Baro başkanlık divanı, baro disiplin kurulu ve baro denetleme kurulu

Madde, 1136 sayılı Avukatlık Kanunu'nda baro başkanlık divanının kimlerden oluştuğunu ve divan üyelerinin nasıl seçileceğini düzenler; divanın kurulmasının zorunluluğu ile üyelerden birinin boşalması hâlinde yeni seçim süresi de bu kapsamdadır. Düzenleme, 50'den fazla üyesi bulunan barolar bakımından zorunlu olarak uygulanır. Madde, baro başkanının seçimini, baro yönetim kurulunun oluşumunu, baro organlarının diğer görevlerini ve baro genel kurulunun yetkilerini düzenlemez (m.96, m.89, m.79 ve m.76 vd.).

Kuruluşu ve seçimi: hangi kavramlar bilinmeli?

Başkanlık divanı

Baronun işlerini yürütmek üzere kurulan ve baro başkanı, baro başkan yardımcısı, baro genel sekreteri ve baro saymanından oluşan organdır. Madde bu dört kişiyi sınırlı sayarak göstermektedir.

Divanın zorunluluğu

Divan kurulması, 50'den fazla üyesi bulunan barolar için zorunludur. Bu eşiğin altında kalan barolarda divan kurulması kanunda zorunlu tutulmamıştır.

Başkan dışındaki üyeler

Başkan dışındaki divan üyeleri, baro yönetim kurulu için yapılan her seçimden sonraki ilk toplantıda yönetim kurulu tarafından kendi üyeleri arasından gizli oyla seçilir. Baro başkanı bu seçimin dışındadır, başkan ayrıca seçilir.

Kalan görev süresi

Divan üyelerinden birinin süresi dolmadan ayrılması hâlinde yerine seçilen kişinin görevi, ayrılanın görev süresinin geri kalanı kadardır. Yerine seçim için kanunda tanınan süre bir aydır.

Kuruluşu ve seçimi: hangi şartlar aranır?

• Baro başkanlık divanının dört üyeden (baro başkanı, baro başkan yardımcısı, baro genel sekreteri ve baro sayman) oluşması gerekir.
• Divan kurulmasının zorunlu olması için barodaki üye sayısının 50'den fazla olması aranmalıdır.
• Başkan dışındaki divan üyelerinin, yönetim kurulu için yapılan her seçimden sonraki ilk toplantıda, yönetim kurulunun kendi üyeleri arasından gizli oyla seçilmesi gerekir.
• Divan üyelerinden birinin görev süresi dolmadan ayrılması hâlinde, kalan görev süresi için en geç bir ay içinde yenisinin seçilmesi zorunludur.
• Yeni seçilen üye, yerine seçildiği kişinin kalan görev süresini tamamlar; bu, sürenin yeniden başlaması anlamına gelmez.

Kuruluşu ve seçimi: hangi sonuçları doğurur?

• Divan üyelerinin tamamı, yönetim kurulu için yapılan her seçimden sonraki ilk toplantıda yönetim kurulunca gizli oyla seçilmiş olmalıdır.
• 50'den fazla üyesi bulunan barolarda başkanlık divanı kurulmadan baro işleri bu organ eliyle yürütülemez.
• Divan üyelerinden biri süresi dolmadan ayrılırsa, en geç bir ay içinde kalan görev süresi için yeni üye seçilmelidir.
• Yeni seçilen üye, ayrılan üyenin kalan görev süresini tamamlar.
• Divan üyelerinin seçim usulü ve süresi bu maddede düzenlendiğinden, bu hükümlere aykırı seçim geçersizlik sorunu doğurabilir.

Kuruluşu ve seçimi: sık yapılan hatalar nelerdir?

• Baro başkanının da yönetim kurulunca seçildiğini varsaymak; başkan dışındaki üyeler seçimden ayrı tutulmalıdır.
• Divanın 50 ve daha az üyeli barolarda da zorunlu olduğunu düşünmek; zorunluluk yalnızca 50'den fazla üyesi bulunan barolar için vardır.
• Boşalma halinde yeni seçilen üyenin yeni bir görev süresi başlattığını düşünmek; yeni üye yalnızca kalan süreyi tamamlar.
• Bir aylık seçim süresini yönetim kurulunun ilk toplantısı süresiyle karıştırmak; bu süre üyenin ayrılmasından itibaren işler.

Nasıl ispat edilir?

• Divan üyesi seçiminin usulüne uygun yapıldığını iddia eden taraf, yönetim kurulu seçiminin tarihini ve seçim sonrası ilk toplantının yapıldığını gösteren tutanakla ispat yükü altındadır.
• Seçimin gizli oyla yapıldığı, oy pusulası ve oy sayım tutanağıyla ispat edilir.
• Boşalma halinde bir aylık sürenin aşılıp aşılmadığı, üyenin ayrıldığı tarih ile yeni seçim tarihinin karşılaştırılmasıyla belirlenir; ispat yükü seçimi iddia edene aittir.

Hangi maddelerle birlikte okunmalı?

• 1136 sayılı Kanun m.89: Divan üyelerinin seçimini yapan yönetim kurulunun kuruluşunu düzenler; divan seçimi bu kurul için yapılan seçimden sonra gerçekleşir.
• 1136 sayılı Kanun m.96: Baro başkanının seçimini düzenler; maddenin başkan dışındaki üyeleri seçmesinden farklı olarak başkan genel kurulca seçilir.
• 1136 sayılı Kanun m.79: Baro başkanlık divanını baronun organları arasında sayar; madde bu organın kuruluşunu düzenler.

1136 sayılı Avukatlık Kanunu'nun 99. maddesi, baro organlarından Başkanlık Divanının genel görev ve yetkisini düzenler. Divanın kanun veya yönetim kurulu kararıyla verilen görevleri yerine getirmesini, baro mallarının yönetimine ilişkin kararlar almasını ve bu konuda yönetim kuruluna yazılı veya sözlü bilgi vermesini kapsar. Hüküm baronun Başkanlık Divanı için geçerlidir. Maddede Başkanlık Divanının toplantı ve karar yeter sayısı, üyelerinin seçimi, görev süresi ve Divan üyelerinin şikâyet usulü düzenlenmemiştir; bu konular diğer baro organı düzenlemelerinde ve Avukatlık Kanununun ilgili hükümlerinde yer alır. Divanın yönetim kuruluyla ilişkisine ek olarak baro genel kurulunun yetkileri ve baro disiplin kurulunun görevleri de bu maddenin kapsamı dışındadır.

Başkanlık divanının görevleri: hangi kavramlar bilinmeli?

Başkanlık Divanı

Baronun organlarından biri olup baro başkanı ve üyelerinden oluşan, baronun günlük idari ve yönetsel işlerini yürüten kuruldur. Görevi kanunla veya yönetim kurulu kararıyla belirlenir.

Baro malları

Baronun mülkiyetinde veya kullanımında bulunan taşınır ve taşınmaz varlıklardır. Divanın yönetim kararları bu malların idaresine ilişkindir.

