HMK Madde 371Bozma sebepleri

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu

Yürürlükte

Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.

Kısaca

Madde, Yargıtayın temyiz incelemesinde temyiz olunan kararı hangi sebeplerle kısmen veya tamamen bozabileceğini düzenler. Bozma sebeplerinin dört başlıkta sayılması ve bunların mutlak ya da nispi nitelikte olup olmadığının ayrımı maddenin konusudur. Maddenin uygulanması Yargıtay'ın hukukî denetim yapması esasına dayanır. Madde, temyiz edilen kararın kabul veya ret gerekçesini değil, bozma sebeplerini düzenler. Maddenin uygulanması davanın tarafları ile Yargıtay arasındaki ilişkiyi kapsar.

Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.

(1)Yargıtay, aşağıda belirtilen sebeplerden dolayı gerekçe göstererek temyiz olunan kararı kısmen veya tamamen bozar:

a)Hukukun veya taraflar arasındaki sözleşmenin yanlış uygulanmış olması.

b)Dava şartlarına aykırılık bulunması.

c)Taraflardan birinin davasını ispat için dayandığı delillerin kanuni bir sebep olmaksızın kabul edilmemesi.

ç)Karara etki eden yargılama hatası veya eksiklikleri bulunması.

Kanun metninde bu maddeHam metin
Madde gerekçesi

Maddede, Yargıtayın hangi sebeplerden dolayı temyiz olunan kararı bozacağı düzenlenmekte ve bozma kararının gerekçeli olacağı belirtilmektedir. Temyiz incelemesini, istinaf incelemesinden ayıran temel özellik, temyiz incelemesinin usûl hukuku veya maddî hukuk yönünden incelemeyi gerektirmesi, maddî vakıaların denetimi ile delil değerlendirmesine girmemesidir. Maddede bu hukukî denetimin hangi sebeplerle yapılacağı açıklığa kavuşturulmuştur. Bugüne kadar istinaf yolunun olmamasından dolayı zaman zaman Yargıtay maddî vakıalara ve delil değerlendirmesine de girmek zorunda kalabilmekteydi, istinafla birlikte artık bu ihtiyaç ortadan kalkmış ve Yargıtay tamamen bir hukukî denetim ve içtihat mercii olmuştur. Yargıtay, hukukun veya taraflar arasındaki sözleşmenin yanlış uygulanması, dava şartlarına aykırılık bulunması, taraflardan birinin davasını ispat için dayandığı delillerin yasal bir sebep olmadan kabul edilmemesi, karara etki eden yargılama hatası veya eksiklikleri bulunması durumunda temyiz olunan kararı kısmen veya tamamen bozabilir. Ayrıca maddede, temyiz incelemesi sonunda Yargıtayca bozma sebeplerinin tespit edilmesi hâlinde, hükmün kısmen veya tamamen bozulabileceği ifade edilmektedir. Bozma sebebi nispî nitelikte ise tespit edilen bozma sebebinin hükmü etkilemesi gerekir. Nitekim karara etki eden yargılama hatası veya eksikliklerin mevcut olması hâlinde, bunların bozma sebebi sayılabilmesi için, ayrıca hükmün sonucunu etkilemiş olmaları gerekmektedir. Buna karşılık, dava şartlarının bulunmaması veya taraflardan birinin iddiasını ispat için dayandığı delillerin yasal bir neden olmaksızın kabul edilmemesi hâlinde, bu bozma sebepleri mutlak bozma sebebi olup, ayrıca hükmün sonucunu etkileyip etkilemediğinin araştırılması gerekli değildir. Hukukun veya taraflar arasındaki sözleşmenin yanlış uygulanmış olması ise hükmün sonucunu etkileyecektir.

Gerekçe kanun koyucunun açıklamasıdır, hüküm değildir; çelişirse madde metni esastır. Kaynak belge

Bu maddedeki kavramlar

  • Dava şartı
  • Düzeltilerek onama
  • Hukukun yanlış uygulanması
  • Mutlak bozma sebebi
  • Nispi bozma sebebi

Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.

Bu maddeyi uygulayan kararlar

113.920 karar arasından seçildi

Bu madde kararlarda çoğunlukla usul kalıbı olarak anılıyor; aşağıdakiler maddeyi kendi konusunda uygulayan kararlar arasından seçildi.

  1. Hukuk Genel Kurulu E.2023/502 K.2025/320 T.2025-05-14
    Hukuk Genel KuruluBozma
    A.Ş. vekilinin temyiz itirazlarının kabulüyle direnme kararının belirtilen değişik gerekçe ve nedenlerle 6100 sayılı Kanun’un 371. maddesi gereğince BOZULMASINA oy çokluğuyla,
  2. Hukuk Genel Kurulu E.2024/305 K.2025/368 T.2025-06-18
    Hukuk Genel KuruluBozma
    (a) Birinci uyuşmazlık yönünden; direnme kararının Özel Daire bozma kararında gösterilen nedenlerden dolayı 6100 sayılı Kanun’un 371. maddesi gereğince BOZULMASINA oy birliğiyle,
  3. 8. Hukuk Dairesi · E. 2024/1410 · K. 2025/3027 · T. 16.04.2025
    Daire kararıBozma
    Doğru görülmediğinden davacı vekilinin temyiz itirazları yerinde görülerek temyiz edilen Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesi gereğince bozulmasına karar vermek gerekmiştir.

Seçim otomatiktir: kararın maddeyi uygulayan cümlesi, mahkemenin bağlayıcılık derecesi, maddenin sonraki değişiklikleri ve kararın bu maddeye özgülüğü birlikte puanlanır. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.

Bu maddenin ders anlatımı

  • Yargıtay Tarafından Bozma Sebepleri
    Medeni Usul Hukuku · 8 Kanun Yolları · 30:04
Ders videosunu platformda izle

Bu maddeye özel soru

Medeni Usul Hukuku

Aşağıdakilerden hangisi bir Yargıtay bozma sebebi değildir?

  1. A) Hukukun yanlış uygulanması.
  2. B) Dava şartlarına aykırılık.
  3. C) Delillerin kanuni sebep olmaksızın reddedilmesi.
  4. D) Karara etki eden yargılama hatası.
  5. E) Bölge Adliye Mahkemesi hakimlerinin yer değiştirmesi.