23. Ceza Dairesinin, 26.09.2024 tarih ve 2023/1160 Esas, 2024/1532 Karar sayılı kararı ile sanık ... hakkında suç üstlenmeye azmettirme suçundan 5237 sayılı Kanun’un 38. maddesi delaletiyle 270/1, 53, 58/6 maddeleri uyarınca 1 yıl hapis cezası ile cezalandırılmasına, hak yoksunluklarına ve cezanın mükerrirlere özgü infaz rejimine göre çektirilmesine karar verilmiştir.
- 11. Ceza Dairesi · E. 2021/35302 · K. 2025/4961 · T. 22.04.2025Daire kararıBozma
azmettiren ya da yardım eden sıfatıyla 5237 sayılı Kanun'un 38 ve 39 inci maddeleri kapsamında sorumlu tutulabileceği bu nedenle sanıkların yüklenen kamu görevlisinin resmi belgede sahteciliği ve nitelikli dolandırıcılık suçlarını işledikleri gözetilmeden keza ... eczanesinin ... ile ... eczanesinin sahibi ... hakkında ... ve ... isimli iki hasta yönünden sahte reçetelerle ilaç satılmış gibi işlem yapılmak suretiyle nitelikli dolandırıcılık v
Seçim otomatiktir: kararın maddeyi uygulayan cümlesi, mahkemenin bağlayıcılık derecesi, maddenin sonraki değişiklikleri ve kararın bu maddeye özgülüğü birlikte puanlanır. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.
Bu maddenin ders anlatımı
- AzmettirmeCeza Hukuku Genel · 4 Teşebbüs, İştirak, İçtima · 9:59
Bu maddeye özel soru
Ahmet, aralarındaki arazi anlaşmazlığı nedeniyle uzun süredir husumetli olduğu komşusu Veli'yi öldürmeye karar verir ancak bu eylemi bizzat gerçekleştirmekten çekinir. Bunun üzerine, 25 yaşındaki oğlu Can'ın zihninde daha önce var olmayan bir suç işleme kararını, "Bu bizim namus meselemizdir, bu lekeyi sadece sen temizlersin." gibi ifadelerle ve ailevi otoritesini kullanarak oluşturur. Babasının yoğun manevi baskısı ve telkinleri sonucunda Can, Veli'yi öldürür. Bu olayda, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun suça iştirak hükümlerine göre, baba Ahmet'in ceza hukuku sorumluluğuna ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- A) Ahmet'in eylemi, Can'ın suç işleme kararını kuvvetlendirme niteliğinde olduğundan, TCK m. 39 uyarınca yardım eden sıfatıyla sorumlu tutulur.
- B) Ahmet, suça azmettiren olarak iştirak ettiğinden, Veli'nin öldürülmesi suçunun kanuni tanımında öngörülen temel ceza ile cezalandırılır.
- C) Ahmet, oğlu Can'ı suçun işlenmesinde bir araç olarak kullandığı için TCK m. 37/2 uyarınca dolaylı fail olarak sorumlu tutulur ve cezası bu nedenle artırılır.
- D) Ahmet ve Can, suçu işleme konusunda ortak bir iradeye sahip oldukları için TCK m. 37/1 kapsamında müşterek fail olarak sorumlu tutulurlar.
- E) Ahmet, üstsoy-altsoy ilişkisinden doğan nüfuzunu kullanarak oğlu Can'ı suça azmettirdiği için, işlenen suçun cezasının TCK m. 38/2 uyarınca artırılması suretiyle sorumlu tutulur.
Bu maddeyle ilgili 4 soru daha var
Soruların tamamını çözmek ve açıklamalı cevapları görmek için Hukuksal Eğitim platformuna katıl.
Platforma katıl