Yönetim kurulu

Baronun yürütme organıdır. Divan, baro mallarına ilişkin konularda bu kurulun isteği üzerine ona bilgi verir.

Başkanlık divanının görevleri: hangi şartlar aranır?

• Başkanlık Divanının görevinin kaynağının kanun veya yönetim kurulu kararı olması gerekir.
• Baro mallarının yönetimine ilişkin bir kararın Divan tarafından alınması gerekir.
• Yönetim kurulunun, baro mallarının yönetimine ilişkin bilgi istemesi halinde Divanın bu bilgiyi yazılı veya sözlü olarak vermesi gerekir.

Başkanlık divanının görevleri: hangi sonuçları doğurur?

• Divan, kanunla veya yönetim kurulu kararıyla kendisine verilen görevleri yerine getirmekle yükümlüdür.
• Divan, baro mallarının yönetimi hakkında gerekli kararları alır.
• Yönetim kurulu istediğinde Divan, mal yönetimi konusunda yazılı veya sözlü bilgi vermek zorundadır.
• Maddede Divanın bu kararlarının yönetim kurulunca onaylanması ya da iptal edilmesi öngörülmemiştir; bu konu ilgili baro mevzuatında aranır.

Başkanlık divanının görevleri: sık yapılan hatalar nelerdir?

• Başkanlık Divanının yalnızca kanunla verilen görevlerle sınırlı olduğunu düşünmek; madde yönetim kurulu kararıyla verilen görevleri de kapsar.
• Yönetim kurulunun bilgi isteğini Divanın kararını bağlayan bir talimat saymak; madde yalnızca bilgi verme yükümlülüğü getirir.
• Maddedeki karar yetkisini baro mallarının yönetimi dışına genişletmek; yetki bu konuyla sınırlıdır.

Nasıl ispat edilir?

• Divanın yönetim kurulu kararıyla verilen bir görevi yerine getirmediği iddia edilirse, bu kararın varlığını ileri süren taraf onu belgeyle ispat eder.
• Baro mallarına ilişkin Divan kararının alındığı, Divan toplantı tutanağı ve karar defteri ile ispatlanır.
• Yönetim kurulunun bilgi istemi ve Divanın verdiği bilgi yazılı kayıtla ya da tutanakla belgelenir.

Hangi maddelerle birlikte okunmalı?

• 1136 sayılı Kanun: Baro organlarının kuruluşu, görevleri ve Başkanlık Divanının oluşumu bu kanunda düzenlenmiştir; madde 99 bu genel çerçeve içinde Divanın görevlerini belirler.

Madde, baro başkanının bulunmadığı, geçici olarak yetkisini kullanamadığı veya görevinin boşaldığı hallerde başkana ait yetki ve görevlerin kimin tarafından kullanılacağını düzenler. Birinci fıkra baro başkan yardımcısını, ikinci fıkra ise baro başkan yardımcısının da bulunmadığı durumda yönetim kurulunun meslekte en kıdemli üyesini sıraya koyar. Baro başkanlığının seçimi, süresi ve başkanlık divanının oluşumu ile baro yönetim kurulunun kuruluşu da bu maddenin konusu değildir. Maddenin uygulanması baro organlarının iç işleyişi ile sınırlıdır ve avukatların bireysel hak ve ödevlerine doğrudan etki etmez.

Baro başkan yardımcısının görevleri: hangi kavramlar bilinmeli?

Baro başkan yardımcısı

Baro başkanının yardımcısı olarak baro başkanının yokluğunda ve boşalma halinde ilk sırada başkanın yetkilerini kullanan organ üyesidir. Madde metni yardımcının sayısını ya da seçilme usulünü düzenlemez.

Yetkilerin kullanılması ve görevlerin yerine getirilmesi

Başkanın kanunla ya da baro mevzuatıyla tanınan yetkilerini fiilen kullanmak ve görevlerini ifa etmek anlamına gelir. Madde yalnızca bu yetkilerin hangi kişide toplanacağını belirler, yetkinin kapsamını genişletmez.

Yenisi işe başlayıncaya kadar

Baro başkanlığının boşalması halinde yeni seçilen başkanın göreve başlamasına kadar geçen dönemi ifade eder. Bu dönemde vekâlet, başkanlığın yerine geçici olarak yürütülmesi anlamına gelir.

Meslekte en kıdemli üye

Yönetim kurulu üyeleri arasında avukatlık mesleğinde en eski kayda sahip olan üyedir. Kıdem, avukatlık mesleğine kabul tarihi esas alınarak belirlenir; madde kıdemin nasıl hesaplanacağını ayrıca açıklamaz.

Baro başkan yardımcısının görevleri: hangi şartlar aranır?

• Baro başkanının bulunmaması, geçici olarak yetkisini kullanamaması veya baro başkanlığının herhangi bir sebeple boşalması gerçekleşmiş olmalıdır.
• Baro başkan yardımcısı mevcut olmalı ve başkanın yetkilerini kullanmaya hazır bulunmalıdır; bu durumda yetki ve görev başkan yardımcısına aittir.
• Baro başkan yardımcısının da yokluğu gerçekleşmiş olmalıdır; bu halde yönetim kurulunun meslekte en kıdemli üyesi başkana ait yetkileri kullanır.
• Başkan yardımcısının yokluğu, ikinci fıkranın uygulanabilmesi için bir olgu olarak ortaya konmalıdır; sadece başkanın bulunmaması bu aşamaya geçilmesi için yeterli değildir.

Baro başkan yardımcısının görevleri: hangi sonuçları doğurur?

• Baro başkanının bulunmadığı veya başkanlığın boşaldığı hallerde, baro başkan yardımcısı başkana ait yetkileri kullanır ve görevleri yerine getirir.
• Baro başkanlığı boşalmışsa vekâlet, yeni başkan işe başlayıncaya kadar sürer.
• Baro başkan yardımcısının da yokluğunda başkana ait yetkiler, yönetim kurulunun meslekte en kıdemli üyesine geçer.
• Maddede belirtilen kişilerce kullanılan yetkiler, başkanın yetkileriyle aynı kapsamdadır; vekâlet eden kişi başkanlık yetkisinin dışına çıkamaz.

Baro başkan yardımcısının görevleri: sık yapılan hatalar nelerdir?

• Baro başkanının geçici yokluğu ile başkanlığın boşalmasını aynı şey saymak; her iki durumda da vekâlet sürelerinin farklı işlediğini gözden kaçırmak.
• Başkan yardımcısı mevcutken yönetim kurulunun en kıdemli üyesine yetki vermek; ikinci fıkranın yalnızca yardımcının da yokluğunda uygulanacağını unutmak.
• Başkan vekillerinin bölüm gündemi, komisyon görevlendirmesi gibi yetkilerini bu madde ile düzenlenmiş saymak; bu yetkiler madde metninde yer almaz.
• Kıdemi, yönetim kuruluna seçilme tarihi veya baroya yeni kayıt gibi ölçütlerle belirlemek; kıdem, avukatlık mesleğindeki kabul tarihine göre tespit edilir.

