TBK Madde 383I. Amacı belirlenmiş kullanmada
6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu
Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.
Kısaca
Madde, kullanma için belirli bir süre öngörülmemiş kullanım ödüncü (ariyet) sözleşmelerinde sözleşmenin kendiliğinden hangi hallerde sona ereceğini ve ödünç verenin hangi hallerde şeyi daha önce geri isteyebileceğini düzenler. Birinci fıkra, amacı belirlenmiş ödünçte kullanımın tamamlanmasını veya kullanılabilecek kadar zamanın geçmesini sona erme nedeni sayar.
Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.
Kullanma için belirli bir süre öngörülmemişse, ödünç alanın, ödünç konusunu sözleşme uyarınca kullanmış olmasıyla veya kullanabilecek kadar bir zaman geçmesiyle sözleşme sona erer.
Ödünç alan, ödünç konusunu sözleşmeye aykırı olarak kullanır, onu bozar veya kullanmak için başka bir kimseye verirse ya da önceden bilinmeyen bir durum yüzünden ödünç verenin ivedi gereksinimi ortaya çıkarsa, ödünç veren o şeyi daha önce geri isteyebilir.
Madde gerekçesi
818 sayılı Borçlar Kanununun 303 üncü maddesini karşılamaktadır. Tasarının iki fıkradan oluşan 382 nci maddesinde, amacı belirlenmiş kullanmada ödünç söz leşmesinin sona ermesi düzenlenmektedir. 818 sayılı Borçlar Kanununun 303 üncü maddesinin kenar başlığında kullanılan "C. Hitamı / I. Muayyen bir kullanmada" şeklindeki ibareler, Tasanda "C. Sona ermesi /1. Amacı belirlenmiş kul lanmada" şekline dönüştürülmüştür. 818 sayılı Borçlar Kanununun 303 üncü maddesinin ikinci fıkrasında kullanılan "acele muhtaç bulunduğu takdirde" şeklindeki ibare, Tasanda "ivedi gereksinimi ortaya çıkarsa" şeklinde değiştirilmiştir. Maddenin birinci fıkrasında, kullanma için belirli bir süre öngörülmemesi dummunda, ödünç alanın, ödünç konusunu sözleşme uyarınca kullanmış olmasıyla veya kullanabilecek kadar bir za man geçmesiyle sözleşmenin sona ereceği belirtilmiştir. - 1 6 6 - Maddenin ikinci fıkrasında, ödünç alanın, ödünç konusunu sözleşmeye aykırı olarak kullan ması, onu bozması veya kullanmak için başka bir kimseye vermesi ya da önceden bilinmeyen bir durum yüzünden ödünç verenin ivedi gereksiniminin ortaya çıkması durumlarında, ödünç verenin o şeyi daha önce geri isteyebileceği öngörülmektedir. Metninde yapılan anlaştırma dışında, maddede 818 sayılı Borçlar Kanununa göre bir hüküm değişikliği yoktur.
Gerekçe kanun koyucunun açıklamasıdır, hüküm değildir; çelişirse madde metni esastır. Kaynak belge
Bu maddedeki kavramlar
- Kullanım ödüncü
- Öngörülemeyen durum
- Amacı belirlenmiş ödünç
- İvedi gereksinim
- Sözleşmeye aykırı kullanım
Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.
Bu maddeye özel soru
Koleksiyoner Can, çok değerli antika fotoğraf makinesini, arkadaşı fotoğrafçı Derya'ya 6 aylığına Avrupa seyahatinde kullanması için bedelsiz olarak vermiştir. Taraflar arasında bir kullanım ödüncü sözleşmesi kurulmuştur. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'na göre, aşağıda belirtilen durumlardan hangisinin gerçekleşmesi halinde Can, kararlaştırılan 6 aylık süre dolmadan fotoğraf makinesini geri isteme hakkına sahip *olmaz*?
- A) Derya'nın, fotoğraf makinesini aralarındaki anlaşmaya aykırı olarak su altı çekimlerinde kullanması
- B) Derya'nın makineyi dikkatsizce düşürmesi sonucu lensinin çatlaması
- C) Derya'nın, fotoğraf makinesini kendisi yerine başka bir fotoğrafçı arkadaşına kullandırtması
- D) Fotoğraf makinesinin deklanşör mekanizmasının, Derya'nın yoğun ama normal kullanımı neticesinde hafifçe aşınması
- E) Can'ın, sözleşme yapıldıktan sonra ortaya çıkan ve öngörülemeyen bir hastalık sebebiyle acil paraya ihtiyaç duyması ve makineyi satmak zorunda kalması
Bu maddeyle ilgili 1 soru daha var
Soruların tamamını çözmek ve açıklamalı cevapları görmek için Hukuksal Eğitim platformuna katıl.
Platforma katıl