Emsal nedir?

5 maddede geçiyor · 4 kanun

Kısaca

Emsal, 4 kanunda 5 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir.

  • DMK m.156 · yurt dışında aylıklar: Cumhurbaşkanı tarafından tespit edilen katsayıdır.
  • 926 s. K. m.137 · gösterge tabloları: Uzman jandarma veya uzman erbaştan muvazzaf astsubaylığa geçen personelin, geçmeden önceki aylık düzeyinin karşılaştırma dayanağı olarak alındığı kişi grubudur.
  • 4678 s. K. m.3 · tanımlar: Sözleşmeli subaylar için subaylığa nasbedildikleri yıl harp okullarından, sözleşmeli astsubaylar için astsubaylığa nasbedildikleri yıl astsubay meslek yüksekokullarından mezun olan muvazzaf subay veya astsubaylardır.

Kanunda nerede geçiyor

5 madde

Türk Silahlı Kuvvetleri Personel Kanunu

  • Türk Silahlı Kuvvetleri Personel Kanunu m.33 · IV – Terfi zamanı

    Aynı sınıf, aynı dönem veya aynı kıdemde bulunan ve ilgilinin durumuna benzer konumdaki personeldir. Madde, emsallerin terfi etmiş olmasını veya rütbe kıdemliliğinin onanmış olmasını koşul olarak arar.

  • Türk Silahlı Kuvvetleri Personel Kanunu m.137 · III – Gösterge tabloları

    Uzman jandarma veya uzman erbaştan muvazzaf astsubaylığa geçen personelin, geçmeden önceki aylık düzeyinin karşılaştırma dayanağı olarak alındığı kişi grubudur.

Devlet Memurları Kanunu

  • DMK m.156 · Yurt dışında aylıklar

    Cumhurbaşkanı tarafından tespit edilen katsayıdır. Brüt aylık tutarla çarpılarak yurt dışında ödenecek aylık miktarı bulunur. Maddede sabit bir oran yoktur; katsayı Cumhurbaşkanı kararıyla belirlenir.

Türk Silahlı Kuvvetlerinde İstihdam Edilecek Sözleşmeli Subay ve Astsubaylar Hakkında Kanun

Sosyal Sigortalar Kurumu Kanunu

  • Sosyal Sigortalar Kurumu Kanunu m.49 · İlgili Kanunlarda Yapılan Değişiklikler

    Ölçümlemede karşılaştırma yapılacak, aynı nitelik, kapsam ve kapasitedeki benzer işyerlerinin esas alındığı ölçüttür. Ölçüt işin yapılış biçimi ve kapasitesine göre belirlenir.

Karıştırılan kavramlar

Emsal ile sözleşme yılı arasındaki fark nedir?

Emsal, sözleşmeli personelin karşılaştırıldığı muvazzaf subay veya astsubay grubudur ve nasbedilme yılı esas alınarak belirlenir.

Sözleşme yılı, sözleşmenin yürürlüğe girdiği gün esas alınarak hesaplanan her bir yıllık dönemdir.

Emsal, bir kişinin hangi muvazzaf gruba denk tutulacağını; sözleşme yılı ise sözleşmeden doğan sürelerin hangi tarihten sayılacağını belirler.

4678 s. K. m.3

Emsal esaslı ölçümleme ile salt bildirilen sayı arasındaki fark nedir?

Ölçümleme, emsal işyerlerinin nitelik, kapsam ve kapasitesi dikkate alınarak yapılır.

İşverenin kendi bildirdiği sigortalı sayısı, işin gerçek gereksinimini gösteren tek ölçüt değildir.

Emsal ölçütüne dayanmayan bir tespit, işin gerçek ihtiyacını göstermediği kabul edilirse sonuç doğurmayabilir. (Hukuk Genel Kurulu, 2015/2222 E., 2018/1183 K., 06.06.2018)

4958 s. K. m.49

Ücret, sermaye faizi ve cari hesap faizi ile ilişkili kişiyle emsal dışı alım satım arasındaki fark nedir?

Fıkra 1-4: teşebbüs sahibi, eşi ve çocuklarına yapılan ödemeler ile bunların işletmedeki alacak faizleri doğrudan kapsanır.

Fıkra 5: ilişkili kişiyle mal veya hizmet alım satımı, emsale aykırı bedelle yapıldığında kapsanır ve fıkra 1-4 işlemleri hariç tutulur.

Fıkra 1-4'te işlem doğrudan gider dışı kalır; fıkra 5'te yalnız emsal farkı kadar tutar işletmeden çekilmiş sayılır.

GVK m.41

Rayiç bedel ile emsal bedeli ve ücreti arasındaki fark nedir?

Rayiç bedel, kıymetin genel piyasa değeridir.

Emsal bedeli ve ücreti, karşılaştırılabilir benzer kıymet veya hizmetin bedelidir.

Emsal bedeli, benzer işlemler üzerinden hesaplanır; rayiç bedel ise genel piyasa üzerinden tespit edilir.

VUK m.261

Maliyet bedeli ile emsal bedel ölçüsü arasındaki fark nedir?

Maliyet bedeli, emtianın varsayılan değerleme ölçüsüdür ve kendiliğinden uygulanır.

Emsal bedel ölçüsü, değerleme gününde satış bedellerinin maliyetin altında kalması halinde mükellefin tercihine bağlı olarak uygulanabilen istisnai ölçüdür.

Mükellef düşüklük koşulu gerçekleşmedikçe emsal bedele geçemez; koşul gerçekleşirse ölçü değiştirilebilir.

VUK m.274

Maliyet bedeli ile emsal bedeli arasındaki fark nedir?

Maliyet bedeli, hayvanın işletmeci tarafından fiilen yapılan ve kayda geçirilebilen harcamalarına dayanır.

Emsal bedeli, maliyet bedelinin tespit edilemediği hallerde devreye giren, zirai kazanç komisyonunun belirlediği ortalama maliyet bedelidir.

Önce maliyet bedeli aranır; ancak o tespit edilemezse komisyon bedeline geçilir. Bu sıra değiştirilemez.

VUK m.277

Örnek kararlar

3 karar
  1. 2024/158 E., 2024/154 K., 05.09.2024
    İlgili madde: 926 s. K. m.33
  2. 2024/67 E., 2024/85 K., 04.04.2024
    İlgili madde: 926 s. K. m.33
  3. 2023/49 E., 2024/54 K., 22.02.2024
    İlgili madde: 926 s. K. m.33

Terimin geçtiği maddeye bağlı ve tam metninde terimi anan kararlar. Tam metin karar deposundan istek üzerine yüklenir. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.

İlgili terimler

Aynı maddelerde birlikte geçen kavramlar.

Tanımlar ve madde bağlantıları güncel kanun metninden derlendi (2026-10-21). Hukuki tavsiye değildir.