HMK Madde 68Fer’î müdahilin durumu
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu
Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.
Kısaca
Madde, fer'i müdahale talebinin kabulü hâlinde müdahilin davaya hangi aşamadan itibaren katılabileceğini, yanında katıldığı tarafa bağlı olarak hangi işlemleri yapabileceğini ve mahkemenin hangi işlemleri müdahile tebliğ edeceğini düzenler. Kurum, davanın taraflarından birinin yanında ve onun yardımcısı olarak katılan üçüncü kişiler bakımından uygulanır. Madde, müdahile tanınan usul işlemlerinin sınırını ve tebligat yükümlülüğünü kapsar.
Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.
(1)Müdahale talebinin kabulü hâlinde müdahil, davayı ancak bulunduğu noktadan itibaren takip edebilir. Müdahil, yanında katıldığı tarafın yararına olan iddia veya savunma vasıtalarını ileri sürebilir; onun işlem ve açıklamalarına aykırı olmayan her türlü usul işlemlerini yapabilir.
(2)Mahkeme, katıldığı noktadan itibaren, taraflara bildirilen işlemleri müdahile de tebliğ eder.
Madde gerekçesi
Maddenin birinci fıkrasında, müdahale talebinin kabulü hâlinde, müdahilin davayı ancak katıldığı noktadan itibaren takip edeceği belirtilerek, müdahale sebebiyle yargılamanın gecikmesine veya bu yönde kötüniyetli davranışlara engel olunması amaçlanmıştır. Böylelikle, müdahilin katıldığı aşamaya kadar olan işlemlerin yeniden müdahile bildirilmesi ve müdahilin de bu işlemlere karşı beyanda bulunması gibi, yargılamayı uzatacak ve zorlaştıracak bir yöntem kabul edilmemiştir. Müdahilin, tarafın yardımcısı olması sebebiyle, onun işlem ve açıklamalarına aykırı işlem yapması müdahillik konumuyla bağdaşmayacaktır. Fer’î müdahil ancak, yanında katıldığı tarafın işlemlerine yardımcı olacak nitelikte işlemler yapabilir ve onun yararına olan iddia veya savunma vasıtalarını ileri sürebilir. Bu durum, fıkrada açıkça belirtilmek suretiyle, konuyla ilgili tartışmaları sona erdirecektir. İkinci fıkraya göre, fer’î müdahil, taraf olmamakla birlikte, hem katıldığı tarafın yararına hem de dolaylı olarak kendi yararına işlemler yapacaktır. Zira, yanında katıldığı tarafın davayı kazanması demet 387 / – 30 – hâlinde, fer’î müdahilin de hukukî durumu güçlenecektir. Bu çerçevede fer’î müdahilin taraf yardımcısı olarak üzerine düşeni tam olarak gerçekleştirebilmesi için, katıldığı andan itibaren yargılama işlemlerinden haberdar olması gerekir. Bu aynı zamanda hukukî dinlenilme hakkının da bir gereğidir. Zira, yargılamanın süjeleri, yargılamadaki durumlarıyla bağlantılı şekilde hukukî dinlenilme hakkına sahiptirler. Şüphesiz fer’î müdahilin hukukî dinlenilme hakkı; özellikle açıklama ve ispat hakkı, taraflar kadar geniş değildir. Ancak, fer’î müdahilin yargılama faaliyetinden, taraf ve mahkeme işlemlerinden bilgi sahibi olması konusundaki hakkı taraflara yakındır. Yargılama işleminden haberdar olmadan, o konuda bir işlem yapmak mümkün olamayacağı için, uygulamada doğabilecek tereddütleri ortadan kaldırmak amacıyla katıldığı andan itibaren müdahile de yapılacak işlemlerin tebliği öngörülmüştür.
Gerekçe kanun koyucunun açıklamasıdır, hüküm değildir; çelişirse madde metni esastır. Kaynak belge
Bu maddedeki kavramlar
- Fer'i müdahil
- Tasarruf işlemi
- Yardımcı olma
- Katıldığı nokta
Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.