Uygulamada nasıl yorumlanıyor?

• Madde 100 ve 97 birlikte okunarak, başkan yardımcısının da bulunmadığı hallerde yönetim kurulunun en kıdemli üyesinin başkana ait yetkilere sahip olduğu kabul edilmektedir. (İdare Dava Daireleri Kurulu, 2024/45 E., 2024/1107 K., 16.05.2024)

Nasıl ispat edilir?

• Baro başkanının bulunmadığını, geçici olarak yetkisini kullanamadığını veya başkanlığın boşaldığını ileri süren taraf, bu durumu baro kayıtları, yönetim kurulu kararı veya seçim tutanağı ile ispatlar.
• Baro başkan yardımcısının yokluğunu ileri süren taraf, bu iddiayı yönetim kurulu kararı, görevden ayrılma kaydı veya seçim sonuçları ile ispatlar.
• Yönetim kurulu üyeleri arasında kıdem sıralamasını iddia eden taraf, avukatlık mesleğine kabul tarihini gösteren baro levhası kaydı ile ispat yükü altındadır.
• Vekâletin kapsamı ve yetkinin aşılıp aşılmadığı tartışılıyorsa, yetki kullanan kişinin başkana ait yetki sınırını aşıp aşmadığı ilgili kararlarla ortaya konur.

Hangi maddelerle birlikte okunmalı?

• 1136 sayılı Avukatlık Kanunu m.96: Baro başkanının seçilme koşullarını düzenler. Madde 100'deki vekâletin başlangıç noktası olan başkanlık seçimini belirler.
• 1136 sayılı Avukatlık Kanunu m.98: Başkanlık divanını oluşturan organları, yani baro başkanı ve başkan yardımcısını sayar. Madde 100'deki sıralamanın dayanağıdır.
• 1136 sayılı Avukatlık Kanunu m.97: Baro yönetim kurulunun kuruluşu ve üyelerine ilişkin hükümleri içerir; ikinci fıkradaki meslekte en kıdemli üyenin hangi kurulda aranacağını belirler.

Madde, baro genel sekreterinin görevlerini sayar: yönetim kurulu toplantılarına ait tutanakların düzenlenmesi, baronun iç çalışmalarının ve yazı işlerinin yönetimi, baro kalemine direktif verilmesi ve kalemin çalışmasının denetimi. Baro genel sekreterinin baro başkanlık divanının üyesi olması nedeniyle bu görevleri baro organları içinde yerine getirdiği dikkate alınmalıdır. Hüküm, baro genel sekreterine ve onun baro kalemi üzerindeki yetkilerine ilişkindir. Baro genel sekreterinin seçilme usulünü, nitelik koşullarını ve görev süresini düzenlemez (ilgili baro organlarının düzenlemesine bırakılmıştır). Baro başkanlık divanının oluşumu ve baro yönetim kurulunun kuruluşu da bu maddenin konusu değildir (m.98 ve m.89 ilgili düzenlemelerdir). Baro kaleminin kuruluşu ve personel işleri ile Türkiye Barolar Birliğinin genel sekreterliğine ilişkin hükümler de bu maddede yer almaz.

Baro genel sekreterinin görevleri: hangi kavramlar bilinmeli?

Baro genel sekreteri

Baro başkanlık divanını oluşturan dört organdan biri olan, baronun yazı işlerini ve iç çalışmalarını yöneten organ üyesidir. Görevini bu maddede sayılan işlerle sınırlı olarak yürütür.

Yönetim kurulu tutanakları

Baro yönetim kurulu toplantılarında alınan kararların ve görüşmelerin yazıya geçirilmiş kayıtlarıdır. Bu tutanakların düzenlenmesi genel sekreterin görevidir.

Baro kalemi

Baronun yazı işlerini ve kayıt işlemlerini yürüten birimdir. Genel sekreter bu birime direktif verir ve çalışmasını denetler.

Baronun iç çalışmaları

Baro organlarının toplantı, yazışma ve işleyişine ilişkin idari faaliyetlerdir. Genel sekreter bu faaliyetleri yönetir.

Baro genel sekreterinin görevleri: hangi şartlar aranır?

• Genel sekreterin, baro başkanlık divanının bir üyesi olarak seçilmiş bulunması gerekir.
• Görevin konusunun yönetim kurulu toplantılarına ait tutanaklar, baronun iç çalışmaları, yazı işleri, baro kalemine direktif verme veya kalemin çalışmasını denetleme olması gerekir.
• Genel sekreterin bu görevleri kendi yetki alanı içinde ve baro organlarının kararlarına uygun olarak yerine getirmesi gerekir.

Baro genel sekreterinin görevleri: hangi sonuçları doğurur?

• Genel sekreter, yönetim kurulu toplantılarına ait tutanakları düzenler.
• Genel sekreter, baronun iç çalışmalarını ve yazı işlerini yönetir.
• Genel sekreter, baro kalemine gerekli direktifleri verir ve kalemin çalışmasını denetler.
• Madde, genel sekreterin bu görevleri dışında yetki kullanmasına dayanak oluşturmaz; bu tür yetkiler ayrı bir hükme dayanmalıdır.

Baro genel sekreterinin görevleri: sık yapılan hatalar nelerdir?

• Genel sekreterin görevlerini baro başkanının yetkisi ile karıştırmak; temsil ve genel yönetim yetkisini genel sekretere atfetmek.
• Bu maddeyi genel sekreterin seçilme usulü ya da nitelik koşulları için kaynak olarak kullanmak.
• Genel sekreterin baro kalemi üzerindeki denetim yetkisini, kalem personelinin özlük işlerini yürütme yetkisi ile karıştırmak.

Nasıl ispat edilir?

• Genel sekreterin görevini yerine getirmediği veya görev sınırını aştığı iddiasını ileri süren taraf bunu ispatla yükümlüdür.
• Tutanakların düzenlenip düzenlenmediği, toplantı kayıtları ve baro kalemi yazışmaları ile ispat edilir.
• Genel sekreterin baro başkanlık divanı üyeliği, baronun seçim kayıtları ve organ kararlarından anlaşılır.

Hangi maddelerle birlikte okunmalı?

• 1136 sayılı Avukatlık Kanunu m.98: Baro başkanlık divanının bileşimini düzenler ve genel sekreteri divanın üyelerinden biri olarak sayar. Genel sekreterin görev alanının hangi organın içinde yer aldığını gösterir.
• 1136 sayılı Avukatlık Kanunu m.89: Baro yönetim kurulunun oluşumunu düzenler. Genel sekreterin tutanak tuttuğu toplantıların hangi organa ait olduğunu belirler.

Madde, baro saymanının baronun mallarını yönetmesi, para alıp vermesi, keseneklerin toplanması, baroya gelir yazılacak para cezalarının tahsili ve bütçenin uygulanmasına ilişkin gözetim yetkisini düzenler. Ayrıca baro saymanının para alma ve verme işlemlerinde düzenlenen kâğıtları, baro başkanı yokluğunda baro başkan yardımcısı veya baro genel sekreteriyle birlikte imzalamasını öngörür. Madde baro saymanının görevlerine ilişkindir ve başkanlık divanının diğer üyelerinin görev ve yetkilerini düzenlemez. Baro başkanlık divanının oluşumu ve baro saymanının seçimi (m.98 ve sonrası), baro organlarının kuruluşu, baro bütçesi ve mali denetim (m.108) ile disiplin işleri bu maddede düzenlenmez.

