HMK Madde 198Delillerin değerlendirilmesi
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu
Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.
Kısaca
Madde, hâkimin delilleri değerlendirme yöntemini, yani kanuni istisnalar dışında serbest takdir ilkesini düzenler. Kesin deliller ile takdiri deliller arasındaki ayrımın, hâkimin takdir alanının sınırını belirlediği hükmü bu maddeyle kurulur. Uygulanacağı kişi, dolayısıyla taraflar ve mahkeme bakımından tüm yargılama içindeki delil değerlendirmesidir. Maddede süre, tutar veya usul adımı bulunmaz. Kesin delille ispat zorunluluğunu ve bu zorunluluğun kapsamını (m.200) düzenlemez.
Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.
(1)Kanuni istisnalar dışında hâkim delilleri serbestçe değerlendirir.
Madde gerekçesi
Madde 1086 sayılı Kanundaki düzenlemenin bir değişiklik yapılmaksızın sadeleştirilmiş hâlidir. Hâkimin delilleri serbestçe değerlendireceği belirtilerek kanunî istisnalar saklı tutulmuştur.
Gerekçe kanun koyucunun açıklamasıdır, hüküm değildir; çelişirse madde metni esastır. Kaynak belge
Bu maddedeki kavramlar
- Kanuni istisna
- Kesin delil
- Takdiri delil
- Delil serbestisi
- Kesin delille ispatın tam ispat ölçüsü
Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.
Bu maddeyi uygulayan kararlar
24 karar arasından seçildi- 3. Hukuk Dairesi · E. 2020/1435 · K. 2021/466 · T. 26.01.2021Daire kararıBozma
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 198. maddesine göre, tanık beyanı takdiri delillerden olup, hakim tanık beyanı ile bağlı değildir.
- İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi · E. 2024/1986 · K. 2025/4425 · T. 03.12.2025İstinafRet
İlk derece mahkemesince, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 198. Maddesi uyarınca delillerin serbestçe değerlendirilerek dava konusu ihtilaf hakkında karar verildiği ve gerekçeli kararın dayanaklarının gösterildiği anlaşıldığından davacı vekilinin bu yöne ilişkin istinaf istemi yerinde değildir.
- İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi · E. 2023/1516 · K. 2025/770 · T. 26.02.2025İstinafRet
Dosya içeriğinden; İlk derece mahkemesince, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 198. Maddesi gereğince delillerin serbestçe değerlendirilerek dava konusu ihtilaf hakkında karar verildiği ve gerekçeli kararın dayanaklarının gösterildiği anlaşıldığından davacı vekilinin bu yöne ilişkin istinaf istemi yerinde değildir.
Seçim otomatiktir: kararın maddeyi uygulayan cümlesi, mahkemenin bağlayıcılık derecesi, maddenin sonraki değişiklikleri ve kararın bu maddeye özgülüğü birlikte puanlanır. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.