Birleşmiş Milletler Antlaşması Madde 93

Birleşmiş Milletler sisteminin temel yargı organı olan Uluslararası Adalet Divanı’nın, devletler arasındaki hukuki uyuşmazlıklara ilişkin çekişmeli yargı yetkisinin niteliği ve ortaya çıkış biçimleri göz önüne alındığında, aşağıdaki ifadelerden hangisi hukuken hatalıdır?

1. A) Divan'ın bir uyuşmazlığı esastan inceleyebilmesi, kural olarak, tarafların rızasına dayanmakta olup bu rıza, uyuşmazlık ortaya çıktıktan sonra özel bir anlaşma (tahkimname) ile veya uyuşmazlıktan önce yürürlükteki bir antlaşmaya konulan yargı şartı ile beyan edilebilir.
2. B) Taraflardan birinin, Divan'ın önüne getirilen bir davada yetkili olmadığı yönünde bir ön itirazda bulunması halinde, bu yetki itirazını karara bağlama yetkisi nihai olarak yine Divan'ın kendisine aittir.
3. C) Birleşmiş Milletler'e üye olan bir devlet, bu üyelikle birlikte ipso facto Divan Statüsü’ne de taraf olacağından, Statü'nün 36. maddesi uyarınca Divan'ın zorunlu yargı yetkisine kendiliğinden tabi olur.
4. D) Devletler, tek taraflı bir beyanla Divan'ın zorunlu yargı yetkisini tanıdıklarını ilan ederken, bu tanımayı yalnızca aynı yükümlülüğü kabul eden diğer devletlere karşı geçerli olmak üzere mütekabiliyet şartına bağlayabilirler.
5. E) Divan önündeki çekişmeli yargılamalara taraf olma ehliyeti, Divan Statüsü gereğince münhasıran devletlere tanınmış olup, uluslararası örgütler veya özel kişiler bu yargılamalarda davacı veya davalı sıfatını haiz olamazlar.