Baro saymanının görevleri: hangi kavramlar bilinmeli?

Baro saymanı

Baronun başkanlık divanında yer alan ve baronun mali işlerini yürüten organ üyesidir. Görevi, baronun mallarının yönetimi, para alma ve verme ile bütçenin uygulanmasının gözetimini kapsar.

Keseneklerin toplanması

Baro üyelerinden aidat ve benzeri katkı paylarının tahsil edilmesi işlemidir. Saymanın bu konudaki yetkisi, baronun gelir kalemlerinin toplanmasını kapsar.

Gelir yazılacak para cezaları

Baroya gelir kaydedilmesi gereken para cezalarıdır. Saymanın tahsil yetkisi bu cezalarla sınırlı olup, cezanın hangi hallerde verileceği bu maddede düzenlenmez.

Başkan yokluğunda imza

Baro başkanı bulunmadığında, para alma ve vermeye ilişkin kâğıtların baro başkan yardımcısı veya baro genel sekreteriyle birlikte imzalanmasıdır. Bu imza usulü, başkanın yokluğu halinde geçerlidir; başkan mevcutsa saymanın başkanla birlikte imza atıp atmayacağı maddede açıkça yazılı değildir.

Baro saymanının görevleri: hangi şartlar aranır?

• Saymanın yetkisinin kaynağı başkanlık divanı kararı olmalıdır; baronun mallarının yönetimi ve para alıp verme işlemleri bu karar çerçevesinde yapılmalıdır.
• Keseneklerin toplanması, baroya gelir yazılacak para cezalarının tahsili ve bütçenin uygulanmasına ilişkin gözetim, saymanın görev alanına girmelidir.
• Para alma ve vermeye ilişkin düzenlenen kâğıtların geçerli olabilmesi için baro başkanı yokluğunda baro başkan yardımcısı veya baro genel sekreteri ile birlikte imzalanmış olması gerekir.
• Baro başkanı yokluğunda imza yetkisi, yalnızca baro başkan yardımcısı veya baro genel sekreteri ile birlikte kullanılabilir; saymanın tek başına imza atması öngörülmemiştir.

Baro saymanının görevleri: hangi sonuçları doğurur?

• Saymanın para alma ve verme işlemlerinde düzenlenen kâğıtlar, başkan yokluğunda baro başkan yardımcısı veya baro genel sekreteriyle birlikte imzalandığında geçerlilik kazanır.
• Başkan yokluğunda sayman bu kâğıtları tek başına imzalarsa, madde gereği eksik imza ile düzenlenmiş olur.
• Keseneklerin ve para cezalarının tahsili saymanın yetki alanına girer; bu tahsilat yetkisi, saymanın baronun mali işlerinde gözetim görevini tamamlar.
• Bütçenin uygulanmasına dair gözetim yetkisi saymana aittir; bu yetkinin kullanılmaması ya da kötü kullanılması maddenin kapsamında sorumluluk konusu olabilir.

Baro saymanının görevleri: sık yapılan hatalar nelerdir?

• Saymanın para işlemlerini başkanlık divanı kararı olmadan yetkili kabul etmek; yetkinin dayanağının karar olduğunu gözden kaçırmak.
• Başkan yokluğunda saymanın tek başına imzasının yeterli olduğunu sanmak; maddede iki kişilik imza şartı açıkça yazılıdır.
• Başkan mevcutken de aynı imza usulünün uygulanacağını varsaymak; madde yalnız başkan yokluğu halini düzenler.
• Saymanın yetkisini cezai ya da disiplin yaptırımlarıyla karıştırmak; madde yalnız yetki ve imza usulünü düzenler.

Nasıl ispat edilir?

• Saymanın yetkisini kullandığını ileri süren taraf, bu yetkinin başkanlık divanı kararına dayandığını belgeyle ispatlamalıdır.
• Para alma veya verme işleminin geçerliliği için düzenlenen kâğıdın, başkan yokluğunda başkan yardımcısı veya genel sekreter ile birlikte imzalandığı belgeden anlaşılmalıdır.
• Karşı taraf, imzanın eksik olduğunu ileri sürerse, imza yetkisinin başkan yokluğu koşulunun gerçekleştiğini ve ilgili imzanın bulunmadığını ispat etmek zorundadır.

Hangi maddelerle birlikte okunmalı?

• 1136 sayılı Kanun m.98: Başkanlık divanının üyelerini, yani baro başkanı, başkan yardımcısı, genel sekreter ve saymanı sayar. Saymanın bu divanın bir üyesi olduğunu belirlediği için maddenin uygulanması bakımından gereklidir.
• 1136 sayılı Kanun m.108: Baro denetleme kurulunun baronun mali işlerini denetlemesini düzenler. Saymanın gözetim yetkisi ile denetleme kurulunun denetimi birlikte değerlendirilir.

1136 sayılı Avukatlık Kanunu'nun 103. maddesi, baroların disiplin kurulunun kaç asıl ve kaç yedek üyeden oluşacağını belirler. Asıl üye sayısı baronun avukat sayısına göre üç ya da beş olarak ayrılır; her baroda üç yedek üye seçilir. Madde, barolar bakımından kurulan disiplin kurulunun bileşimini düzenler ve baro avukatlarının disiplin yargılaması yapan organının kuruluşuna ilişkindir. Disiplin kuruluna üye seçilme usulünü, üyelerin niteliklerini, görev süresini, kurulun çalışma usulünü ve disiplin soruşturması ile cezalarını düzenlemez; bunlar Kanun'un disiplin hükümlerinde (m.134 vd.) ve baro seçimleri ile organlarına ilişkin maddelerde (m.79 ve devamı) yer alır. Baro denetleme kurulunun kuruluşu (m.108) ve Türkiye Barolar Birliği disiplin organları da bu maddenin kapsamı dışındadır.

Kuruluşu: hangi kavramlar bilinmeli?

Baro disiplin kurulu

Avukatların mesleki kusurlarını inceleyen ve disiplin cezası veren baronun organıdır. Baro genel kurulundan ayrı bir organ olarak kurulur.

Asıl üye

Disiplin kurulunda oy kullanan ve karar alınmasında yer alan üyelerdir. Sayıları baronun avukat sayısına göre belirlenir.

Yedek üye

Asıl üyelerden birinin bulunmaması hâlinde onun yerine geçen üyelerdir. Her baroda sayıları üç olarak belirlenmiştir.

Kuruluşu: hangi şartlar aranır?

