Vize nedir?
Kısaca
Vize, 7 kanunda 9 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir.
- 5302 s. K. geç. m.2: Bir işlemin yürürlüğe girmesi için ilgili bakanlığın onayının alınması.
- 6458 s. K. m.11 · vize zorunluluğu, vize başvurusu ve yetkili makamlar: Yabancının Türkiye'de doksan güne kadar kalma hakkını ve transit geçişini sağlayan izindir.
- 1593 s. K. m.42: Geminin limandan hareketi öncesinde sağlık yönünden alınan onay.
Kanuni tanım
- 6458 s. K. m.3/1-tYabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu
Vize: Türkiye’de en fazla doksan güne kadar kalma hakkı tanıyan ya da transit geçişi sağlayan izni
Kanunda nerede geçiyor
9 maddeİl Özel İdaresi Kanunu
- İl Özel İdaresi Kanunu m.46 · Harcama yetkilisi
İlçelere gönderilecek ödeneklerin il özel idaresi mali kontrol yetkilisi tarafından onaylanmasıdır. Ödenek gönderiminde yeterli kontrol bu vizeyle sağlanmış sayılır.
- İl Özel İdaresi Kanunu geç. m.2
Bir işlemin yürürlüğe girmesi için ilgili bakanlığın onayının alınması. Maddede yalnız sürekli işçi kadroları ile geçici iş pozisyonları için öngörülmüştür.
Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu
- Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu m.11 · Vize zorunluluğu, vize başvurusu ve yetkili makamlar
Yabancının Türkiye'de doksan güne kadar kalma hakkını ve transit geçişini sağlayan izindir. Vize, yabancının vatandaşı olduğu veya yasal olarak bulunduğu ülkedeki konsolosluktan geliş amacını belirterek alınır.
- Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu m.15 · Vize verilmeyecek yabancılar
Yabancının Türkiye'ye giriş ve belirli bir süre kalma hakkını sağlayan izindir. Vize, Türkiye'ye giriş için mutlak bir hak doğurmaz; bu nedenle vize verilmemesi yabancının lehine bir itiraz doğurmaz.
Umumi Hıfzıssıhha Kanunu
- Umumi Hıfzıssıhha Kanunu m.42
Geminin limandan hareketi öncesinde sağlık yönünden alınan onay. Maddede yalnızca zorunluluğu belirtilmiş, şekli ve koşulları ayrıca düzenlenmemiştir.
Kara Avcılığı Kanunu
- Kara Avcılığı Kanunu m.13 · Avcılık belgesi
Avcılık belgesinin her yıl geçerliliğinin yenilenmesi işlemidir. Vizesiz belgeyle avlanma, belgenin geçerliliğinin sona ermesi anlamına gelir; vizenin usul ve esasları Genel Müdürlükçe belirlenir.
Eleman Temininde Güçlük Çekilen Yerlerde Sözleşmeli Sağlık Personeli Çalıştırılması ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun
- Eleman Temininde Güçlük Çekilen Yerlerde Sözleşmeli Sağlık Personeli Çalıştırılması ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun m.3 · Sözleşmeli personelin sayısı ve çalıştırılacakları yerler
Maliye Bakanlığınca pozisyonlara verilen onaydır ve sözleşmeli personel istihdamının ön koşuludur. Vize işlemine aykırı pozisyon unvanlarında ve sağlık birimlerinde sözleşmeli personel istihdam edilemez. Vize, Cumhurbaşkanı kararıyla belirlenen birim ve azami pozisyon sayısı içinde yapılır.
Kamuda Geçici İş Pozisyonlarında Çalışanların Sürekli İşçi Kadrolarına veya Sözleşmeli Personel Statüsüne Geçirilmeleri, Geçici İşçi Çalıştırılması ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun
- Kamuda Geçici İş Pozisyonlarında Çalışanların Sürekli İşçi Kadrolarına veya Sözleşmeli Personel Statüsüne Geçirilmeleri, Geçici İşçi Çalıştırılması ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun m.3 · Geçici iş pozisyonlarında işçi çalıştırılması
Geçici iş pozisyonunda işçi çalıştırılabilmesi için yetkili makamca verilen onaydır. Vize, çalıştırmadan önce alınmalıdır; vize olmadan çalıştırılan işçi için ödeme yapılamaz.
Pasaport Kanunu
- Pasaport Kanunu m.5 · Giriş vizesi mecburiyeti
Türkiye'de en fazla 90 güne kadar kalma hakkı tanıyan ya da transit geçişi sağlayan izin. Vize, Türkiye'ye giriş için mutlak bir hak sağlamaz.
