TBK Madde 357A. Tanımı
6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu
Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.
Kısaca
TBK m.357, ürün kirasını tanımlar ve ürüne katılmalı kirayı ikinci fıkrada ayrıca düzenler. Kiraya verenin, ürün veren bir şeyin veya hakkın kullanımını ve bu şeyden ürünlerin devşirilmesini bedel karşılığında kiracıya bırakmayı üstlendiği sözleşmenin unsurlarını belirler. Ürüne katılmalı kirada bedelin devşirilecek ürünün belirli bir oranı olarak kararlaştırılması ve oranın belirlenme yolunu düzenler. Madde, sözleşmenin tarafları bakımından kiraya veren ve kiracı arasındaki ilişkiye uygulanır.
Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.
Ürün kirası kiraya verenin, kiracıya, ürün veren bir şeyin veya hakkın kullanılmasını ve ürünlerin devşirilmesini bedel karşılığında bırakmayı üstlendiği sözleşmedir.
Ürüne katılmalı kira, kira bedelinin devşirilecek ürünün belli bir oranı olarak kararlaştırıldığı ürün kirasıdır. Bu oran sözleşmeyle kararlaştırılmamışsa, yerel âdete göre belirlenir.
Madde gerekçesi
818 sayılı Borçlar Kanununun 270 inci maddesini karşılamaktadır. Tasarının iki fıkradan oluşan 356 nci maddesinde, ürün kirası tanımlanmaktadır. 818 sayılı Borçlar Kanununun 270 inci maddesinin kenar başlığında kullanılan "A. Tarifi" şek lindeki ibare, Tasarının 356 nci maddesinde "A. Tanımı" olarak değiştirilmiştir. 818 sayılı Borçlar Kanununun 270 inci maddesinin ikinci ve son fıkrasının aynı konuya ilişkin olduğu göz önünde tutularak, Tasarıda tek fıkra hâlinde kaleme alınmıştır. 818 sayılı Borçlar Kanununun 270 inci maddesinin birinci fıkrasında kullanılan "ücret" sözcüğü yerine, ücretin işgörme sözleşmelerinde işverenin işçiye karşı olan borcunu ifade etmek için kul lanılması doğm olmakla birlikte, kira sözleşmesinde kiracının kiraya verene karşı olan borcu her za man paradan ibaret olmadığı için, Tasarının 356 nci maddesinin birinci fıkrasında "bedel" sözcüğü kullanılmıştır. - 1 5 9 - Ayrıca, 818 sayılı Borçlar Kanununun 270 inci maddesinin ikinci ve son fıkralarında kullanılan "iştirakli kira" ibaresi yerine, Tasarının 356 nci maddesinin ikinci fıkrasında "ürüne katılmalı kira" ibaresi kullanılmıştır. Bununla birlikte, ürün kirasında kira bedeli, bir miktar para veya devşirilecek ürünün belirli bir oranı olarak kararlaştınlabilir. 818 sayılı Borçlar Kanununun 270 inci maddesinin ikinci fıkrasında kullanılan "hâsılatın bir hissesi" şeklindeki ibare, Tasarının 356 nci maddesinin ikinci fıkrasında "devşirilecek ürünün belli bir oranı" şeklinde ifade edilmiştir. Fıkrada söz konusu edilen ürüne katılmalı kira, Ülkemizin değişik bölgelerindeki örf ve âdete göre, "ortakçılık", "yarıcılık" ve "marabacılık" gibi isimlerle anılmaktadır. Metninde yapılan anlaştırma ve düzeltme dışında, maddede 818 sayılı Borçlar Kanununa göre bir hüküm değişikliği yoktur.
Gerekçe kanun koyucunun açıklamasıdır, hüküm değildir; çelişirse madde metni esastır. Kaynak belge
Bu maddedeki kavramlar
- Ürün kirası
- Yerel âdet
- Devşirme
- Ürün veren şey veya hak
- Ürüne katılmalı kira
Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.
Bu maddeyi uygulayan kararlar
144 karar arasından seçildi- Konya Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi · E. 2022/1492 · K. 2022/1751 · T. 09.06.2022İstinafRet
6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 19/1. maddesi çerçevesinde yapılan değerlendirmede davacı ve davalı arasında akdedilen "01/08/2021 Tarihli Ortaklık Mukavelesi" başlıklı sözleşmenin 6098 sayılı Kanun'un 357/2. maddesinde düzenlenen "Ürüne Katılmalı Kira Sözleşmesi" olduğu,
- 8. Hukuk Dairesi · E. 2023/250 · K. 2023/100 · T. 12.01.2023Daire kararıGönderme
2797 sayılı Yargıtay Kanunu’nun (2797 sayılı Kanun) 40 ıncı ve Yargıtay İç Yönetmeliği’nin 18 inci maddeleri uyarınca yapılan ön incelemede; dava konusu uyuşmazlığın niteliği ve temyizin kapsamının 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 357. maddesi ve devamında düzenlenen hasılat kirasının bir türü olarak kabul edilen rödovans sözleşmesinden kaynaklanan zilyetliğin korunması ve alacak isteğine ilişkin olduğu anlaşılmıştır.
- 9. Hukuk Dairesi · E. 2021/10039 · K. 2022/238 · T. 12.01.2022Daire kararıBozma
Rödövans sözleşmesinin tarafları arasında çıkan uyuşmazlıklar açısından, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 357. maddesinde düzenlenen ürün kirasına ilişkin hükümler kıyasen uygulanmaktadır.
Seçim otomatiktir: kararın maddeyi uygulayan cümlesi, mahkemenin bağlayıcılık derecesi, maddenin sonraki değişiklikleri ve kararın bu maddeye özgülüğü birlikte puanlanır. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.
Bu maddeye özel soru
İşletmeci Aras, bir tarım arazisini "Ürün Kirası" (hasılat kirası) sözleşmesi ile kiralamıştır. Arkadaşı Berk ise bir daireyi "Adi Kira" (olağan kira) sözleşmesi ile tutmuştur. Ürün kirası ile adi kira arasındaki "hasar ve yararlanma" farkları ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
- A) Adi kirada hasar her zaman kiracıya aittir; ürün kirasında ise malike aittir.
- B) Ürün kirasında kiracı, kiralananın sadece kullanım hakkına değil, aynı zamanda ondan ürün elde etme (semeri devşirme) hakkına da sahiptir.
- C) Hasar durumunda adi kiracı kira bedelinden indirim isteyemezken, ürün kiracısı her durumda isteyebilir.
- D) Ürün kirasında kiracı, taşınmaz üzerindeki tüm vergileri ödemekle yükümlüdür; adi kirada ise kiraya veren öder.
- E) İki sözleşme türü arasında hukuken hiçbir fark yoktur; sadece isim farkı mevcuttur.
Bu maddeyle ilgili 1 soru daha var
Soruların tamamını çözmek ve açıklamalı cevapları görmek için Hukuksal Eğitim platformuna katıl.
Platforma katıl