Hakem nedir?
Kısaca
Taraflar arasındaki uyuşmazlığı tahkim anlaşmasına dayanarak çözmek üzere görevlendirilen kişidir.
Bağlam: 4686 s. K. m.7
Kanunda nerede geçiyor
1 maddeMilletlerarası Tahkim Kanunu
- Milletlerarası Tahkim Kanunu m.7 · Görevinin Sona Ermesi ve Yetkisi — Hakem sayısı, seçimi, reddi, sorumluluğu, görevinin sona ermesi ve yetkisi
Taraflar arasındaki uyuşmazlığı tahkim anlaşmasına dayanarak çözmek üzere görevlendirilen kişidir. Maddenin B/1 bendi uyarınca yalnız gerçek kişiler hakem seçilebilir; tüzel kişiler hakem olamaz.
Karıştırılan kavramlar
Tek hakem / üç hakem / daha fazla hakem seçimi: fark nedir?
Tek hakem seçilecekse hakem, taraflar anlaşamazsa asliye hukuk mahkemesince seçilir.
Üç hakem seçilecekse her taraf bir hakem seçer, iki hakem üçüncüyü belirler; üçten fazla hakemde son hakemi seçecek hakemler taraflarca eşit sayıda belirlenir.
Mahkeme yardımının devreye girme koşulu tek hakemde anlaşmazlık, üç hakemde ise otuz günlük sürelerin aşılmasıdır.
Tek hakemin reddi ile hakem kurulunun tümünün ya da çoğunluğunu oluşturan sayıda hakemin reddi arasındaki fark nedir?
Hakem kurulundan bir veya birkaç hakemin reddinde ret istemi önce hakem kuruluna bildirilir.
Kurulun tümünün ya da karar çoğunluğunu ortadan kaldıracak sayıda hakemin reddi için doğrudan asliye hukuk mahkemesine başvurulur.
Ret isteminin kabul edilmemesi halinde otuz gün içinde mahkemeye başvurulur; çoğunluğu ortadan kaldıran ret halinde karar kesindir ve ad belirtilmişse tahkim sona erer, belirtilmemişse yeniden seçim yapılır.
Tahkim ücreti ile diğer hakem ücretleri arasındaki fark nedir?
Tahkim işi dolayısıyla hakemin aldığı ücret açıkça bu kapsama alınmıştır.
Tahkim dışında kalan ve bağımsız bir mesleki faaliyet olmayan hizmetler madde kapsamında yer almaz.
Tahkim ücreti doğrudan serbest meslek kazancı sayılır; diğer ücretlerin ayrıca nitelendirilmesi gerekir.
Iç hakem kararı ile yabancı hakem kararı arasındaki fark nedir?
Türkiye'de verilen hakem kararlarının şerhinde harç, hakem kararının mahiyetine göre alınır.
Yabancı hakem kararının tenfizinde de madde uyarınca aynı şekilde harç alınır.
Yabancı hakem kararı için de nispi ya da maktu ayrımı aynı ölçütle yapılır.
Tenfiz davası ile hakem kararının infazı arasındaki fark nedir?
Bu madde yabancı mahkeme ilamının tenfizi için açılan davayı düzenler.
492 sayılı Kanun m.3 hakem kararlarının infazı gerektiğine dair şerhleri düzenler.
Yabancı hakem kararına ilişkin harç bu madde yerine m.3 kapsamında değerlendirilir.
Adli yargı merciinden sayılan hakem ile idari yargı merciinden sayılan hakem arasındaki fark nedir?
Davanın konusu adli yargıyı ilgilendiriyorsa ve hakemlik görevini hâkim yerine getirmişse merci adli yargı merci sayılır.
Davanın konusu idari yargıyı ilgilendiriyorsa aynı hakemlik hâlinde merci idari yargı merci sayılır.
Hakemin yargı merci sayılması, davanın konusuna göre belirlenir ve hangi yargı kolunun denetiminde olacağını ortaya koyar.
Örnek kararlar
3 karar- Hukuk Genel Kurulu, 2023/688 E., 2023/1348 K., 21.12.2023İlgili madde: 4686 s. K. m.7
- Ankara 3. Asliye Ticaret Mahkemesi, 2024/252 E., 2024/295 K., 17.04.2024İlgili madde: 4686 s. K. m.7
- Ankara 12. Asliye Ticaret Mahkemesi, 2023/531 E., 2023/707 K., 21.11.2023İlgili madde: 4686 s. K. m.7
Terimin geçtiği maddeye bağlı ve tam metninde terimi anan kararlar. Tam metin karar deposundan istek üzerine yüklenir. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.
İlgili terimler
Aynı maddelerde birlikte geçen kavramlar.
Tanımlar ve madde bağlantıları güncel kanun metninden derlendi (2026-10-21). Hukuki tavsiye değildir.