• Baronun levhada yazılı avukat sayısının belirlenmesi gerekir; bu sayı iki yüz elli ile sınırlı olup iki yüz elliye kadar olan barolarda kurul üç asıl üyeden, iki yüz elliden fazla olan barolarda beş asıl üyeden oluşmalıdır.
• Her baroda disiplin kuruluna üç yedek üye seçilmesi gerekir.
• Kurulun asıl üye sayısının bu sınırlara uygun olarak belirlenmesi zorunludur; farklı bir sayı ile kurulması bu maddeye aykırılık oluşturur.

Kuruluşu: hangi sonuçları doğurur?

• Avukat sayısı iki yüz elliye kadar olan bir baroda disiplin kurulu üç asıl ve üç yedek üyeden oluşur.
• Avukat sayısı iki yüz elliden fazla olan bir baroda disiplin kurulu beş asıl ve üç yedek üyeden oluşur.
• Madde yalnızca kurulun sayısal bileşimini düzenlediğinden, sayıya uyulmaksızın kurulan bir disiplin kurulunun kararlarının geçerliliği bu maddeye dayanılarak tartışılabilir; ancak maddenin kendisi bu sonucu açıkça belirtmez.

Kuruluşu: sık yapılan hatalar nelerdir?

• Avukat sayısını iki yüz elli sınırına göre değil, baronun tarihsel veya tahmini büyüklüğüne göre belirlemek.
• Yedek üye sayısını avukat sayısına bağlı sanmak; yedek üye sayısı her baroda üçtür.
• Madde yalnızca kurul sayısını düzenlediği hâlde, kurulun seçimi, görev süresi ya da üyelik nitelikleri hakkında bu maddeden hüküm çıkarmaya çalışmak.

Nasıl ispat edilir?

• Disiplin kurulunun sayısal bileşiminin usulüne uygun kurulduğunu iddia eden taraf, baronun levhadaki avukat sayısını gösteren belge ile kurul seçim tutanağını sunmakla yükümlüdür.
• Avukat sayısı, baro levhasından ve baro kayıtlarından ispat edilir; bu kayıtların eksik olması durumunda kurulun sayısına itiraz eden taraf sayının yanlış olduğunu ispat etmelidir.

Hangi maddelerle birlikte okunmalı?

• 1136 sayılı Kanun m.79: Baro organlarını sayar; disiplin kurulu bu organlardan biridir ve bu maddedeki kurul sayısı, organın yapısını belirler.

Madde, Avukatlık Kanunu'nun disiplin kurullarına ilişkin hükümlerinde yer alan Disiplin Kurulu üyelerinin seçimine ve seçim sonucunun bildirilmesine ilişkindir. Birinci fıkra, Disiplin Kurulu üyeleri hakkında 90. maddenin hükümlerinin kıyasen uygulanacağını öngörmektedir. İkinci fıkra ise seçim sonucunun Yönetim Kurulu tarafından düzenlenen bir tutanakla Türkiye Barolar Birliği'ne bildirilmesini düzenlemektedir. Madde, Disiplin Kurulu üyelerinin seçilebilirlik koşullarını, seçim usulünü, görev süresini ve görevden çekilme ya da çıkarılma hallerini ayrıca düzenlemez; bunlar kıyas yoluyla uygulanan 90. maddede yer alır. Maddenin disiplin soruşturması ve yargılama usulünü, disiplin cezalarını ya da bu cezalara karşı başvuru yollarını düzenlemediği de dikkate alınmalıdır.

Seçilme yeterliği ve engelleri: hangi kavramlar bilinmeli?

Disiplin Kurulu

Avukatlık Kanunu'nda baro bünyesinde avukatların disiplin sorumluluğuna ilişkin işleri yürüten organdır. Maddenin kapsamı, bu kurulun üyelerinin seçimi ve seçim sonucunun bildirilmesiyle sınırlıdır.

Kıyasen uygulama

Bir hükmün açıkça düzenlenmediği bir konuya, benzer durumlar için öngörülmüş hükmün uygulanmasıdır. Bu maddede 90. maddenin hükümleri Disiplin Kurulu üyeleri bakımından bu yolla uygulanır; 90. maddenin kapsamı kendi metninden belirlenir.

Seçim tutanağı

Seçim sonucunu gösteren, Yönetim Kurulu tarafından düzenlenen yazılı belgedir. Bildirim bu tutanakla yapılır; tutanağın düzenlenmesi ve Türkiye Barolar Birliği'ne gönderilmesi Yönetim Kurulu'nun görevidir.

Seçilme yeterliği ve engelleri: hangi şartlar aranır?

• Seçilecek kişinin Disiplin Kurulu üyesi olarak seçilmesi için 90. maddede öngörülen koşulların taşınması gerekir; bu koşullar bu maddede değil kıyas yoluyla uygulanan 90. maddede aranır.
• Seçimin yapılmış olması ve sonucunun belirlenmiş bulunması gerekir.
• Seçim sonucunun Yönetim Kurulu tarafından düzenlenen bir tutanakla belgelenmesi gerekir.
• Düzenlenen seçim tutanağının Türkiye Barolar Birliği'ne bildirilmesi gerekir.

Seçilme yeterliği ve engelleri: hangi sonuçları doğurur?

• Disiplin Kurulu üyeleri hakkında 90. maddede öngörülen hükümler uygulanır.
• Seçim sonucu Yönetim Kurulu tarafından tutanakla belgelenir ve Türkiye Barolar Birliği'ne bildirilir.
• Seçim tutanağı düzenlenmez ya da Türkiye Barolar Birliği'ne bildirilmezse, maddenin öngördüğü bildirim işlemi tamamlanmamış olur.

Seçilme yeterliği ve engelleri: sık yapılan hatalar nelerdir?

• Maddenin kendi metninde seçilebilirlik koşulları sayılmadığı hâlde, bu koşulların doğrudan bu maddeden çıkarılabileceğini düşünmek; koşullar 90. maddeden kıyasla alınır.
• Seçim tutanağı ile Türkiye Barolar Birliği'ne bildirimi birbirine karıştırmak; tutanak düzenlemek ve bildirmek iki ayrı işlemdir.
• Bildirimin hangi süre içinde yapılacağını maddeden çıkarmaya çalışmak; maddede bildirim için süre öngörülmemiştir.

Nasıl ispat edilir?

• Seçim sonucunun bildirilmesi yükümlülüğünü yerine getirildiğini kanıtlamak, Yönetim Kurulu'nun düzenlediği seçim tutanağına dayanılarak yapılır; tutanağın varlığı ve Türkiye Barolar Birliği'ne gönderildiği belgelenmelidir.
• Seçilen kişinin 90. maddede öngörülen koşulları taşıdığını ileri süren taraf bu durumu ispatlamakla yükümlüdür; bu ispat ilgili seçim belgeleri ve kişisel evraklarla yapılır.
• Bildirim yapılmadığı ileri sürülürse, bu iddiayı ileri süren taraf eksikliği ortaya koymakla yükümlüdür.

Hangi maddelerle birlikte okunmalı?

