TBK Madde 475
6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu
Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.
Kısaca
Bu madde, eserde ayıp bulunması hâlinde yüklenicinin sorumlu olduğu durumlarda işsahibine tanınan seçimlik hakları düzenler: sözleşmeden dönme, bedelden indirim, ücretsiz onarım talebi ve bunların yanında genel hükümlere göre tazminat isteme hakkının saklı olması. Ayrıca eserin işsahibinin taşınmazı üzerinde yapılmış olması hâlinde sözleşmeden dönmenin kullanılamayacağı durumu kapsar.
Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.
Eserdeki ayıp sebebiyle yüklenicinin sorumlu olduğu hâllerde işsahibi, aşağıdaki seçimlik haklardan birini kullanabilir:
1.Eser işsahibinin kullanamayacağı veya hakkaniyet gereği kabule zorlanamayacağı ölçüde ayıplı ya da sözleşme hükümlerine aynı ölçüde aykırı olursa sözleşmeden dönme.
2.Eseri alıkoyup ayıp oranında bedelden indirim isteme.
3.Aşırı bir masrafı gerektirmediği takdirde, bütün masrafları yükleniciye ait olmak üzere, eserin ücretsiz onarılmasını isteme.
İşsahibinin genel hükümlere göre tazminat isteme hakkı saklıdır.
Eser, işsahibinin taşınmazı üzerinde yapılmış olup, sökülüp kaldırılması aşırı zarar doğuracaksa işsahibi, sözleşmeden dönme hakkını kullanamaz.
c. İşsahibinin sorumluluğu
Madde gerekçesi
818 sayılı Borçlar Kanununun 360 ıncı maddesini karşılamaktadır. Tasarının üç fıkradan oluşan 475 inci maddesinde, ayıp hâlinde işsahibinin seçimlik hakları düzenlenmektedir. 818 sayılı Borçlar Kanununun 360 ıncı maddesinin kenar başlığında kullanılan "Kusur hâlinde işsahibinin hakkı" şeklindeki ibare, Tasarıda "b. İşsahibinin seçimlik hakları" şekline dönüştürülmüştür. 818 sayılı Borçlar Kanununun 360 ıncı maddesinin birinci ve ikinci fıkralan, Tasarının 474 üncü maddesinin birinci fıkrasına bağlı üç bent hâlinde kaleme alınmıştır. 818 sayılı Borçlar Kanununun 360 ıncı maddesinin birinci fıkrasından ve bunu karşılayan kay nak İsviçre Borçlar Kanununun Fransızca metninden farklı olarak, "o şeyi kabulden imtina edebilir." şeklindeki ibare, Tasarıda "sözleşmeden dönme" şeklinde düzeltilmiştir. 818 sayılı Borçlar Kanununun 360 ıncı maddesinden farklı olarak, işsahibinin genel hükümlere göre tazminat isteme hakkının saklı olduğu, Tasarının 475 inci maddesinin ikinci fıkrasında belir tilmiştir. - 2 0 2 - 818 sayılı Borçlar Kanununun 360 ıncı maddesinin "Yapılan şey iş sahibinin arsası üzerine yapılmış olup da mahiyeti itibariyle refı ve kal'i fazla bir zararı mucip ise iş sahibi, ancak ikinci fıkra mucibince muamele yapar." şeklindeki son fıkrası, Tasarıda "Eser, işsahibinin taşınmazı üzerinde yapılmış olup, sökülüp kaldırılması aşırı zarar doğuracaksa, işsahibi sözleşmeden dönme hakkını kullanamaz." şeklinde düzeltilmiş ve daha açık bir ifadeye kavuşturulmuştur. Sistematik yapısı ile metninde yapılan düzeltme ve anlaştırma dışında, maddede 818 sayılı Borçlar Kanununa göre bir hüküm değişikliği yoktur.
Gerekçe kanun koyucunun açıklamasıdır, hüküm değildir; çelişirse madde metni esastır. Kaynak belge
Bu maddedeki kavramlar
- Aşırı masraf
- Seçimlik haklar
- Sözleşmeden dönme
- Ayıp sonucu zarar
- Bedelden indirim
- Taşınmaz üzerindeki eser
- Ücretsiz onarım
Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.
Bu maddeyi uygulayan kararlar
438 karar arasından seçildi- Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi · E. 2024/1632 · K. 2026/270 · T. 13.02.2026İstinafKısmen kabul/bozma
Eldeki davada, uyuşmazlığın çözümünde uygulanması gereken 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunun 475. maddesi uyarınca iş sahisinin ayıplı esere karşı sahip olduğu seçimlik haklar düzenlenmiş olup, maddenin ikinci fıkrasında iş sahibinin eserdeki ayıp sebebiyle sözleşmeden dönme hakkını kullanabilmesi için ayıbın eserin kullanımı açısından önemli nitelikte olması ve sözleşmenin sürdürülmesinin kendisinden beklenemeyecek derecede ağır sonuçlar doğurması gerektiği belirtilmiştir.
- İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 15. Hukuk Dairesi · E. 2025/497 · K. 2025/1351 · T. 20.11.2025İstinafRet
01.07.2019 tarihli bilirkişi raporunda davacı yüklenicinin yaptığı eserin 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 475/1. maddesi gereğince reddedilemeyecek düzeyde olduğunun tespiti yapıldığından, (7.3) numaralı bentte belirtilen TBK 472/3 ve 475/3 madde hükümleri gereğince bedelden makul düzeyde bir indirim yapılarak karar verilmesi gerekirken,
- İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 53. Hukuk Dairesi · E. 2024/9 · K. 2024/224 · T. 28.02.2024İstinafRet
Türk Borçlar Kanunu Madde 475 uyarınca, eserin işsahibinin kullanamayacağı veya hakkaniyet gereği kabule zorlanamayacağı ölçüde ayıplı ya da sözleşme hükümlerine aynı ölçüde aykırı olması halinde iş sahibinin sözleşmeden dönme hakkını kullanabileceğini,
Seçim otomatiktir: kararın maddeyi uygulayan cümlesi, mahkemenin bağlayıcılık derecesi, maddenin sonraki değişiklikleri ve kararın bu maddeye özgülüğü birlikte puanlanır. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.
Bu maddeye özel soru
(İ), yüklenici (Y)'ye arsasındaki evinin mutfağını yeniletmiştir. (Y), seramikleri döşerken yanlış malzeme kullanmış ve seramikler bir ay içinde çatlamıştır. Evin mutfağı bu haliyle kullanılamaz durumdadır. (İ) sözleşmeden dönmek istemektedir. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'na göre, (İ)'nin sözleşmeden dönme hakkıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
- A) Eser kullanılamaz ölçüde ayıplı olduğu için (İ) her durumda sözleşmeden dönebilir.
- B) Mutfak seramiklerinin sökülüp kaldırılması aşırı bir zarar doğuracağından (İ) sözleşmeden dönme hakkını kullanamaz.
- C) (İ) sadece ücretsiz onarım isteyebilir.
- D) (İ) sadece bedelden indirim isteyebilir.
- E) (İ), (Y)'nin ağır kusuru varsa dönebilir, aksi halde dönemez.
Bu maddeyle ilgili 4 soru daha var
Soruların tamamını çözmek ve açıklamalı cevapları görmek için Hukuksal Eğitim platformuna katıl.
Platforma katıl