Dernekler Kanunu Madde 4Dernek tüzüğü
Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.
Kısaca
Madde, her derneğin bir tüzüğünün bulunmasını ve tüzükte mutlaka yer alması gereken on iki unsuru düzenler: derneğin adı ve merkezi, amacı ve faaliyet alanı, üyelik, genel kurul, yönetim ve denetim kurulları, şube, aidat, borçlanma, iç denetim, tüzük değişikliği ile tasfiye. Madde dernek kurulmasını, tüzel kişiliğin kazanılmasını ve bildirim sürecini düzenlemez (TMK m.56-60 ve 5253 sayılı Kanun'un ilgili hükümleri).
Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.
Her derneğin bir tüzüğü bulunur. Bu tüzükte aşağıda gösterilen hususların belirtilmesi zorunludur:
a)Derneğin adı ve merkezi.
b)Derneğin amacı ve bu amacı gerçekleştirmek için dernekçe sürdürülecek çalışma konuları ve çalışma biçimleri ile faaliyet alanı.
c)Derneğe üye olma ve üyelikten çıkmanın şart ve şekilleri.
d)Genel kurulun toplanma şekli ve zamanı.
e)Genel kurulun görevleri, yetkileri, oy kullanma ve karar alma usul ve şekilleri.
f)Yönetim ve denetim kurullarının görev ve yetkileri, ne suretle seçileceği, asıl ve yedek üye sayısı.
g)Derneğin şubesinin bulunup bulunmayacağı, bulunacak ise şubelerin nasıl kurulacağı, görev ve yetkileri ile dernek genel kurulunda nasıl temsil edileceği.
h)Üyelerin ödeyecekleri giriş ve yıllık aidat miktarının belirlenme şekli.
ı)Derneğin borçlanma usulleri.
j)Derneğin iç denetim şekilleri.
k)Tüzüğün ne şekilde değiştirileceği.
l)Derneğin feshi halinde mal varlığının tasfiye şekli.
Bu maddede geçen tanımlar(2)
- Dernek
- Kazanç paylaşma dışında, kanunlarla yasaklanmamış belirli ve ortak bir amacı gerçekleştirmek üzere, en az yedi gerçek veya tüzel kişinin, bilgi ve çalışmalarını sürekli olarak birleştirmek suretiyle oluşturdukları tüzel kişiliğe sahip kişi topluluklarını
- Şube
- Dernek faaliyetlerinin yürütülebilmesi için bir derneğe bağlı olarak açılan, tüzel kişiliği olmayan ve bünyesinde organları bulunan alt birimi
Bu maddedeki kavramlar
- Dernek tüzüğü
- Emredici hüküm
- Tüzükte düzenlenmemiş konular
- Zorunlu tüzük unsurları
Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.
Bu maddeyi uygulayan kararlar
26 karar arasından seçildi- 8. Hukuk Dairesi · E. 2020/119 · K. 2020/7337 · T. 18.11.2020Daire kararıOnama
5253 sayılı Dernekler Kanunu'nun 4. maddesinde de, her derneğin bir tüzüğünün bulunması gerektiği ve maddenin (g) bendi gereği de, derneğin şubesinin bulunup bulunmayacağının tüzükte belirtilmesinin zorunlu olduğu açıkça ve amir hüküm olarak ifade edilmiştir.
- 8. Hukuk Dairesi · E. 2018/14940 · K. 2019/113 · T. 08.01.2019Daire kararıBozma
4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun (TMK) 58.maddesine göre her derneğin bir tüzüğünün bulunduğu, bu tüzüğün kanunun emredici hükümlerine aykırı olamayacağı, tüzükte derneğin gelir kaynaklarının gösterilmesinin zorunlu olduğu, tüzükte düzenlenmeyen konularda kanun hükümlerinin uygulanacağı, 5253 sayılı Dernekler Kanunun 4.maddesi gereği ise Dernek Tüzüğünde derneğin borçlanma usullerinin gösterilmesinin zorunlu olduğu düzenlenmiştir.
- Hukuk Genel Kurulu E.2010/250 K.2010/300 T.2010-06-02Hukuk Genel KuruluBozma
Ancak, derneklerin tüzüklerine ve ticaret şirketleri ile kooperatiflerin anasözleşmelerine, dernek, şirket veya kooperatif merkezinin yazılması zorunludur ( 5253 sayılı Dernekler Kanunu m.4/1-a; 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu 155/I-3, 244, 279/1, 478, 506/1; 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu m.4/1).
Seçim otomatiktir: kararın maddeyi uygulayan cümlesi, mahkemenin bağlayıcılık derecesi, maddenin sonraki değişiklikleri ve kararın bu maddeye özgülüğü birlikte puanlanır. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.