• 1136 sayılı Avukatlık Kanunu m.90: Disiplin Kurulu üyelerine ilişkin koşulları ve diğer hükümleri içerir; bu madde, 90. maddenin hükümlerinin Disiplin Kurulu üyeleri hakkında kıyasen uygulanacağını belirtir.
• 1136 sayılı Avukatlık Kanunu m.109: Türkiye Barolar Birliği'nin tanımını ve görevlerini düzenler; seçim sonucunun bildirileceği merci olarak bu maddeyle bağlantılıdır.

Madde, disiplin kurulu üyelerinin seçim süresini, yeniden seçilebilmelerini ve kurulun ilk toplantısında kendi içinden başkan ile kâtip seçmesini düzenler. Ayrıca disiplin kurulu üyeleri hakkında, madde metninde gösterilen 90, 92 ve 94. maddelerin kıyasen uygulanacağını öngörür. Maddenin uygulanması, avukatlık disiplin kurullarının üyeleri bakımından söz konusudur. Madde, disiplin kovuşturmasının usulünü, disiplin cezalarının türlerini ve disiplin kurulunun yargılama faaliyetini ayrıntılı olarak düzenlemez; bu konular Avukatlık Kanunu'nun disiplin hükümlerinde (m.134 vd.) yer alır. Üyelerin seçim usulünün ayrıntıları ile kurulun görev ve yetkileri de bu maddenin kapsamı dışındadır.

Seçim dönemi: hangi kavramlar bilinmeli?

Disiplin kurulu

Avukatların meslek kurallarına ve mesleki yükümlülüklerine aykırı davranışlarını inceleyip disiplin yaptırımı uygulayan barodaki organdır. Madde, bu kurulun üyelerinin seçimine ve iç yapısına ilişkindir.

Seçim dönemi

Disiplin kurulu üyelerinin görev süresi olup iki yıldır. Bu süre dolduğunda üyelik kendiliğinden sona erer ve yeni seçim yapılır.

Kıyasen uygulama

Madde metninde açıkça yer almayan bir konuda, benzer nitelikteki başka bir hükmün disiplin kurulu üyeleri hakkında da uygulanmasıdır. Burada 90, 92 ve 94. maddeler bu yolla disiplin kurulu üyelerine uygulanır.

Kâtip

Disiplin kurulu içinde kendi üyeleri arasından seçilen ve kurulun yazı işlerini yürüten görevlidir. Başkanla birlikte kurulun ilk toplantısında seçilir.

Seçim dönemi: hangi şartlar aranır?

• Disiplin kurulu üyelerinin seçimle belirlenmiş olması ve görev süresinin iki yıl olarak alınması gerekir.
• Süresi dolan üyenin yeniden seçilebilmesi için, seçim yoluyla yeniden göreve getirilmesi gerekir; üyeliğin kendiliğinden yenilenmesi söz konusu değildir.
• Kurulun seçimden sonra ilk toplantısında, üyeleri arasından bir başkan ve bir kâtip seçmesi gerekir.
• Disiplin kurulu üyeleri hakkında 90, 92 ve 94. maddeler kıyasen uygulanır; bu hükümlerin kapsamına giren bir durumun varlığı aranmalıdır.

Seçim dönemi: hangi sonuçları doğurur?

• Disiplin kurulu üyeleri iki yıl için seçilir ve bu süre sonunda üyelik sona erer.
• Süresi dolan üye yeniden seçilebilir; yeniden seçilmesi halinde yeni bir iki yıllık görev süresi başlar.
• Seçimden sonra kurulun ilk toplantısında üyeleri arasından bir başkan ve bir kâtip seçilir.
• 90, 92 ve 94. maddelerin hükümleri disiplin kurulu üyeleri hakkında kıyasen uygulanır.
• Madde, üyelerin seçim usulünü, kurulun karar yeter sayısını veya toplantı usulünü ayrıca düzenlemez.

Seçim dönemi: sık yapılan hatalar nelerdir?

• Üyelik süresini iki yıl yerine başka bir süre olarak hesaplamak; maddede süre iki yıl olarak belirlenmiştir.
• Süresi dolan üyenin kendiliğinden yeniden görevlendirildiğini sanmak; yeniden görev için seçim yapılması gerekir.
• Başkan ve kâtibin her toplantıda değil yalnızca seçimden sonra ilk toplantıda seçileceğini gözden kaçırmak.
• Disiplin kurulu üyeleri hakkında 90, 92 ve 94. maddelerin doğrudan değil kıyasen uygulandığını unutmak.

Nasıl ispat edilir?

• Disiplin kurulu üyeliğinin süresinin dolup dolmadığını, seçim tutanağı ve baro seçim kayıtlarıyla belgelemek gerekir.
• Üyenin yeniden seçildiğini ileri süren taraf, yeniden seçim kararını ve yeni görev süresinin başlangıcını gösteren belgeyi sunmakla yükümlüdür.
• Başkan ve kâtibin ilk toplantıda seçildiğini ileri süren taraf, toplantı tutanağı ile bu seçimi ispat eder; tutanak yoksa seçimin yapıldığı ileri sürülemez.

Hangi maddelerle birlikte okunmalı?

• 1136 sayılı Avukatlık Kanunu m.134: Disiplin kovuşturmasının ve disiplin yaptırımlarının genel düzenlendiği bölüme giriş niteliğindedir; bu madde ise kurulun kuruluşunu ve üye seçimini düzenler.

Madde, Türkiye Barolar Birliği ve barolara bağlı disiplin kurullarının toplantı yeter sayısını, karar alma çoğunluğunu, oylarda eşitlik halinde üstün tutulacak tarafı ve başkanın bulunmadığı hâlde kurula kimin başkanlık edeceğini düzenler. Disiplin kurulunun üyeleri arasındaki sayısal denge ve karar usulü bakımından uygulanır. Kurulun oluşumu, üyelerinin seçimi, disiplin yargılamasının usulü, soruşturma ve savunma süreci ile verilecek disiplin cezalarının türü ve ölçüsü maddede düzenlenmez (m.106 öncesi ve sonrası maddeler ile Avukatlık Kanununun disiplin hükümleri). Kurul kararlarına karşı itiraz ve kanun yoluna ilişkin süre ve usul de bu maddenin konusu değildir.

Toplantılar: hangi kavramlar bilinmeli?

Toplantı yeter sayısı

Kurulun geçerli biçimde toplanabilmesi için hazır bulunması gereken asgari üye sayısıdır. Maddeye göre bu sayı üç üyedir ve kurul üyelerinden en az üçünün hazır bulunması gerekir.

Salt çoğunluk

Kararın alınabilmesi için gereken oy sayısının, kurulun gerçek üye sayısına göre değil, üye tam sayısına göre belirlenmesidir. Hazır bulunan üyelerin sayısı bu hesaba esas alınmaz.

Oylarda eşitlik

Kabul ve ret oylarının sayıca eşit çıkması durumudur. Bu hâlde karar, başkanın bulunduğu taraf lehine sonuçlanır.

Kıdem

Başkanın bulunmadığı durumlarda kurula başkanlık edecek üyenin belirlenmesinde kullanılan ölçüttür. Maddeye göre meslekte en kıdemli üye başkanlık eder.

