Yan hizmetler nedir?
Diğer yazımlar: Yan hizmet
Kısaca
Yatırım hizmet ve faaliyetlerine ek olarak sunulan hizmetlerdir.
Birçok kanunda geçer (2 kanun); anlamı bağlama göre aşağıda.
Kanuni tanım
- 6446 s. K. m.3/1-zElektrik Piyasası Kanunu
Yan hizmetler: İletim sistemine veya dağıtım sistemine bağlı ilgili tüzel kişilerce sağlanan, iletim veya dağıtım sisteminin güvenilir şekilde işletimini ve elektriğin gerekli kalite koşullarında hizmete sunulmasını sağlamak üzere ilgili yönetmelikte ayrıntılı olarak tanımlanan hizmetleri
Kanunda nerede geçiyor
7 maddeSermaye Piyasası Kanunu
- Sermaye Piyasası Kanunu m.34 · Sermaye piyasası faaliyetleri
Yatırım hizmet ve faaliyetlerine ek olarak sunulan hizmetlerdir. Yan hizmetin, asıl yatırım hizmetine bağlı ve onunla birlikte sunulan nitelikte olması, maddenin kendi metninde ayrıca aranmamıştır.
- Sermaye Piyasası Kanunu m.38 · Yan hizmetler
Yatırım kuruluşu ve portföy yönetim şirketinin yatırım hizmet ve faaliyetlerinin yanında, bunlarla bağlantılı olarak sunabildiği ve madde metninde sayılan hizmetlerdir. Sayılan liste bu maddede sınırlıdır; listede olmayan bir hizmet için Kurulca belirleme yapılması gerekir.
- Sermaye Piyasası Kanunu m.39 · Faaliyet izni alma zorunluluğu
Yatırım hizmet ve faaliyetlerinden ayrı olan, ayrıca yetki belgesi aranmaksızın Kurulca belirlenen esaslar çerçevesinde sunulabilen hizmetlerdir.
- Sermaye Piyasası Kanunu m.42 · Mali sorumluluk sınırlarına ve çalışanlara ilişkin esaslar ve müşterilerle akdedilecek sözleşmeler
Yatırım hizmet ve faaliyetlerinin yanında sunulan, bunlarla bağlantılı hizmetlerdir. Hangi hizmetlerin yan hizmet sayılacağı madde metninde açıklanmaz ve ikincil düzenlemeye bağlıdır.
- Sermaye Piyasası Kanunu m.45 · Faaliyette bulunulmasına ilişkin şartlar
Yatırım hizmet ve faaliyetlerine bağlı olarak sunulan, ancak bağımsız bir yatırım hizmeti niteliği taşımayan destek işlemleridir. Kapsamı Kurul düzenlemesiyle belirlenir.
- Sermaye Piyasası Kanunu geç. m.2 · Aracı kuruluşlar ve vadeli işlemler aracılık şirketlerine ilişkin geçiş hükümleri
Yatırım hizmet ve faaliyetlerinin yanında sunulabilen, madde metninde ayrıca Kurul'un usul ve esaslarına bağlanan hizmettir. Yan hizmetlerin tanımı ve kapsamı bu maddede yapılmamıştır.
Elektrik Piyasası Kanunu
- Elektrik Piyasası Kanunu m.9 · Dağıtım faaliyeti
Dağıtım şirketinin ilgili yönetmelik hükümlerine göre sağlamakla yükümlü olduğu, dağıtım faaliyetine bağlı yardımcı hizmetlerdir. Hangi hizmetlerin bu kapsamda olduğu yönetmelikle belirlenir.
Karıştırılan kavramlar
Yatırım hizmet ve faaliyeti ile yan hizmet arasındaki fark nedir?
Kanun kapsamına giren yatırım hizmet ve faaliyetleri, sermaye piyasası faaliyetlerinin ana unsurudur.
Yan hizmetler, bu hizmetlere ek olarak sunulan hizmetlerdir ve maddede ayrı bir unsur olarak sayılmıştır.
Her iki grup da maddede sermaye piyasası faaliyeti sayılır; yan hizmetin tek başına ve yatırım hizmetine bağlı olmaksızın sunulup sunulamayacağı maddeden çıkmaz.
