AATUHK Madde 48Tecil

6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun

YürürlükteSon değişiklik: 18.05.2017

Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.

Kısaca

6183 sayılı Kanun m.48, amme alacaklarının vadesinde ödenememesi veya haciz ve paraya çevirme işlemlerinin borçluyu çok zor duruma düşürmesi hâlinde, alacağın faiz alınarak tecil edilmesinin şartlarını düzenler. Tecil talebinin yazılı yapılması ve teminat gösterilmesi, teminat aranmayan üst tutar, tecil süresinin üst sınırı, reddedilen talebin ödeme süresi, tecil yetkisinin kimlerde olduğu, haczin teminat yerine geçmesi ve tecil şartlarına aykırılığın sonucu bu maddede yer alır.

Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.

(Değişik birinci fıkra: 30/5/1985 - 3209/1 md.) Amme borcunun vadesinde ödenmesi veya haczin tatbiki veyahut haczolunmuş malların paraya çevrilmesi amme borçlusunu çok zor duruma düşürecekse, borçlu tarafından yazı ile istenmiş ve teminat gösterilmiş olmak şartıyla, alacaklı amme idaresince veya yetkili kılacağı makamlarca; amme alacağı 72 ayı geçmemek üzere ve faiz alınarak tecil olunabilir.12

(Ek fıkra: 4/6/2008-5766/6 md.) Şu kadar ki, amme borçlusunun alacaklı tahsil daireleri itibarıyla tecil edilen borçlarının toplamı bir milyon Türk lirasını (bu tutar dahil) aşmadığı takdirde teminat şartı aranılmaz. Bu tutarın üzerindeki amme alacaklarının tecilinde, gösterilmesi zorunlu teminat tutarı bir milyon Türk lirasını aşan kısmın yarısıdır. Cumhurbaşkanı; bu tutarı on katına kadar artırmaya, yarısına kadar indirmeye, yeniden kanuni tutarına getirmeye ve alacaklı amme idareleri itibarıyla bu hadler arasında farklı tutar belirlemeye yetkilidir.3201921

(Ek fıkra: 31/1/1984 - 2975/6 md.) Borcunun tecilini talep eden ancak, talepleri uygun görülmeyerek reddedilen borçlular söz konusu borçlarını reddin tebliği tarihinden itibaren idarece 30 güne kadar verilebilecek ödeme süresi içinde ödedikleri takdirde bu amme alacağı ödendiği tarihe kadar faiz alınmak suretiyle tecil olunur.

Tecil salahiyetini kullanacak ve bu salahiyeti devredecek olanlar, Devlete ait amme alacaklarında ilgili vekiller, vilayet hususi idarelerine ait amme alacaklarında valiler, belediyelere ait amme alacaklarında belediye reisleridir.

(Değişik fıkra: 4/6/2008-5766/6 md.) Haciz yapılmışsa mahcuz mal, değeri tutarınca teminat yerine geçer. Tecil edilen amme alacakları ile ilgili olarak daha önce tatbik edilen ve borcun tamamını karşılayacak değerde olan hacizler, yapılan ödemeler nispetinde kaldırılır ve buna isabet eden teminat iade edilir. Ancak, mahcuz malların değeri tecil edilen borç tutarından az, zorunlu teminat tutarından fazla olması halinde, tatbik edilen hacizler, tecil şartlarına uygun olarak yapılan ödemeler neticesinde kalan tecilli borç tutarı mahcuz mal değerinin altına inmediği müddetçe kaldırılmaz. Tecilli borca karşılık alınan teminat ise, tecil şartlarına uygun olarak yapılan ödemeler neticesinde kalan tecilli borç tutarının zorunlu teminat tutarının altına inmesi durumunda, yapılan ödemeler nispetinde kaldırılır.