Toplantılar: hangi şartlar aranır?

• Kurulun toplanabilmesi için üyelerinden en az üçünün hazır bulunması gerekir.
• Kararın alınabilmesi için üye tam sayısının salt çoğunluğunun oyu aranmalıdır; yalnızca hazır bulunanların çoğunluğu yeterli değildir.
• Oylarda eşitlik hâlinde başkanın bulunduğu tarafın görüşü üstün tutulur.
• Başkanın bulunmadığı zamanlarda kurula, meslekte en kıdemli üye başkanlık etmelidir.
• Yeter sayının sağlanmadığı hâlde toplanan kurulun aldığı kararın geçerliliği bu maddeye göre tartışmaya açıktır ve bu sonuç maddede açıkça düzenlenmemiştir.

Toplantılar: hangi sonuçları doğurur?

• Hazır üye sayısı üçün altında kalırsa kurul toplanamaz.
• Kurul, üç veya daha fazla üye hazır olduğunda toplanabilir.
• Karar, üye tam sayısının salt çoğunluğu ile alınır.
• Oylarda eşitlik olursa başkanın bulunduğu taraf üstün tutulur.
• Başkan bulunmadığında kurula meslekte en kıdemli üye başkanlık eder.

Toplantılar: sık yapılan hatalar nelerdir?

• Salt çoğunluğu hazır bulunan üye sayısına göre hesaplamak; maddede esas alınan sayı üye tam sayısıdır.
• Toplantı yeter sayısı ile karar yeter sayısını birbirine karıştırmak; üç üyenin hazır bulunması toplantı içindir, karar için tam sayının salt çoğunluğu aranır.
• Başkan bulunmadığında kıdem ölçütünü yanlış uygulamak; kurula başkanlık eden meslekte en kıdemli üyedir, rastgele seçilen üye değildir.
• Oylarda eşitlik hâlini salt çoğunluk eksikliğiyle karıştırmak; eşitlik hâlinde karar başkanın tarafından yana sonuçlanır.

Nasıl ispat edilir?

• Kurulun toplantı yeter sayısının sağlandığını, karar tutanağında yer alan hazır üye listesiyle ortaya koymak gerekir; yeter sayının sağlanmadığını iddia eden taraf bunu ileri sürer ve ispatlar.
• Kararın salt çoğunluk ile alındığı, tutanaktaki oy dağılımından anlaşılır; oy sayısının tam üye sayısına göre hesaplanması gerekir.
• Oylarda eşitlik ve başkanlık sıfatı iddiası, toplantı tutanağı ve kurul üyelerinin kıdem bilgisiyle ispatlanır.

Hangi maddelerle birlikte okunmalı?

• 1136 sayılı Kanun m.110: Türkiye Barolar Birliğinin görevleri arasında disiplin işlerine ilişkin yetkiler yer alır; m.106 bu kurulların karar usulünü düzenler.
• 1136 sayılı Kanun m.134: Disiplin sorumluluğu yoluna ilişkin hükümlerdir; m.106'da düzenlenen toplantı ve karar kuralları bu yargılamada uygulanır.

Madde, baro disiplin kurulunun görevini düzenler: baro yönetim kurulunun disiplin kovuşturması açılmasına dair kararı üzerine avukatlar hakkında disiplin kovuşturması yapmak, disiplinle ilgili kararları ve cezaları vermek ve kanunla verilen diğer yetkileri kullanmak. Madde doğrudan avukatlara ve onların disiplin yargılamasına uygulanır. Maddenin düzenlemediği konular: disiplin suçları ve cezalarının türleri ile bunların uygulanma koşulları (AvK m.134 vd.), disiplin kovuşturmasının açılması için baro yönetim kurulunun yetkisi ve kararı, disiplin kurulunun oluşumu ve seçimi (AvK m.80 vd. ve ilgili hükümler), disiplin kararlarına karşı itiraz ve temyiz yolları ile bu yollara ilişkin süreler.

Görevi: hangi kavramlar bilinmeli?

Disiplin kovuşturması

Avukatın mesleki yükümlülüklerine aykırı bir fiil nedeniyle, disiplin kurulu önünde yürütülen ve bir disiplin kararıyla sonuçlanan yargılama sürecidir. Maddede kovuşturmanın kendisi disiplin kurulunun görevi olarak anılır.

Baro yönetim kurulunun kovuşturma kararı

Disiplin kovuşturmasının başlamasının ön koşulu olan, baro yönetim kurulunun açtığı kovuşturmaya dair karardır. Disiplin kurulu bu karar olmadan kendiliğinden kovuşturma yapmaz; kovuşturma kapsamı bu kararla çizilir.

Disiplin kararı ve disiplin cezası

Disiplin kurulunun kovuşturma sonunda verdiği hüküm ile bu hükümde yer alan yaptırımdır. Cezaların türü ve uygulanma koşulları bu maddede değil, disiplin hükümlerinde belirlenir.

Kanunla verilen diğer yetkiler

Disiplin kurulunun kovuşturma ve karar görevinin dışında, kanunun ayrıca disiplin kuruluna tanıdığı görevlerdir. Bu yetkiler maddede sayılmamış, ilgili kanun hükümlerine bırakılmıştır.

Görevi: hangi şartlar aranır?

• Baro yönetim kurulunun avukat hakkında disiplin kovuşturması açılmasına dair bir karar verilmiş olmalıdır; bu karar disiplin kurulunun kovuşturmaya başlamasının ön koşuludur.
• Kovuşturma konusu, avukatın disiplin hukukuna tabi bir fiili olmalıdır.
• Disiplin kurulu, kovuşturmayı bu karar çerçevesinde yürütmelidir.
• Kovuşturma sonunda disiplinle ilgili karar ve cezanın verilmesi gerekir; bu hüküm disiplin kurulunun görevinin tamamlanması anlamına gelir.
• Kanunla disiplin kuruluna verilmiş diğer yetkilerin de kullanılması gerekir; bu yetkiler ilgili kanun hükümlerinden belirlenir.

Görevi: hangi sonuçları doğurur?

• Baro yönetim kurulunun kovuşturma kararı varsa disiplin kurulu avukat hakkında kovuşturma yapar ve disiplinle ilgili karar ile cezayı verir.
• Kovuşturma kararı yoksa disiplin kurulunun bu maddeye dayanarak kovuşturma yapması mümkün değildir.
• Kanunla verilen diğer yetkiler kullanıldığında bu yetkilerin hukuki sonuçları ilgili kanun hükümlerine göre doğar.

Görevi: sık yapılan hatalar nelerdir?

• Baro yönetim kurulunun kovuşturma kararı olmadan disiplin kurulunun kendiliğinden kovuşturma yapabileceğini varsaymak.
• Bu maddeyi disiplin cezalarının türlerini ve uygulanma koşullarını düzenleyen hüküm gibi okumak; cezalar m.134 ve sonrasındaki hükümlerde aranmalıdır.
• Kovuşturma yetkisi ile kanunla verilen diğer yetkileri aynı kaynağa dayandırmak.

Nasıl ispat edilir?

