TTK Madde 3382. Asgari sayı
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu
Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.
Kısaca
Madde, anonim şirketin asgari kurucu sayısını ve kuruluştan sonra pay sahibi sayısının bire düşmesi hâlinde yapılacak bildirim ve tescil yükümlülüklerini düzenler; ayrıca şirketin kendi payını tek pay sahipliliğine yol açacak biçimde iktisap etmesini yasaklar. Kurucu sayısı yönünden hüküm, anonim şirketin kuruluşunda uygulanır; bildirim ve tescil yükümlülükleri ise şirket kurulduktan sonra pay sahipliğinin bire inmesi hâlinde ortaya çıkar.
Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.
(1)Anonim şirketin kurulabilmesi için pay sahibi olan bir veya daha fazla kurucunun varlığı şarttır. 330 uncu madde hükmü saklıdır.
(2)Pay sahibi sayısı bire düşerse, durum, bu sonucu doğuran işlem tarihinden itibaren yedi gün içinde yönetim kuruluna yazılı olarak bildirilir. Yönetim kurulu bildirimi aldığı tarihten itibaren yedi gün içinde, şirketin tek pay sahipli bir anonim şirket olduğunu tescil ve ilan ettirir. Ayrıca, hem şirketin tek pay sahipli olarak kurulması hem de payların tek kişide toplanması hâlinde tek pay sahibinin adı, yerleşim yeri ve vatandaşlığı da tescil ve ilan edilir. Aksi hâlde doğacak zarardan, bildirimde bulunmayan pay sahibi ve tescil ve ilanı yaptırmayan yönetim kurulu sorumludur.
(3)Şirket, tek pay sahibi olacak şekilde kendi payını iktisap edemez; ettiremez.
Madde gerekçesi
Birinci fıkra: Birinci fıkra, kurucular için asgarî bir sayı öngörmemiş, böylece tek kişilik anonim şirketin kurulmasına ve tek paysahibi ile devam etmesine izin vermiştir. Şirketin -istisnaen- paysahibi olduğu durumlarda şirket paysahibi olarak kabul edilmemiştir. Tek kişilik ano nim şirket bütün dünya uygulamasında gereksiı-lmi duyulan bir hukukî organizasyon şeklidir. Bu şekil "şirket" kavramına aykırı olmadığı gibi sanıldığının aksine muvazaaya da pek müsait değildir. Daha doğru bir ifadeyle herhangi bir şirket türü ne kadar kötüye kullanılabilir ve mavazaa aracı ola bilirse, tek kişilik şirket de o kadar kötüye kullanma ve muvazaa konusu olabilir. Tek paysahipli bir anonim şirket, binlerce personele, yaygın bir örgüte ve kalabalık bir yönetim kuruluna sahip olabi lir. Tek paysahipli bir anonim şirkette bu pay sahibi bir gerçek kişi olabileceği gibi, bir tüzel kişi, binlerce paysahibi bulunan bir pay senetleri borsada işlem gören anonim şirket veya başka bir ser maye şirketi de olabilir. Batıda tek paysahipli anonim şirketler sadece bir limited şirket veya işlet meci vakıf tarafından oluşturulmaktadır. İşletmecilik yapan vakfın Türk Medenî Kanunda tanınma mış olması önemli bir eksikliktir. Ancak tek paysahipli veya ortaklı anonim ve limited şirketlerin, hukukumuzda da büyük gereksinimi duyulan işletmeci vakıfların yolunu açacağı ve Türk hukuku nun bu suretle bir düzenlemeye kavuşacağı düşünülmektedir. Tek paysahibi veya ortağı bir işletme ci vakıf olan bir anonim veya limited şirket kurumsallaşmanın en uygun aracıdır. Başarılı ve yerle şik kimi aile şirketlerini tek kişilik anonim şirketin sunacağı olanaklarla dağılmaktan ve kaybolmak tan kurtulmaları bu örgütlenme şekliyle mümkün olabilecektir. Tek