TTK Madde 1003I- Geminin zıyaı
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu
Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.
Kısaca
Madde, sicile kayıtlı bir geminin zayi olması hâlinde gemi üzerindeki mülkiyet hakkının sona ereceğini düzenler. Zayi hâllerini (kurtarılamayacak şekilde batma, yararlanılabilir enkaz bırakmaksızın harap olma, patlama, tahrip) sayar ve malikin yararlanılabilir enkaz üzerindeki taşınır mülkiyetinin ve enkazla ilgili yükümlülük ve borçlarının devam edeceğini belirtir. Kurala malik ve gemi üzerinde mülkiyet hakkı bakımından uygulanır.
Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.
(1)Sicile kayıtlı bir geminin kurtarılamayacak şekilde batması, yararlanılabilir enkaz bırakmaksızın harap olması, patlaması ve tahrip edilmiş olması gibi sebeplerden zâyi olmasıyla gemi üzerindeki mülkiyet hakkı sona erer. Şu kadar ki, malikin; yararlanılabilir enkaz üzerindeki taşınır mülkiyeti ile her türlü enkazın kaldırılmasına, çevrenin korunmasına ve benzer hususlara ilişkin yükümlülük ve borçları devam eder.
Madde gerekçesi
Bu madde, mülkiyetin konusunun zayi olması sebebiyle gemi üzerindeki mül kiyetin sona ereceğini ifade etmek üzere Tasarıya konulmuş yeni bir hükümdür. Eğer sözkonusu araç Tasarının 931 inci maddesi anlamında "gemi" niteliğini kaybetmiş, ama mülkiyet konusu ola bilecek "yararlanılabilir enkaz" kalmışsa, bu enkaz üzerindeki mülkiyet, "taşınır mülkiyeti" olarak devam edecektir. Dolayısıyla, geminin sicile kayıtlı olup olmadığına bakılmaksızın, enkazın mülki yeti, taşınır mülkiyetinin nakli hükümlerine göre devredilebilecektir. Öte yandan, mülkiyetin konu- sunun zayi olup olmadığına bakılmaksızın, her ihtimalde, malikin 14/04/133Limanlar Kanunu, Çevre Kanunu ve mevzuatın diğer ilgili hükümleri uyarınca doğmuş veya doğabilecek yükümlülük ve borçlan sona ermez; bu hususu açıklığa kavuşturmak üzere ikinci cümlenin son kısmı sevk edil miştir.
Gerekçe kanun koyucunun açıklamasıdır, hüküm değildir; çelişirse madde metni esastır. Kaynak belge
Bu maddedeki kavramlar
- Sicile kayıtlı gemi
- Zayi
- Enkazın kaldırılması ve çevrenin korunması yükümlülüğü
- Taşınır mülkiyeti
- Yararlanılabilir enkaz
Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.