HMK Madde 297Hükmün kapsamı

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu

Yürürlükte

Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.

Kısaca

6100 sayılı Kanun'un 297. maddesi, mahkeme hükmünün (kararın) hangi unsurları taşıyacağını ve hüküm sonucunun nasıl yazılacağını düzenler. Birinci fıkra hükmün başlığından, mahkeme ve heyet bilgilerinden, tarafların kimliklerine, iddia ve savunmaların özetine, delil değerlendirmesine, hüküm sonucu ve kanun yolu bilgisine, tarih ve imzalara kadar hükmün içeriğini sayar.

Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.

(1)Hüküm “Türk Milleti Adına” verilir ve bu ibareden sonra aşağıdaki hususları kapsar:

a)Hükmü veren mahkeme ile hâkim veya hâkimlerin ve zabıt kâtibinin ad ve soyadları ile sicil numaraları, mahkeme çeşitli sıfatlarla görev yapıyorsa hükmün hangi sıfatla verildiğini.

b)Tarafların ve davaya katılanların kimlikleri ile Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarası, varsa kanuni temsilci ve vekillerinin ad ve soyadları ile adreslerini.

c)Tarafların iddia ve savunmalarının özetini, anlaştıkları ve anlaşamadıkları hususları, çekişmeli vakıalar hakkında toplanan delilleri, delillerin tartışılması ve değerlendirilmesini, sabit görülen vakıalarla bunlardan çıkarılan sonuç ve hukuki sebepleri.

ç)Hüküm sonucu, yargılama giderleri ile taraflardan alınan avansın harcanmayan kısmının iadesi, varsa kanun yolları ve süresini.

d)Hükmün verildiği tarih ve hâkim veya hâkimlerin ve zabıt kâtibinin imzalarını.

e)Gerekçeli kararın yazıldığı tarihi.

(2)Hükmün sonuç kısmında, gerekçeye ait herhangi bir söz tekrar edilmeksizin, taleplerden her biri hakkında verilen hükümle, taraflara yüklenen borç ve tanınan hakların, sıra numarası altında; açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesi gereklidir.

Kanun metninde bu maddeHam metin
Madde gerekçesi

Madde “Hükmün kapsamı” başlığını taşımaktadır. Bu madde 1086 sayılı Kanunun 388 inci maddesinin karşılığıdır. Buna göre birinci fıkrada, hükmün Türk Milleti adına verileceği belirtildikten başka, 1086 sayılı Kanun hükmü muhafaza edilmiştir. Beş bent hâlinde ifade edilen unsurları taşıyan ve mahkeme tarafından hazırlanan metin, hükmü oluşturmaktadır. Bu unsurların dosyadaki kayıtlarla doğrulanmasının gerekli olduğu tabiîdir. Maddenin birinci fıkrasının (b) bendindeki hükümle, “Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarası” yazılması mecburiyeti getirilmiş, (ç) bendinde ise “taraflardan alınan avansın harcanmayan kısmının iadesi” yeni bir hüküm olarak öngörülmüştür. Maddenin ikinci fıkrası, 1086 sayılı Kanunun 388 inci maddesinin ikinci fıkrası karşılığıdır. Bu kuralla hükümlerin açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde yazılması öngörülmüştür.

Gerekçe kanun koyucunun açıklamasıdır, hüküm değildir; çelişirse madde metni esastır. Kaynak belge

Bu maddedeki kavramlar

Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.