Karıştırılan kavramlar
Vizeli pozisyon istihdamı ile vize işlemine aykırı istihdam arasındaki fark nedir?
Vize edilmiş unvan ve birimde yapılan istihdam maddenin koşullarına uygundur.
Vize işlemine aykırı unvan veya sağlık birimlerinde yapılan istihdam, maddenin açık yasağına girer.
Aykırı istihdam yapılamaz; bu yasağa rağmen kurulan istihdam ilişkisinin hukuki akıbeti ayrıca değerlendirilir.
(a)-(b) bentleri ile (c) bendi vize makamı arasındaki fark nedir?
(a) bendi idareleri Maliye Bakanlığından, (b) bendi kuruluşları Hazine Müsteşarlığı (veya Özelleştirme İdaresi Başkanlığı) onayıyla Devlet Personel Başkanlığından vize alır.
(c) bendindeki belediye, müessese, işletme ve mahalli idare birlikleri, Norm Kadro İlke ve Standartlarına Dair Yönetmeliğin 24. maddesi çerçevesinde yetkili meclisten vize alır.
Vize makamı kuruma göre değişir; yanlış makamdan alınan vize geçerli sayılmaz. Üçüncü fıkradaki 11 ay 29 güne kadar uzatma yalnızca (a) ve (b) bentleri için öngörülmüştür.
Türk vatandaşı ile vize zorunluluğu tabi yabancı arasındaki fark nedir?
Türk vatandaşları, bu maddeye göre Türkiye'ye gelmek için vize almak mecburiyetine tabi değildir.
Yabancılar için vize zorunluluğu, 6458 sayılı Kanun m.11 ve m.12 çerçevesinde belirlenir; vize muafiyeti yalnızca anlaşma, Cumhurbaşkanı kararı ya da ikamet/çalışma izni gibi hallerde tanınır.
Türk vatandaşı için vize aranmaz; yabancı için muafiyetin hangi kurala dayandığı ayrıca araştırılmalıdır.
Genel vize ile resen vize arasındaki fark nedir?
Genel vize başvuru üzerine ve konsolosluklardan verilir.
Resen vize, başvuru aranmadan büyükelçilikçe diplomatlara, büyükelçilerce ülke menfaatleri gözetilen yabancılara verilir.
Resen vizeler harca tabi değildir ve genel usule uygun olarak Bakanlığa ve Dışişleri Bakanlığına derhal bildirilir; bildirim yükümlülüğü her iki vize türü için de geçerlidir.
Vize talebi ile girişte vizesiz geri çevirme (m.7) arasındaki fark nedir?
Bu maddede vize verilmemesi, vize başvurusu aşamasında uygulanır ve yabancının vize talebini kapsar.
m.7 ise Türkiye sınırında giriş talebinin reddi ve geri çevirmeyi düzenler; vizesi bulunmayan veya vize muafiyeti kapsamında olup da bu şartları taşımayan yabancılar hakkında uygulanır.
Vize başvurusunda reddedilen yabancı için m.15, sınırda geri çevrilen yabancı için m.7 uygulanır. Kanun m.7 üçüncü ilişki olarak m.15 birinci fıkra bentlerini de kapsar.
Vize muafiyeti kapsamında olan ile olmayan yabancı arasındaki fark nedir?
Vize muafiyeti kapsamında olan yabancı için vize aşaması bulunmaz.
Vize talebinde bulunan yabancı hakkında vize aşaması işler.
Muafiyet kapsamındaki yabancılar da m.7 c bendi uyarınca m.15 birinci fıkrasındaki hâllere bağlı olarak giriş bakımından geri çevrilebilir.
Örnek kararlar
3 karar- Hukuk Genel Kurulu, 2023/720 E., 2024/91 K., 14.02.2024İlgili madde: 5620 s. K. m.3
- Hukuk Genel Kurulu, 2023/896 E., 2024/92 K., 14.02.2024İlgili madde: 5620 s. K. m.3
- 10. Daire, 2020/4631 E., 2024/5214 K., 21.11.2024İlgili madde: 6458 s. K. m.11
Terimin geçtiği maddeye bağlı ve tam metninde terimi anan kararlar. Tam metin karar deposundan istek üzerine yüklenir. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.
İlgili terimler
- Vize muafiyeti
- Geçici iş pozisyonu
- Mutlak hak
- Mütekabiliyet Esası
- Sürekli işçi kadrosu
- Avcılık belgesi
- Harcama birimi
- Harcama yetkilisi
Aynı maddelerde birlikte geçen kavramlar.
Tanımlar ve madde bağlantıları güncel kanun metninden derlendi (2026-10-21). Hukuki tavsiye değildir.