TBK Madde 56
6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu
Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.
Kısaca
TBK m.56, bedensel bütünlüğün zedelenmesi ve ölüm hâllerinde hâkimin manevi tazminata hükmedebilmesini düzenler. Birinci fıkra, bedensel bütünlüğü zedelenen kişiye uygun bir miktar paranın manevi tazminat olarak ödenmesine karar verilebilmesini; ikinci fıkra, ağır bedensel zarar veya ölüm hâlinde zarar görenin veya ölenin yakınlarına da manevi tazminat ödenmesine karar verilebilmesini kapsar. Hüküm, kusur sorumluluğunun yanında özen ve tehlike sorumluluğunda da uygulama alanı bulur.
Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.
Hâkim, bir kimsenin bedensel bütünlüğünün zedelenmesi durumunda, olayın özelliklerini göz önünde tutarak, zarar görene uygun bir miktar paranın manevi tazminat olarak ödenmesine karar verebilir.
Ağır bedensel zarar veya ölüm hâlinde, zarar görenin veya ölenin yakınlarına da manevi tazminat olarak uygun bir miktar paranın ödenmesine karar verilebilir.
Madde gerekçesi
818 sayılı Borçlar Kanununun 47 nci maddesini karşılamaktadır. Tasarının iki fıkradan oluşan 55 inci maddesinde, bedensel bütünlüğün zedelenmesi ve ölüm hâlinde manevî tazminatın belirlenmesi düzenlenmektedir. 818 sayılı Borçlar Kanununun 47 nci maddesinde, hâkimin, bir kimsenin hukuka aykırı olarak cismanî zarara uğraması veya ölmesi durumunda, zarar görene ya da ölenin ailesine "adalete muvafık tazminat verilmesine karar verebileceği" öngörülmüştür. Tasarının 55 inci maddesinin birinci fıkrasında ise, bedensel bütünlüğün zedelenmesi durumunda, hâkimin, "uygun bir miktar paranın manevî tazminat olarak ödenmesine karar verebileceği" belirtilmiştir. Tasarının 55 inci maddesinin ikinci fıkrası, bedensel zararlara ilişkin olmak üzere, 818 sayılı Borçlar Kanununda yer verilmeyen, yeni bir hükümdür. Öğreti ve uygulamadaki çağdaş gelişmeler göz önünde tutularak, hâkimin sadece ölüm hâlinde değil, ağır bedensel zararlarda da zarar görenin yakınlarına, manevî tazminat olarak uygun bir miktar paranın ödenmesine karar verebileceği kabul edilmiştir. Ayrıca, 818 sayılı Borçlar Kanununda, ölüm hâlinde, "ölünün ailesi" yararına olmak üzere manevî tazminata karar verilebileceği öngörüldüğü hâlde, Tasarıda "ölenin yakınları" yararına olmak üzere manevî tazminata karar verilebileceği belirtilerek, hükmün kapsamı genişletilmiştir.
Gerekçe kanun koyucunun açıklamasıdır, hüküm değildir; çelişirse madde metni esastır. Kaynak belge
Bu maddeyi uygulayan kararlar
5.202 karar arasından seçildi- Hukuk Genel Kurulu E.2024/754 K.2025/253 T.2025-04-30Hukuk Genel KuruluOnamaYerleşik içtihat
5. Somut olayda uygulanması gereken TBK'nın “Manevi tazminat” başlıklı 56. maddesinde; “Hâkim, bir kimsenin bedensel bütünlüğünün zedelenmesi durumunda, olayın özelliklerini göz önünde tutarak, zarar görene uygun bir miktar paranın manevi tazminat olarak ödenmesine karar verebilir.
- Hukuk Genel Kurulu E.2023/394 K.2023/808 T.2023-09-13Hukuk Genel KuruluRet
Türk Borçlar Kanunu'nun 56/2. maddesi hükmüne göre ağır bedensel zarar veya ölüm hâlinde, zarar görenin veya ölenin yakınlarına da manevi tazminat olarak uygun bir miktar paranın ödenmesine karar verilebilir.
- Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi · E. 2024/658 · K. 2025/728 · T. 01.07.2025İstinafRet
manevi tazminatın dayanağı olan 4721 Türk Medeni Kanunun 24 ve 25. maddeleri ile 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunun 56. maddesi olup, salt sözleşmenin ihlali ya da sözleşmeye aykırı davranış manevi tazminatın verilmesi için yeterli olmaması, ayrıca şahsiyet haklarının da zedelenmesi gerekmesi,
Seçim otomatiktir: kararın maddeyi uygulayan cümlesi, mahkemenin bağlayıcılık derecesi, maddenin sonraki değişiklikleri ve kararın bu maddeye özgülüğü birlikte puanlanır. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.
Bu maddeye özel soru
Kaya, sürücü Deniz’in kusurlu bir trafik kazası yapması sonucu sol bacağını kaybetmiş ve uzun süre çalışamamıştır. Kaya, Deniz aleyhine açtığı maddi tazminat davasında çeşitli kalemler talep etmiştir. Türk Borçlar Kanunu uyarınca "bedensel zarar" kapsamında aşağıdaki kalemlerden hangisinin istenmesi mümkün değildir?
- A) Hastane ve protez bacak masrafları (Tedavi giderleri).
- B) Kaya’nın kaza nedeniyle işe gidemediği sürede alamadığı maaş (Kazanç kaybı).
- C) Kaya’nın profesyonel sporculuk kariyerinin bitmesi nedeniyle uğradığı kayıp (Ekonomik geleceğin sarsılması).
- D) Kaya’nın bu olay nedeniyle duyduğu derin üzüntü ve psikolojik çöküntü (Manevi zarar).
- E) Kaya'nın tek bacağıyla yapacağı işlerdeki verim kaybı (Çalışma gücünün azalması).
Bu maddeyle ilgili 7 soru daha var
Soruların tamamını çözmek ve açıklamalı cevapları görmek için Hukuksal Eğitim platformuna katıl.
Platforma katıl