(Değişik fıkra: 4/6/2008-5766/6 md.) Tecil salahiyetini kullanacak ve bu salahiyeti devredecek olan makamlar; tecil edilecek amme alacaklarını tür ve tutar olarak belirlemeye, amme borçlusunun faaliyetine devam edip etmediğini esas alarak tecil edilecek alacakları tespit etmeye, tecilde taksit zamanlarını ve diğer şartları tayin etmeye ayrıca 213 sayılı Kanuna göre Maliye Bakanlığınca ilan edilen mücbir sebep hali kapsamındaki amme borçlularının, mücbir sebep halinin sona erdiği tarihe kadar ödemeleri gereken amme borçları ile mücbir sebep nedeniyle ödeme süreleri ertelenen amme borçlarını faiz alınmaksızın veya yürürlükteki faiz oranından daha düşük faiz oranıyla tecil etmeye yetkilidir.56

Tecil şartlarına riayet edilmemesi, değerini kaybeden teminatın veya mahcuz malların tamamlanmaması veya yerlerine başkalarının gösterilmemesi hallerinde amme alacağı muaccel olur. (Ek: 25/5/1995-4108/13 md.) Tecil edilen amme alacağının gecikme zammı tatbik edilmeyen alacaklardan olması halinde, ödenen tecil faizleri iade veya mahsup edilmez.

  1. 1.(1. fıkra)4/6/2008 tarihli ve 5766 sayılı Kanunun 6 ncı maddesiyle; bu fıkrada yer alan "vergi, resim, harç, ceza tahkik ve takiplerine ait muhakeme masrafı, vergi cezası, para cezası ve gecikme zammı alacakları iki yılı, bu alacaklar dışında kalan amme alacakları ise beş yılı" ibaresi "amme alacağı 36 ayı" şeklinde değiştirilmiştir.
  2. 2.(1. fıkra)21/5/2026 tarihli ve 7582 sayılı Kanunun 1 inci maddesiyle birinci fıkrada yer alan “36” ibaresi “72” şeklinde ve ikinci fıkrada yer alan “ellibin Yeni Türk Lirasını” ibareleri “bir milyon Türk lirasını” şeklinde değiştirilmiştir.
  3. 3.(2. fıkra)2/7/2018 tarihli ve 700 sayılı KHK’nin 28 inci maddesiyle, bu fıkrada yer alan “Bakanlar Kurulu” ibaresi “Cumhurbaşkanı” şeklinde değiştirilmiştir.
  4. 4.13/6/2026 tarihli ve 33279 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 11414 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile bu fıkrada yer alan tutarın on milyon Türk Lirası olarak uygulanmasına karar verilmiştir.
  5. 5.(6. fıkra)31/10/2012 tarihli ve 6358 sayılı Kanunun 21 inci maddesiyle, bu fıkrada yer alan “tayin etmeye” ibaresinden sonra gelmek üzere “ayrıca 213 sayılı Kanuna göre doğal afetler nedeniyle ilan edilen mücbir sebep hali kapsamındaki amme borçlularının, mücbir sebep halinin sona erdiği tarihe kadar ödemeleri gereken amme borçları ile mücbir sebep nedeniyle ödeme süreleri ertelenen amme borçlarını faiz alınmaksızın veya yürürlükteki faiz oranından daha düşük faiz oranıyla tecil etmeye” ibaresi eklenmiştir.
  6. 6.(6. fıkra)18/5/2017 tarihli ve 7020 sayılı Kanunun 6 ncı maddesiyle, bu fıkrada yer alan “doğal afetler nedeniyle” ibaresi “Maliye Bakanlığınca” şeklinde değiştirilmiştir.
Kanun metninde bu maddeHam metin
Değişiklik geçmişi(7)
  1. 18.05.2017bu fıkra 18.05.2017 tarihinde 7020 sayılı Kanunla değiştirildi
  2. 31.10.2012bu fıkra 31.10.2012 tarihinde 6358 sayılı Kanunla değiştirildi
  3. 04.06.2008“Şu kadar ki, amme borçlusunun alacaklı tahsil daireleri itibarıyla tecil edilen…” ile başlayan fıkra 04.06.2008 tarihinde 5766 sayılı Kanunla eklendi
  4. 04.06.2008“Haciz yapılmışsa mahcuz mal, değeri tutarınca teminat yerine geçer. Tecil…” ile başlayan fıkra 04.06.2008 tarihinde 5766 sayılı Kanunla değiştirildi
  5. 25.05.1995“Tecil edilen amme alacağının gecikme zammı tatbik edilmeyen alacaklardan olması…” ile başlayan fıkra (bir cümlesi) 25.05.1995 tarihinde 4108 sayılı Kanunla eklendi
  6. 30.05.19851. fıkra 30.05.1985 tarihinde 3209 sayılı Kanunla değiştirildi
  7. 31.01.1984“Borcunun tecilini talep eden ancak, talepleri uygun görülmeyerek reddedilen…” ile başlayan fıkra 31.01.1984 tarihinde 2975 sayılı Kanunla eklendi

