TBK Madde 20I. Genel olarak
6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu
Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.
Kısaca
Madde, genel işlem koşullarının tanımını, bu koşulların sözleşmedeki yerinden ve şeklinden bağımsız olarak nitelendirilmesini, benzer sözleşmelerde metin farklılığının genel işlem koşulu niteliğine etkisini, koşulların tartışılarak kabul edildiğine dair kayıtların etkisizliğini ve kamu hizmeti niteliğindeki ya da izne dayalı hizmet sunan kişi ve kuruluşların sözleşmelerine uygulanmasını düzenler.
Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.
Genel işlem koşulları, bir sözleşme yapılırken düzenleyenin, ileride çok sayıdaki benzer sözleşmede kullanmak amacıyla, önceden, tek başına hazırlayarak karşı tarafa sunduğu sözleşme hükümleridir. Bu koşulların, sözleşme metninde veya ekinde yer alması, kapsamı, yazı türü ve şekli, nitelendirmede önem taşımaz.
Aynı amaçla düzenlenen sözleşmelerin metinlerinin özdeş olmaması, bu sözleşmelerin içerdiği hükümlerin, genel işlem koşulu sayılmasını engellemez.
Genel işlem koşulları içeren sözleşmeye veya ayrı bir sözleşmeye konulan bu koşulların her birinin tartışılarak kabul edildiğine ilişkin kayıtlar, tek başına, onları genel işlem koşulu olmaktan çıkarmaz.
Genel işlem koşullarıyla ilgili hükümler, sundukları hizmetleri kanun veya yetkili makamlar tarafından verilen izinle yürütmekte olan kişi ve kuruluşların hazırladıkları sözleşmelere de, niteliklerine bakılmaksızın uygulanır.
Bu maddedeki kavramlar
- Düzenleyen
- Genel işlem koşulu
- Benzer sözleşmeler
- İzne dayalı hizmet sunan kişi ve kuruluşlar
- Tartışılarak kabul edilme kaydı
Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.
Bu maddeyi uygulayan kararlar
463 karar arasından seçildi- 11. Hukuk Dairesi · E. 2021/9211 · K. 2023/3618 · T. 08.06.2023Daire kararıBozma
aynı tarihte bankanın müvekkilinin onayı olmadan erken ödeme komisyonu adı altında 400.000,00 euro daha kesinti yaptığı, bu hususun hukuka aykırı olduğu, sözleşmede erken ödeme komisyonuna ilişkin düzenleme bulunmadığı, sözleşmenin eki niteliğinde Ek-B hükmünün bulunduğu ve bu düzenlemenin 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun (6098 sayılı Kanun) 20 nci maddesine göre genel işlem koşulu niteliğinde bulunup geçersiz olduğunu belirterek şimdilik 70.000,00 euorunun faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiş, 19.09.2019 tarihli ıslah dilekçesiyle de,
- İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesi · E. 2025/1991 · K. 2025/1812 · T. 06.11.2025İstinafRet
kart kuruluşlarının rizikoyu üye iş yerine yüklemek adına genel işlem koşulları yardımıyla sözleşmeye; soyut borç ikrarını devre dışı bırakmaya yönelik yahut ters ibraz ("chargeback") klozları eklenmesi şeklinde görüleceğnii; işbu sözleşmelerin, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu md.20 vd hükümleri uyarınca genel işlem koşullarından sayılan sözleşmelerden olduğunu, işbu hükümlerin TBK md. 25 anlamında içerik denetimine tabi olduğundan işbu hükümler bakımından hükümsüzlük söz konusu olması gerektiğini, Bununla birlikte;
- İstanbul 12. Asliye Ticaret Mahkemesi · E. 2018/706 · K. 2020/62 · T. 27.01.2020İlk dereceRet
buna göre de, davalı tarafın bu imkanı kullandıktan sonra yani yeteri kadar bilgilendirme ve öğrenme sağladıktan sonra Genel İşlem Koşullarını içeren Genel Kredi Sözleşmesinin imzalanmış olduğu, buna göre de, davalı tarafa isterse sözleşme yapmama imkanı sunulmuş olduğunun kabulü gerektiği bu nedenle de, 6098 sayılı yasanın 20. Maddesine göre tip sözleşme niteliğinde olan Genel İşlem Koşulları'nı içeren sözleşme olmasına rağmen yine 6098 sayılı yasanın 21. Maddesine düzenlenmiş olan Genel İşlem Koşullarının hangi hallerde yazılmamış sayılması gerektiğine ilişk
Seçim otomatiktir: kararın maddeyi uygulayan cümlesi, mahkemenin bağlayıcılık derecesi, maddenin sonraki değişiklikleri ve kararın bu maddeye özgülüğü birlikte puanlanır. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.
Bu maddenin ders anlatımı
- Genel İşlem KoşullarıBorclar Hukuku · 2.1 Borcun Kaynakları - Sözleşme · 13:48
Bu maddeye özel soru
Genel işlem koşullarıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
- A) Dürüstlük kurallarına aykırı olarak, karşı tarafın aleyhine veya onun durumunu ağırlaştırıcı nitelikte hükümler konulamaz.
- B) Aynı amaçla düzenlenen sözleşmelerin metinlerinin özdeş olmaması, bu hükümlerin genel işlem koşulu sayılmasını engellemez.
- C) "Bu koşulların her biri tartışılarak kabul edildi" şeklindeki bir kayıt, tek başına onları genel işlem koşulu olmaktan çıkarmaz.
- D) Genel işlem koşulları içeren bir hüküm açık ve anlaşılır değilse, düzenleyenin lehine yorumlanır.
- E) Sözleşmenin niteliğine ve işin özelliğine yabancı olan genel işlem koşulları yazılmamış sayılır.
Bu maddeyle ilgili 2 soru daha var
Soruların tamamını çözmek ve açıklamalı cevapları görmek için Hukuksal Eğitim platformuna katıl.
Platforma katıl