Red ve iade nedir?

12 maddede geçiyor · 8 kanun

Kısaca

Red ve iade, 8 kanunda 12 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir.

  • GVK geç. m.78: Tahsil edilmiş fazla verginin mükellefe geri ödenmesidir.
  • VUK ek geç. m.11: Tahsil edilmiş cezanın, sınırları aşan kısmının ilgilisine geri verilmesidir.
  • KDVK geç. m.36: Tahsil edilmiş bir vergi tutarının mükellefe geri ödenmesidir.

Kanunda nerede geçiyor

12 madde

Gelir Vergisi Kanunu (GVK)

  • GVK geç. m.77

    Tahsil edilmiş bir verginin, hukuka aykırı olarak alındığının kabulüyle mükellefe geri ödenmesi işlemidir. Maddede bu işlem, 213 sayılı Kanun'un düzeltme hükümlerine göre yürütülür.

  • GVK geç. m.78

    Tahsil edilmiş fazla verginin mükellefe geri ödenmesidir. Madde, mahsup imkânının bulunmadığı hallerde bu yolun uygulanacağını öngörür.

  • GVK geç. m.89

    Tevkif edilerek tahsil edilmiş gelir vergisinin hizmet erbabına geri verilmesidir. Madde, bu iadenin 213 sayılı Kanun'un düzeltme hükümlerine göre yapılacağını belirtir.

  • GVK geç. m.92

    Tahsil edilen gelir vergisinin mükellefe geri verilmesi işlemidir. Maddede yalnızca koşulları gerçekleşen tarımsal destek ödemelerinden doğan vergi için öngörülmüştür.

Bazı Kamu Alacaklarının Tahsil ve Terkinine İlişkin Kanun

Vergi Usul Kanunu

  • VUK ek geç. m.11

    Tahsil edilmiş cezanın, sınırları aşan kısmının ilgilisine geri verilmesidir. Tahsil edilmemiş cezalarda terkin, tahsil edilmiş cezalarda red ve iade uygulanır.

Emlak Vergisi Kanunu

  • Emlak Vergisi Kanunu geç. m.22

    Hesaplanan vergi birinci taksitten az çıktığında, belediye borcu bulunmayan mükellefe fazla ödenen tutarın geri verilmesidir.

Katma Değer Vergisi Kanunu

  • KDVK geç. m.36

    Tahsil edilmiş bir vergi tutarının mükellefe geri ödenmesidir. Madde, yürürlük öncesi tahsil edilmiş tutarlar için red ve iadeyi dışlar.

Vergi Barışı Kanunu

  • Vergi Barışı Kanunu m.20 · İade edilmeyecek alacaklar

    Yapılmış bir ödemenin ödeyene geri verilmesi anlamına gelir. Madde, Vergi Barışı kapsamındaki ödemelerin bu yollarla geri alınmasını engeller.

Bazı Kamu Alacaklarının Uzlaşma Usulü ile Tahsili Hakkında Kanun

Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılması ile Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu ve Diğer Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun

Karıştırılan kavramlar

Mahsup ile red ve iade arasındaki fark nedir?

Mükellefin sonraki dönemlerde gelir vergisi ödeme yükümlülüğü varsa fazla tutar bu borçtan düşülür.

Mahsup için sonraki dönemde ödenecek gelir vergisi bulunmuyorsa bu yol kapanır.

Mahsup imkânı varsa mahsup, yoksa red ve iade uygulanır.

GVK geç. m.78

Red ve iade tutarı ile fazla iade arasındaki fark nedir?

Madde gereğince iadesi gereken tutar, yargı kararı gereğince iade edilenden fazla değilse mahsup yeterlidir.

Yargı kararı gereğince madde gereğinden fazla iade edilmişse aradaki fark vardır.

Aradaki fark, yürürlük tarihini izleyen ayın sonuna kadar bildirilir ve ilgili yılın kurumlar vergisi olarak tarh ve tahakkuk ettirilen vergi aynı sürede ödenir.

5736 s. K. m.3

Genel red ve iade yasağı ile dava konusu tarhiyat istisnası arasındaki fark nedir?

Kural olarak ödenen tutarlar red ve iadeye konu olamaz.

3. maddenin birinci fıkrası kapsamındaki dava konusu tarhiyatlara karşılık Kanun öncesi yapılan ödemeler, vergi mahkemesinde esasa ilişkin karar verilmemiş ya da bozma üzerine yeniden karar için iade edilmiş dosyalarda iade edilebilir.

Yalnızca belirtilen dava konusu tarhiyat ve dosya durumu varsa iade mümkündür. Bu koşullar yoksa genel yasak uygulanır.

6111 s. K. m.21

Örnek kararlar

3 karar
  1. Vergi Dava Daireleri Kurulu, 2019/1315 E., 2021/376 K., 14.04.2021
    İlgili madde: 6111 s. K. m.21
  2. 4. Daire, 2018/3626 E., 2020/6043 K., 22.12.2020
    İlgili madde: 6111 s. K. m.21
  3. 3. Daire, 2006/1712 E., 2006/3659 K., 28.12.2006
    İlgili madde: 5535 s. K. m.6

Terimin geçtiği maddeye bağlı ve tam metninde terimi anan kararlar. Tam metin karar deposundan istek üzerine yüklenir. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.

İlgili terimler

Tanımlar ve madde bağlantıları güncel kanun metninden derlendi (2026-10-21). Hukuki tavsiye değildir.