Madde 38 (yan hizmet) ile kurulca belirlenecek diğer hizmetler arasındaki fark nedir?
Birinci fıkranın a'dan e'ye kadar bentlerinde sayılan hizmetler doğrudan maddede düzenlenmiştir.
f bendi ve b bendindeki proje finansmanı gibi hizmetler Kurulca belirlenecek hizmet ve faaliyetlere bağlanmıştır.
Kurulca belirlenmemiş hizmet, b ve f bentleri kapsamında sunulamaz; doğrudan sayılan hizmetler ise ayrıca Kurul belirlemesi aranmadan sunulabilir.
Yatırım kuruluşu ile yan hizmet arasındaki fark nedir?
Yatırım hizmet ve faaliyetleri yalnızca yatırım kuruluşlarınca, Kurul izni alınarak yürütülür.
Yan hizmetler, yatırım kuruluşları ve portföy yönetim şirketlerince ayrı bir yetki belgesi aranmadan sunulur.
Yan hizmet için ayrı izin alınması gerekmez; ancak hizmetin Kurulca belirlenen esaslara uygun olması zorunludur.
Yükümlülük ile yan hizmet ve yatırım hizmeti arasındaki fark nedir?
Yatırım hizmet ve faaliyetlerinin sunumunda uyulacak ilke ve esaslar Kurulca belirlenir.
Yan hizmetlerin sunumunda uyulacak ilke ve esaslar da aynı Kurul yetkisi kapsamındadır.
Hem yatırım hizmetleri hem yan hizmetler için aynı düzenleyici kaynak geçerlidir.
Ana yükümlülük ile yan hizmet arasındaki fark nedir?
Dağıtım sistemine bağlı kullanıcılara hizmet sunma yükümlülüğü, kanunun ikinci fıkrasında doğrudan düzenlenmiştir.
Yan hizmetler, üçüncü fıkrada yalnız yönetmelik hükümleri doğrultusunda sağlanacak hizmetler olarak düzenlenmiştir.
Yan hizmetlerin kapsamı ve sunum koşulları yönetmelikle belirlenir.
Kapasite mekanizması ile yan hizmetler kapsamında kapasite kiralama arasındaki fark nedir?
Kapasite mekanizması genel arz yeterliliğini hedefler ve Kurum tarafından usulü belirlenir.
Yan hizmetler kapsamındaki kiralama, TEİAŞ'ın bölgesel sistem ihtiyacı için yaptığı ihaleye dayanır.
Kiralama bedeli sistem işletim fiyatına yansıtılır; enerji bedeli ise kullanım amacına göre piyasa katılımcılarınca veya ticari yan hizmetler anlaşması kapsamında sistem işletim fiyatına yansıtılarak karşılanır.
Örnek kararlar
3 karar- İstanbul 7. Asliye Ticaret Mahkemesi, 2023/767 E., 2025/562 K., 03.07.2025İlgili madde: 6362 s. K. m.45, 6362 s. K. m.39, 6362 s. K. m.38
- İstanbul 7. Asliye Ticaret Mahkemesi, 2024/284 E., 2025/515 K., 18.06.2025İlgili madde: 6362 s. K. m.45, 6362 s. K. m.39, 6362 s. K. m.38
- İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 44. Hukuk Dairesi, 2023/1392 E., 2023/1211 K., 26.10.2023İlgili madde: 6362 s. K. m.45, 6362 s. K. m.39, 6362 s. K. m.38
Terimin geçtiği maddeye bağlı ve tam metninde terimi anan kararlar. Tam metin karar deposundan istek üzerine yüklenir. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.
İlgili terimler
- Dağıtım faaliyeti
- Genel aydınlatma
- Sermaye piyasası faaliyetleri
- Uyum süresi
- Sermaye piyasası kurumları
- Yatırım kuruluşu
- Faaliyet izni
Aynı maddelerde birlikte geçen kavramlar.
Tanımlar ve madde bağlantıları güncel kanun metninden derlendi (2026-10-21). Hukuki tavsiye değildir.