Müstahzar nedir?

8 maddede geçiyor · 3 kanun

Kısaca

Müstahzar, 3 kanunda 8 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir.

  • 1262 s. K. m.18: Tıbbi amaçla hazırlanan ve ruhsata tabi tutulan ilaç niteliğindeki ürün.
  • 2313 s. K. m.1: Etkin maddeye başka maddelerin karıştırılmasıyla elde edilen hazır ilaç ya da karışım türündeki ürünü ifade eder.
  • 3298 s. K. m.4 · cezai hükümler: Ham afyon, hazırlanmış afyon veya tıbbi afyonun karışımı ya da preparatı olan ürün.

Kanunda nerede geçiyor

8 madde

İspençiyari ve Tıbbi Müstahzarlar Kanunu

  • İspençiyari ve Tıbbi Müstahzarlar Kanunu m.6

    Kanun bakımından, tıbbi amaçla bileşimi belirli bir karışım olarak hazırlanan ve ambalajlanan ürün anlamına gelir. Kanunun 5. maddesindeki şartlara uygunluk, müstahzarın izne tabi olup olmadığını belirler.

  • İspençiyari ve Tıbbi Müstahzarlar Kanunu m.7

    Tıbbi amaçla ticarete arz edilen, formülü ve tedavi vasfı bildirilmiş ilaç ürünüdür. Yalnız formülü tevdi edilmiş ve izin almış ürünler bu madde kapsamında izne tabidir.

  • İspençiyari ve Tıbbi Müstahzarlar Kanunu m.12

    Birden fazla maddenin karıştırılarak hazırlanmış, kullanım amacıyla sunulan ilaç veya tıbbi preparat anlamında kullanılır. Maddenin uygulanabilmesi için müstahzarın ruhsatlı olması esastır.

  • İspençiyari ve Tıbbi Müstahzarlar Kanunu m.13

    Tıbbi amaçla hazırlanan ilaç ve benzeri ürünleri ifade eden kanundaki karşılık. Madde, bu ürünlerin tanıtımını sınırlandırmak için kullanılır.

  • İspençiyari ve Tıbbi Müstahzarlar Kanunu m.18

    Tıbbi amaçla hazırlanan ve ruhsata tabi tutulan ilaç niteliğindeki ürün. Madde, ruhsat sahibi tarafından imal edilen ve yetkili merciden ruhsat almış olan ürünleri hedefler.

  • İspençiyari ve Tıbbi Müstahzarlar Kanunu m.19

    Tıbbi amaçla hastalık teşhis, tedavi veya korunmasında kullanılmak üzere hazırlanan ilaç niteliğindeki madde. Maddenin kendisi tanımlamaz; ruhsat ve imal kuralları bakımından bu kavram esas alınır.

Uyuşturucu Maddelerin Murakabesi Hakkında Kanun

  • Uyuşturucu Maddelerin Murakabesi Hakkında Kanun m.1

    Etkin maddeye başka maddelerin karıştırılmasıyla elde edilen hazır ilaç ya da karışım türündeki ürünü ifade eder. Maddede yer alan müstahzarlar, içerdikleri morfin veya kokain oranına göre tanımlanır.

Uyuşturucu Maddelerle İlgili Kanun

  • Uyuşturucu Maddelerle İlgili Kanun m.4 · Cezai hükümler

    Ham afyon, hazırlanmış afyon veya tıbbi afyonun karışımı ya da preparatı olan ürün. Müstahzarlar da aynı şekilde uyuşturucu madde sayılır.

Karıştırılan kavramlar

Reçeteli ile reçetesiz müstahzar arasındaki fark nedir?

Reçetesiz satılmasına izin verilmeyen müstahzarların reklamı yalnızca tıbbi mecmualarda yapılabilir.

Reçetesiz satılan müstahzarlar için madde bu mecmua sınırını koymaz; ancak diğer yasaklar onlar için de geçerlidir.

Reçeteli ürünün genel yayın organlarında tanıtımı maddeye aykırıdır.

1262 s. K. m.13

Müstahzar ile müstahzar olmayan ürün (teşhis beyanı) arasındaki fark nedir?

Müstahzar, tıbbi ilaç niteliğindeki üründür ve ruhsat rejimine tabidir.

Müstahzar olmayan ürün, hastalık teşhis veya tedavi beyanıyla satılan veya reklamı yapılan üründür.

Bu ikinci grup ürünler de ayrı bir suç olarak 1 yıldan 5 yıla kadar hapisle cezalandırılır.

1262 s. K. m.19

Doğal ya da ham madde ile müstahzar arasındaki fark nedir?

Tıbbi afyon, morfin, kokain, koka yaprağı gibi maddeler ve tuzları doğrudan murakabe altındadır.

Morfin ya da kokain içeren müstahzarlar ise içerdikleri oranın eşiği aşması hâlinde murakabe altına girer.

Müstahzarlarda oran belirleyici olduğundan, eşik altındaki ürünler bu maddenin denetim rejiminin dışında kalır.

2313 s. K. m.1

Kodekste yer alan ilaç ile ispençiyari ve tıbbi müstahzar arasındaki fark nedir?

Kodekste yazılı şekil ve formüle uygun, resmi olarak tanımlanmış ilaçlar.

Kodeks dışında, amilinin adı veya özel bir ad altında ticarete çıkarılan müstahzarlar.

Yalnız ikinci grup bu maddenin tanımına girer; birinci grup için madde tanım kuruculuğu yapmaz.

1262 s. K. m.1

Tıbbi müstahzar ile A bendi kapsamındaki tuvalet ve devai ürünler arasındaki fark nedir?

Devai sabun, ilaç zümresine girmeyen tıbbi gıdalar ve tuvalet levazımı, kimyevi madde ve müessir-zehirli madde içermediği sürece tıbbi müstahzar sayılmaz.

Kimyevi, müessir veya zehirli madde içeren ya da ilaç zümresine giren ürünler tıbbi müstahzar kapsamında kalır.

İlk gruptaki ürünler 1262 sayılı Kanunun müsaade rejiminden çıkar; ikinci gruptakiler bu rejime tabi olur.

1262 s. K. m.2

B-III galenik müstahzar ile B-IV muadil müstahzar arasındaki fark nedir?

Kodekste şekli yazılı, özel isim taşımayan ve doğrudan halka satılmaya elverişli olmayan basit galenik ürünler.

Ruhsatlı bir ana ürünün yalnız kimyasal adını taşıyan muadili.

İkisi de müsaade dışında kalır; ancak B-III ürünleri m.26 izinli laboratuvar şartına ve eczane-dapo satış sınırına tabidir, B-IV ürünlerinde bu şart öngörülmemiştir.

1262 s. K. m.2

Örnek kararlar

3 karar
  1. Danıştay 15. Daire Başkanlığı, 2015/7300 E., 2018/1685 K., 14.02.2018
    İlgili madde: 1262 s. K. m.7, 1262 s. K. m.6
  2. 2011/150 E., 2013/30 K., 14.02.2013
    İlgili madde: 1262 s. K. m.13
  3. Ceza Genel Kurulu, 2023/89 E., 2025/235 K., 28.05.2025
    İlgili madde: 2313 s. K. m.1

Terimin geçtiği maddeye bağlı ve tam metninde terimi anan kararlar. Tam metin karar deposundan istek üzerine yüklenir. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.

İlgili terimler

Tanımlar ve madde bağlantıları güncel kanun metninden derlendi (2026-10-21). Hukuki tavsiye değildir.