Maddenin eski metinleri gösterilmiyor; yalnız hangi bölümün ne zaman, hangi kanunla değiştiği.

Atıflar(41)

Bu maddenin atıf yaptıkları

Bu maddeye atıf yapanlar

Bu maddedeki kavramlar

  • Tecil
  • Amme borçlusunu çok zor duruma düşürmesi
  • Mahcuz mal teminatı
  • Tecil yetkilisi
  • Zorunlu teminat

Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.

Bu maddeyi uygulayan kararlar

607 karar arasından seçildi
  1. Hukuk Genel Kurulu E.2016/2783 K.2021/414 T.2021-04-06
    Hukuk Genel KuruluGönderme
    Ancak Kuruma olan prim, idari para cezası ve bunlara ilişkin gecikme cezası ve gecikme zammı borçlarını 6183 sayılı Kanunun 48 inci maddesine göre tecil ettiren ve taksitlendiren işverenler ile taksitlendirme ve yapılandırma kanunlarına göre taksitlendiren ve yapılandıran işverenler bu tecil, taksitlendirme ve yapılandırmaları devam ettiği sürece bu bent hükmünden yararlandırılır.
  2. Vergi Dava Daireleri Kurulu · E. 2023/1426 · K. 2025/92 · T. 26.02.2025
    VDDKBozma
    Ancak, ihraç edilmek şartıyla teslim edilen malların Vergi Usul Kanununda belirtilen mücbir sebepler nedeniyle ihraç edilmemesi halinde, tecil edilen vergi tecil edildiği tarihten itibaren 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanunun 48 inci maddesine göre ilgili dönemler için geçerli tecil faizi ile birlikte tahsil edilir.
  3. 13. Daire · E. 2018/2548 · K. 2023/4450 · T. 01.11.2023
    Daire kararıOnama
    Dava konusu istem: 5015 sayılı Petrol Piyasası Kanunu'nun 19. maddesi uyarınca Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu'nun … tarih ve … sayılı kararı ile davacı şirkete verilen 3.700.000,00-TL idari para cezasının 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'un 48. maddesi uyarınca tecili ve taksitlendirilmesi sırasında tecil faizinin başlangıç tarihinin hatalı belirlendiğinden bahisle düzeltilmesi talebiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin … tarih … sayılı işlemin iptali istenilmiştir.

Seçim otomatiktir: kararın maddeyi uygulayan cümlesi, mahkemenin bağlayıcılık derecesi, maddenin sonraki değişiklikleri ve kararın bu maddeye özgülüğü birlikte puanlanır. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.

Bu maddeye özel soru

Vergi ve Vergi Usul Hukuku

6183 sayılı Kanun'da düzenlenen "tecil" kurumu kapsamında, borcunu ödemesi durumunda çok zor duruma düşecek olan bir amme borçlusuna, teminat göstermesi ve faiz ödemesi şartıyla verilebilecek azami erteleme süresi ne kadardır?

  1. A) 12 ay
  2. B) 18 ay
  3. C) 24 ay
  4. D) 36 ay
  5. E) 48 ay

Bu maddeyle ilgili 1 soru daha var

Soruların tamamını çözmek ve açıklamalı cevapları görmek için Hukuksal Eğitim platformuna katıl.

Platforma katıl