Bankacılık Kanunu Madde 108Banka kaynaklarının istismarı

5411 sayılı Bankacılık Kanunu

Yürürlükte

Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.

Kısaca

Madde, kimlerin hâkim ortak ve yönetici sayılacağı ve yetkisiz kredi işlemlerinin ceza sorumluluğunu düzenlemez; ceza sorumluluğu 5411 sayılı Kanunun 160. maddesinde yer alır (m.160). Fon alacağının takip usulü 6183 sayılı Kanun hükümlerine bağlıdır ve bu maddede yalnızca atıf yapılır. Hâkim ortaklık, yöneticilik ve bağlı kişi tanımları ile Fonun ortaklara ait hisselerin devralınmasında uygulanacak bedel ve usul ayrıntıları da bu maddenin dışındadır.

Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.

71 inci maddenin birinci fıkrasının (e) bendi hükümlerine göre faaliyet izni kaldırılan veya Fona devredilen bankaların hâkim ortakları ve yöneticileri, bu Kanunun şahsi sorumluluğa ilişkin hükümleri saklı kalmak kaydıyla, kullandıkları kaynakları ve bu suretle uğranılan zararları Fon tarafından verilecek süre içerisinde iade ve tazmin etmekle mükelleftir.

Bu maddenin uygulanmasında, bankaların hâkim ortaklarının ve yöneticilerinin; yönetim kurulu, kredi komiteleri, yöneticiler, şubeler ve diğer yetkili ve görevliler aracılığıyla veya sair suretlerle, banka kaynaklarını ve varlıklarını; rehnetmek, teminat göstermek, açıldığı tarih itibarıyla kredibilitesi olmadığı aşikâr bulunan kişilere kredi vermek, karşılığında kredi temin etmek amacıyla kredi kullandırmak, yurt içi ve yurt dışı banka ve malî kuruluşlar nezdinde depo ve sair adlarla hesap açtırmak veya bu hesapları teminat göstermek ve sair şekillerde doğrudan veya dolaylı olarak kendileri veya başkaları lehine para, mal, her türlü hak ve alacak temini amacıyla kullandıkları veya başkalarına kullandırdıkları banka kaynakları ve varlıkları, dolanlı kaynak olarak kullanılmış sayılır.

Bu madde kapsamında kullanılan kaynaklar ve maruz kalınan zarar kapsamında iade ve tazmin talebine mesnet teşkil edecek işlemler ile iade ve tazmine konu edilecek tutarlar, ilgili bankada Kurumca yapılacak incelemeler sonucu ulaşılacak tespitler de dikkate alınarak Fon Kurulunca belirlenir.

Bankanın faaliyet izninin kaldırılması hâlinde Fon tarafından verilecek süre içerisinde iade ve tazmin edilemeyen tutarlar Fon alacağı haline gelir ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre takip ve tahsil edilir.

Bankanın Fona devrinden sonra Fon tarafından verilecek süre içerisinde kullanılan kaynakların ve bu suretle uğranılan zararın iade ve tazmin edilmemesi veya Fon tarafından uygun görülecek biçimde teminatlandırılmaması veya bu ortaklara ait hisselerin Fon tarafından verilecek süre içinde üçüncü kişilere devredilmemesi hâlinde bu zarar veya kullanılan kaynakların miktarı dikkate alınmaksızın ortaklara ait hisseler başkaca bir işleme gerek kalmadan Fona intikal eder. Bu suretle Fona intikal eden söz konusu hisselerin üçüncü kişilere satışını müteakip Fon tarafından elde edilen tutar hâkim ortakların bankaya ve/veya Fona olan borçlarına mahsup edilir.

Bu madde kapsamında kullanılan banka kaynağı ve bu suretle uğranılan zarar, Fon tarafından verilen süre içinde iade veya tazmin edilse veya Fon tarafından uygun görülecek biçimde teminatlandırılsa dahi bilançoda görülen bakiye zararın özkaynakları aştığının tespiti hâlinde Fon, bankanın faaliyet izninin kaldırılmasını Kuruldan istemeye yetkilidir. Bilançoda görülen zararın özkaynakları aşmaması hâlinde ise, Fon en az beş üyesinin aynı yöndeki oylarıyla alınan Fon Kurulu kararıyla hâkim ortaklar dışındaki ortaklara ait hisseleri, zararın ödenmiş sermaye tutarından düşülmesi suretiyle hesaplanacak sermaye esas alınmak üzere bulunacak bedel üzerinden Fon Kurulunca belirlenecek süre içinde banka hissedarlarına ödenmesi karşılığında devralmaya yetkilidir.

Kanun metninde bu maddeHam metin

Bu maddedeki kavramlar

Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.

Bu maddeyi uygulayan kararlar

44 karar arasından seçildi
  1. Danıştay 13. Daire Başkanlığı · E. 2016/74 · K. 2016/1268 · T. 25.04.2016
    Daire kararıBozma
    önceki işlemlerin kaldırılmasının yeni işlem tesisine engel olmadığı, davacının … Fon'a borçlu olduğunu ve muvazaalı işlemlerini bilecek durumda olduğu, bankanın Fon'a devrinden sonraki iyiniyet iddiasının davacı tarafından ispatlanması gerektiği, dava konusu işlemin 4389 sayılı Bankalar Kanunu'nun 15/7-b maddesi ile 5411 sayılı Bankacılık Kanunu'nun 108. ve 134. maddelerine uygun olarak tesis edildiği,
  2. İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 44. Hukuk Dairesi · E. 2022/1312 · K. 2025/452 · T. 13.03.2025
    İstinafKısmen kabul/bozma
    banka hakim ortağı, yöneticisi veya bunların yakın eş ya da çocukları olmayan üçüncü şahıs borçluların özel borçları için 6143 sayılı kanunun uygulanması düzenlenmediği, hangi kalem alacakların “fon alacağı” sayılacağının 4389 sayılı kanunun 15/3. maddesi, 5411 sayılı yasanın 108. maddesinde belirlendiği, banka hakim ortağı üst düzey yöneticisi veya bunların eş ya da çocuğu olmayan ve dolanlı işlemlere dayanmayan üçüncü kişilere ait borçların fon alacağı sayılacağına ilişkin hiçbir düzenleme yapılmadığı,
  3. İstanbul 16. Asliye Ticaret Mahkemesi · E. 2015/469 · K. 2019/958 · T. 07.11.2019
    İlk dereceRet
    5411 sayılı sayasının Yasa'nın 108/2 maddesinde de benzer bir düzenlemeye yer vermiş '' bu maddenin uygulanmasında, bankaların hakim ortaklarının ve yöneticilerinin; yönetim kurulu, kredi komiteleri, yöneticiler, şubeler, ve diğer yetkili ve görevliler aracılığıyla veya sair suretlerle, banka kaynaklarını ve varlıklarını, rehnetmek, teminat göstermek, açıldığı tarih itibariyle kredibilitesi olmadığı aşikar bulunan kişilere kredi vermek, karşılığında kredi temin etmek amacıyla kredi kullandırmak,

Seçim otomatiktir: kararın maddeyi uygulayan cümlesi, mahkemenin bağlayıcılık derecesi, maddenin sonraki değişiklikleri ve kararın bu maddeye özgülüğü birlikte puanlanır. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.