Bu maddeyi uygulayan kararlar

11.391 karar arasından seçildi
  1. Hukuk Genel Kurulu E.2024/293 K.2025/97 T.2025-03-05
    Hukuk Genel KuruluDüzeltilerek onamaYerleşik içtihat
    Bilindiği üzere, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 297/2. maddesi uyarınca, hüküm sonucu kısmında; istek sonuçlarından her biri hakkında verilen hükümle, taraflara yüklenen borç ve tanınan hakların, birer birer, açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesi gerektiği ve hâkimin doğru sicil oluşturma görevi gözetilerek her bir taşınmaz bakımından usul hükümleri uyarınca infazda tereddüt yaratmayacak biçimde hüküm oluşturulması gerekmektedir.
  2. Hukuk Genel Kurulu E.2017/3110 K.2021/330 T.2021-03-23
    Hukuk Genel KuruluBozma
    11. Yargıtay (Kapatılan) 22. Hukuk Dairesinin 09.02.2017 tarihli ve 2017/2 E., 2017/1860 K. sayılı kararı ile; davacının sair temyiz itirazlarının reddine karar verildikten sonra “…2-6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 297. maddesi uyarınca hükmün sonuç kısmında, gerekçeye ait herhangi bir söz tekrar edilmeksizin, taleplerden her biri hakkında verilen hükümle, taraflara yüklenen borç ve tanınan hakların, sıra numarası altında; açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesi zorunludur.
  3. 4. Hukuk Dairesi · E. 2024/14522 · K. 2026/2271 · T. 26.02.2026
    Daire kararıGönderme
    6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 297/2 maddesi gereğince hükmün sonuç kısmında taleplerin her biri hakkında açık,

Seçim otomatiktir: kararın maddeyi uygulayan cümlesi, mahkemenin bağlayıcılık derecesi, maddenin sonraki değişiklikleri ve kararın bu maddeye özgülüğü birlikte puanlanır. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.

Bu maddenin ders anlatımı

  • Hükmün Oylanması ve Yetersayı
    Medeni Usul Hukuku · 7 Hüküm, Davaya Son Veren Taraf İşlemleri ve Basit Yargılama ve Yargılama Giderleri · 2:45
  • Hükmün Kapsamı
    Medeni Usul Hukuku · 7 Hüküm, Davaya Son Veren Taraf İşlemleri ve Basit Yargılama ve Yargılama Giderleri · 4:10
Ders videosunu platformda izle

Bu maddeye özel soru

Medeni Usul Hukuku

Bir ticari davada davacı, 500.000 TL asıl alacak, bu alacağa dava tarihinden itibaren işleyecek ticari faiz ve 50.000 TL manevi tazminat talebinde bulunmuştur. Yargılama sonunda mahkeme, nihai duruşmada tefhim ettiği ve sonrasında gerekçeli olarak yazdığı kararın hüküm sonucu (fıkrası) kısmında yalnızca "Davanın kısmen kabulü ile davalının davacıya talep edilen meblağları ödemesine" şeklinde bir ibareye yer vermiştir. Kararda, hangi alacak kaleminin ne miktarda kabul edildiği, faizin başlangıç tarihi ve oranı gibi konulara açıklık getirilmemiştir. Bu durum, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nda düzenlenen hükmün unsurlarına ilişkin aşağıdaki ilkelerden hangisinin ihlali anlamına gelir?

  1. A) Hükmün gerekçeli kararında, tefhim edilen kısa karara aykırı hususlara yer verilemeyeceği
  2. B) Hükmün sonuç kısmında, taleplerden her biri hakkında verilen hükümle taraflara yüklenen borç ve tanınan hakların, sıra numarası altında, açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesi zorunluluğu
  3. C) Çekişmeli vakıalar hakkında toplanan delillerin, delillerin tartışılması ve değerlendirilmesinin hükmün gerekçe kısmında belirtilmesi gerektiği
  4. D) Hükmün, yargılamanın sona erdiği duruşmada tefhim olunması ve hüküm sonucunun duruşma tutanağına geçirilerek okunması usulü
  5. E) Hükmün, toplu mahkemelerde başkan veya onun görevlendireceği bir üye tarafından yazılması gerektiği

Bu maddeyle ilgili 4 soru daha var

Soruların tamamını çözmek ve açıklamalı cevapları görmek için Hukuksal Eğitim platformuna katıl.

Platforma katıl