CMK Madde 45Tanıklıktan çekinme

5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu

Yürürlükte

Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.

Kısaca

Madde, tanıklıktan çekinebilecek kişileri sayar: nişanlı, boşanmış olsa dahi eş, üstsoy ve altsoy, belirli dereceye kadar kan ve kayın hısımları ile evlatlık bağı bulunanlar. Ayrıca yaş küçüklüğü, akıl hastalığı veya akıl zayıflığı nedeniyle çekinmenin önemini kavrayamayanların kanuni temsilcilerinin rızasıyla dinlenmesini, çekinme hakkının dinlenmeden önce bildirilmesini ve dinleme sırasında her zaman kullanılabilmesini düzenler.

Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.

(1)Aşağıdaki kimseler tanıklıktan çekinebilir:

a)Şüpheli veya sanığın nişanlısı.

b)Evlilik bağı kalmasa bile şüpheli veya sanığın eşi.

c)Şüpheli veya sanığın kan hısımlığından veya kayın hısımlığından üstsoy veya altsoyu.

d)Şüpheli veya sanığın üçüncü derece dahil kan veya ikinci derece dahil kayın hısımları.

e)Şüpheli veya sanıkla aralarında evlâtlık bağı bulunanlar.

(2)Yaş küçüklüğü, akıl hastalığı veya akıl zayıflığı nedeniyle tanıklıktan çekinmenin önemini anlayabilecek durumda olmayanlar, kanunî temsilcilerinin rızalarıyla tanık olarak dinlenebilirler. Kanunî temsilci şüpheli veya sanık ise, bu kişilerin çekinmeleri konusunda karar veremez.

(3)Tanıklıktan çekinebilecek olan kimselere, dinlenmeden önce tanıklıktan çekinebilecekleri bildirilir. Bu kimseler, dinlenirken de her zaman tanıklıktan çekinebilirler.

Kanun metninde bu maddeHam metin
Atıflar(4)

Bu maddeye atıf yapanlar

Bu maddede geçen tanımlar(2)
Şüpheli
Soruşturma evresinde, suç şüphesi altında bulunan kişiyi
Sanık
Kovuşturmanın başlamasından itibaren hükmün kesinleşmesine kadar, suç şüphesi altında bulunan kişiyi

Bu maddedeki kavramlar

Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.

Bu maddeyi uygulayan kararlar

51 karar arasından seçildi
  1. Ceza Genel Kurulu E.2013/251 K.2013/454 T.2013-11-12
    Ceza Genel KuruluBozma
    İnsan öldürme suçundan annesi ve babası sanık olarak yargılanan tanığa, CMK’nın 45. maddesi gereğince tanıklıktan çekilme hakkı hatırlatılmaması 5271 sayılı Yasanın 45 ve 48. maddelerine aykırıdır.
  2. 6. Ceza Dairesi · E. 2023/16103 · K. 2025/6305 · T. 16.06.2025
    Daire kararıBozma
    Dosya içerisinde bulunan nüfus kayıt örneğine göre; duruşmaların yapıldığı tarihlerde olaya şahit olan tanık N.T'nin sanığın babası olduğu, 5271 sayılı Kanun'un 45 inci maddesi uyarınca tanıklıktan çekinme hakkını kullanan tanığın önceki beyanlarının aynı Kanun'un 210 uncu ve 217 nci maddeleri uyarınca hükme esas alınmasının mümkün olmadığı gözetilmeksizin, tanık N.T.'nin soruşturma aşamasında alınan beyanlarının hükme esas alınması,
  3. 6. Ceza Dairesi · E. 2023/12424 · K. 2025/1641 · T. 12.02.2025
    Daire kararıBozma
    Dosya içerisinde bulunan nüfus kayıt örneğine göre; duruşmaların yapıldığı tarihlerde sanık ile mağdurun resmi olarak evli oldukları, olaya şahit olan tanık M.O.'nun mağdurun ve sanığın müşterek çocuğu olduğu, 5271 sayılı Kanun'un 45 inci maddesi uyarınca tanıklıktan çekinme hakkını kullanan tanığın önceki beyanlarının aynı Kanun'un 210 uncu ve 217 nci maddeleri uyarınca hükme esas alınmasının mümkün olmadığı gözetilmeksizin, tanık M.O.'nun soruşturma aşamasında alınan beyanlarının hükme esas alınması,

Seçim otomatiktir: kararın maddeyi uygulayan cümlesi, mahkemenin bağlayıcılık derecesi, maddenin sonraki değişiklikleri ve kararın bu maddeye özgülüğü birlikte puanlanır. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.

Bu maddenin ders anlatımı

  • Tanıklık
    Ceza Muhakemesi Hukuku · 3 Tanıklık, Bilirkişi İncelemesi, Keşif · 0:40
Ders videosunu platformda izle

Bu maddeye özel soru

Ceza Muhakemesi Hukuku

I. Eşi II. Eski eşi III. Dedesi 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'na göre bir tanık, yukarıdakilerden hangisini/hangilerini ceza kovuşturmasına uğratabilecek sorularda, bu sorulara cevap vermekten çekinebilir?

  1. A) Yalnız I
  2. B) Yalnız II
  3. C) I ve II
  4. D) I ve III
  5. E) I, II ve III

Bu maddeyle ilgili 10 soru daha var

Soruların tamamını çözmek ve açıklamalı cevapları görmek için Hukuksal Eğitim platformuna katıl.

Platforma katıl