paysahipli veya ortaklı anonim ve limited şirketler bağlamında oluşacak öğretinin ve ilkesel yargı kararlarının Türk hukukuna katkı- lan bir süre sonra görülecektir. Bugünkü modern öğretide "şirket" kavramını birden ziyade ortak ta- nımlamamakta, belirleyici unsur ticarî işletmeyi merkez alan ticarî, sınaî veya hizmete dönük orga nizasyon olmaktadır. Hükümde 330 uncu madde saklı tutularak özel kanunların asgarî bir sayı öngörmelerine geçer lilik kazandırılmıştır. Böylece AET'nin şirketlere ilişkin 89/667 sayılı Onikinci Yönergesinin tanı dığı olanaktan yararlanılmıştır. Bu hüküm açıkça belirli, tanımlanmış bir anonim şirket "tip"inin ka nunî tip olarak kabul edilmemiş bulunduğunu, yani esas tipin halka açık veya kapalı anonim şirket olmadığını da belirtmekte, sınırlayıcı bir tür öğretisine bağlı kalınmadığını ortaya koymaktadır. Tek kişilik anonim şirket, inter alia, şirketler topluluğunda çatı şirket olarak kullanılabilir, kurumsallaş maya yardımcı olabilir, vakıf işletmeciliğini kolaylaştırabilir. Tüm bu işlevlerin yerine getirilebil mesi için uydurma paysahibi yaratmak şeklindeki hile-i şer'iyeye kapıları kapattığı için hukukî dü rüstlüğe ve gerçekçiliğe de uygundur. İkinci fıkra: İkinci fıkra, işlem ve hukuk güvenliği ile şeffaflık ilkelerinin gereği olarak öngö rülmüştür; 574 üncü madde ile koşuttur.
Gerekçe kanun koyucunun açıklamasıdır, hüküm değildir; çelişirse madde metni esastır. Kaynak belge
Atıflar(2)
Bu maddenin atıf yaptıkları
- TTK m.330saklı tutulur
Bu maddeye atıf yapanlar
Bu maddedeki kavramlar
- Bildirim yükümlülüğü
- Tescil ve ilan yükümlülüğü
- Asgari kurucu sayısı
- Şirketin kendi payını iktisabı
- Tek pay sahipli anonim şirket
Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.
Bu maddeyi uygulayan kararlar
19 karar arasından seçildi- İstanbul 19. Asliye Ticaret Mahkemesi · E. 2024/176 · K. 2025/198 · T. 24.03.2025İlk dereceRet
Birleşen davada davalı şirketin 31.01.2017 tarihli Yönetim Kurulu Kararında “Şirketimiz ortağı ...'nun şirkette sahibi olduğu paylarını 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 338. Maddesine göre 05/01/2015 tarihinden itibaren aşağıda bilgileri yazılı ortağa devretmiş olup şirket tek pay sahipli Anonim Şirket olarak faaliyetine devam edecektir.
- 13. Daire · E. 2021/4657 · K. 2022/143 · T. 20.01.2022Daire kararıBozma
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun "Asgari sayı” başlıklı 338. maddesinde, “(1) Anonim şirketin kurulabilmesi için pay sahibi olan bir veya daha fazla kurucunun varlığı şarttır.
Seçim otomatiktir: kararın maddeyi uygulayan cümlesi, mahkemenin bağlayıcılık derecesi, maddenin sonraki değişiklikleri ve kararın bu maddeye özgülüğü birlikte puanlanır. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.
Bu maddeye özel soru
Şirketlerin kişi unsuru bakımından asgari kurucu ortak sayısı dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi tek kişi ile kurulabilen şirket türlerindendir?
- A) Kolektif Şirket
- B) Adi Şirket
- C) Adi Komandit Şirket
- D) Anonim Şirket
- E) Paylı Komandit Şirket
Bu maddeyle ilgili 1 soru daha var
Soruların tamamını çözmek ve açıklamalı cevapları görmek için Hukuksal Eğitim platformuna katıl.
Platforma katıl