• Baro yönetim kurulunun disiplin kovuşturması açılmasına dair kararının varlığı, kovuşturmanın başlangıç koşulu olduğundan, kovuşturmayı dayandıran tarafın bu kararı ortaya koyması gerekir.
• Kovuşturma konusu fiilin avukatın mesleki yükümlülüğüne aykırılığı, şikâyet veya soruşturma belgeleriyle ispatlanır.
• Savunma yapan avukat, kovuşturma kararının bulunmadığını ya da fiilin disiplin hukukuna girmediğini ileri sürerek bu yönde delil sunmalıdır.

Hangi maddelerle birlikte okunmalı?

• 1136 sayılı Avukatlık Kanunu m.134: Avukatların disiplin sorumluluğunu ve disiplin cezalarını düzenler; disiplin kurulunun kovuşturma sonunda vereceği cezaların kaynağıdır.

Madde, baro genel kurulunun baronun mali işlerini denetlemek üzere kendi üyeleri arasından denetçi seçmesini düzenler. Denetçi sayısının üst sınırını, seçim süresini ve seçimin gizli oyla yapılmasını hükme bağlar; denetçilerin seçilme usulünde ve statüsünde 90 ve 92. maddelerin kıyasen uygulanmasını öngörür. Kanun, baro denetleme kurulunun diğer organlarla ilişkisini, denetçilerin görev ve yetkilerinin ayrıntısını, denetim raporunun sunuluşunu ve denetçilerin sorumluluğunu bu maddede düzenlemez (bu konular için 1136 sayılı Kanunun ilgili diğer maddelerine bakılmalıdır). Baro genel kurulunun diğer görevleri, baro yönetim kurulunun seçimi ve disiplin kurulu ile denetleme kurulunun ayrı işlevleri de bu maddenin konusu değildir.

Kuruluş ve görevi: hangi kavramlar bilinmeli?

Baro denetleme kurulu

Baronun mali işlerini denetlemekle görevli, baro genel kurulunca seçilen organdır. Denetçiler bu organın üyeleridir ve madde metninde yalnız denetçi seçimi düzenlenmiştir.

Denetçi

Baro genel kurulunun, baronun mali işlerini denetlemek üzere kendi üyeleri arasından seçtiği asıl veya yedek kişidir. Denetçi olabilmek için baronun üyesi olmak gerekir; seçim genel kurul tarafından yapılır.

Asıl ve yedek denetçi

Asıl denetçi görev yapan, yedek denetçi ise asıllardan birinin yerine geçmek üzere seçilen denetçidir. Her iki grubun sayısı en çok üçtür.

Gizli oyla seçim

Seçmenlerin oy pusulasında kimliklerini açıklamadan tercihlerini bildirdiği seçim yöntemidir. Madde bu yöntemi denetçi seçimi için zorunlu kılar.

Kuruluş ve görevi: hangi şartlar aranır?

• Denetçi seçimi, baro genel kurulu tarafından yapılmalıdır; baro yönetim kurulu veya başka bir organ bu seçimi yapamaz.
• Seçilecek kişiler baronun kendi üyeleri arasından belirlenmelidir.
• Seçilecek asıl denetçi sayısı üçü, yedek denetçi sayısı üçü geçmemelidir.
• Seçim, iki yıllık süre için yapılmalıdır.
• Seçim gizli oyla yapılmalıdır.
• Seçimde 90. ve 92. maddelerin hükümleri kıyasen uygulanmalıdır.

Kuruluş ve görevi: hangi sonuçları doğurur?

• Genel kurul, baronun mali işlerini denetlemek üzere en çok üç asıl ve üç yedek denetçi seçer.
• Seçim gizli oyla yapılmadığında seçim, madde metnine aykırı olur ve bu aykırılık seçimin geçersizliğine yol açabilir.
• Denetçiler iki yıllık süre için seçilmiş olur; süre dolduğunda yeni seçim yapılması gerekir.
• Üç asıl ve üç yedek denetçi sınırı aşılarak seçim yapılamaz; aşan seçim hukuka aykırıdır.
• 90 ve 92. maddelerin hükümleri denetçiler hakkında da kıyasen uygulanır; bu maddelerdeki hüküm ve usuller denetçi seçimine taşınır.
• Madde, denetçilerin seçilemeyeceği haller veya seçimin iptali konusunda ayrı bir hüküm içermez; bu konuda 90 ve 92. maddelere bakılmalıdır.

Kuruluş ve görevi: sık yapılan hatalar nelerdir?

• Denetçi sayısını üçten fazla olarak belirlemek veya asıl ve yedek sayılarını birbirine karıştırmak; her iki grup için de üst sınır ayrı ayrı üçtür.
• 'En çok üç' ifadesini zorunlu sayı olarak okumak; genel kurul üçten az denetçi seçebilir.
• Seçimin gizli oyla yapılması şartını gözden kaçırmak ve açık oylamayla seçim yapmak.
• Seçimin iki yıllık süresini yanlış hesaplamak veya süreyi seçim tarihinden değil başka bir tarihten başlatmak.
• 90 ve 92. maddelerin kıyasen uygulanmasını, denetçi seçiminin tüm ayrıntılarının bu maddelerle düzenlendiği biçiminde yorumlamak; madde yalnız kıyas hükmü koyar.

Nasıl ispat edilir?

• Denetçi seçiminin baro genel kurulunca yapıldığını ve seçilen kişilerin baronun üyesi olduğunu gösteren genel kurul tutanağı ve seçim belgesi, seçimi geçerli kılan belgelerdir.
• Seçimin gizli oyla yapıldığını ispat yükü seçimi ileri süren baroya aittir; oy pusulalarının ve seçim usulünün tutanakla belgelenmesi bu ispatı sağlar.
• Seçilen denetçi sayısının üç asıl ve üç yedeği geçmediği, seçim tutanağındaki kayıtlardan anlaşılır.
• Seçimin iki yıllık süre için yapıldığı, genel kurul kararında açıkça yazılı olmalıdır; aksi hâlde süreye ilişkin uyuşmazlıkta karar metni esas alınır.
• Seçimin 90 ve 92. maddelerin kıyasen uygulanmasına uygun yapılmadığını ileri süren taraf, bu aykırılığı tutanak ve ilgili belgelerle ispatlamalıdır.

Hangi maddelerle birlikte okunmalı?

• 1136 sayılı Avukatlık Kanunu m.90: Madde metninde kıyasen uygulanacağı belirtilen hükümlerden biridir. Denetçi seçimine ilişkin usul ve koşulların hangi ölçüde taşınacağını belirler.
• 1136 sayılı Avukatlık Kanunu m.92: Madde metninde kıyasen uygulanacağı belirtilen hükümlerden biridir. Denetçi seçimine ilişkin ek usul ve koşulları belirler.
• 1136 sayılı Avukatlık Kanunu m.79: Baro organlarını sayar; baro denetleme kurulunun baronun organlarından biri olduğunu gösterir. Bu madde ile denetleme kurulunun varlığı ve konumu arasında bağ kurar.