Bu maddeyi uygulayan kararlar
135 karar arasından seçildi- 7. Hukuk Dairesi · E. 2025/319 · K. 2025/4008 · T. 03.10.2025Daire kararıRet
Bilindiği üzere 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 68. maddesi uyarınca, fer'i müdahilin davada yanında katıldığı tarafla birlikte hareket etmesi nedeni ile fer'i müdahil ancak davada lehine katıldığı tarafla birlikte kararı temyiz edebilmektedir.
- 8. Hukuk Dairesi · E. 2025/2045 · K. 2025/6114 · T. 02.10.2025Daire kararıRet
Lehine müdahale edilen taraf temyiz yoluna başvurmazsa, 6100 sayılı Kanun'un 68. maddesi uyarınca, yanında katıldığı tarafla birlikte hareket etmek zorunda olan fer’i müdahil, yalnız başına kararı temyiz edemez.
- 3. Hukuk Dairesi · E. 2023/2818 · K. 2024/2714 · T. 01.10.2024Daire kararıGönderme
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 68/2 nci maddesine göre, mahkemenin, katıldığı noktadan itibaren taraflara bildirilen işlemleri fer'i müdahile de tebliğ etmesi gerekmekte olup, ayrıca müdahilin yanında davaya katıldığı tarafla birlikte kanun yollarına başvurma hakkı da bulunmaktadır.
Seçim otomatiktir: kararın maddeyi uygulayan cümlesi, mahkemenin bağlayıcılık derecesi, maddenin sonraki değişiklikleri ve kararın bu maddeye özgülüğü birlikte puanlanır. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.
Bu maddeye özel soru
Müteahhit (A), (B)'nin arsası üzerinde inşa ettiği binanın temelindeki çatlaklar nedeniyle, (B) tarafından ayıplı ifa iddiasıyla asliye hukuk mahkemesinde açılan bir tazminat davasıyla karşı karşıyadır. (A), temel betonunun, alt yüklenici (Ü) tarafından döküldüğünü ve ayıbın (Ü)'nün kusurundan kaynaklandığını iddia etmektedir. Davayı kaybetmesi halinde (Ü)'ye rücu etme ihtimali bulunan alt yüklenici (Ü), (A)'nın yanında davaya katılmak istemiş ve bu talebi mahkemece kabul edilmiştir. Bu olayda, fer’î müdahil sıfatını kazanan alt yüklenici (Ü)'nün davadaki hukuki durumuna ilişkin 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu hükümleri çerçevesinde aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- A) Dava, (B) lehine sonuçlanırsa müdahil (Ü), yanında katıldığı (A) haksız çıktığı için, fer’î müdahale giderleriyle birlikte davanın tüm yargılama giderlerinden (A) ile birlikte müteselsilen sorumlu olur.
- B) Müdahil (Ü), yanında katıldığı (A) lehine olan iddia ve savunma vasıtalarını ileri sürebilir ancak (A)'nın açıkça yapmadığı feragat, kabul veya sulh gibi davayı sona erdiren tasarruf işlemlerini onun adına yapamaz.
- C) Fer’î müdahale talebi tahkikat sona erinceye kadar yapılabildiğinden, (Ü)'nün ilk derece mahkemesi kararından sonra istinaf aşamasında davaya müdahil olması da mümkündür.
- D) Mahkeme, (Ü)'nün müdahale talebini karara bağlarken davanın taraflarının görüşünü almakla yükümlü olup, taraflardan birinin dahi müdahaleye muvafakat etmemesi halinde talebi reddetmek zorundadır.
- E) Müdahil (Ü), davayı katıldığı noktadan itibaren takip edebilmekle birlikte, kendisi davaya katılmadan önce yapılmış olan ve (A)'nın aleyhine olduğunu düşündüğü usul işlemlerine sonradan itiraz edebilir.
Bu maddeyle ilgili 3 soru daha var
Soruların tamamını çözmek ve açıklamalı cevapları görmek için Hukuksal Eğitim platformuna katıl.
Platforma katıl