Anayasa Madde 68III. Siyasi partilerle ilgili hükümler — A. Parti kurma, partilere girme ve partilerden ayrılma 24
2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası
Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.
Kısaca
Anayasa'nın 68. maddesi, vatandaşların siyasi parti kurma, usulüne göre partilere girme ve partilerden ayrılma hakkını; parti üyeliği için yaş şartını; siyasi partilerin hukuki statüsünü ve önceden izin alınmadan kurulmalarını; tüzük, program ve eylemlerin uyması gereken ilkeleri; belirli kamu görevlilerinin ve öğrencilerin parti üyeliği yasağını; yüksek öğretim elemanlarının üyeliğine ilişkin esasların kanuna bırakılmasını; Devletin siyasi partilere mali yardımını düzenler.
Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.
(Değişik: 23/7/1995-4121/6 md.)
Vatandaşlar, siyasi parti kurma ve usulüne göre partilere girme ve partilerden ayrılma hakkına sahiptir. Parti üyesi olabilmek için onsekiz yaşını doldurmuş olmak gerekir.
Siyasi partiler, demokratik siyasi hayatın vazgeçilmez unsurlarıdır.
Siyasi partiler önceden izin almadan kurulurlar ve Anayasa ve kanun hükümleri içerisinde faaliyetlerini sürdürürler.
Siyasi partilerin tüzük ve programları ile eylemleri, Devletin bağımsızlığına, ülkesi ve milletiyle bölünmez bütünlüğüne, insan haklarına, eşitlik ve hukuk devleti ilkelerine, millet egemenliğine, demokratik ve laik Cumhuriyet ilkelerine aykırı olamaz; sınıf veya zümre diktatörlüğünü veya herhangi bir tür diktatörlüğü savunmayı ve yerleştirmeyi amaçlayamaz; suç işlenmesini teşvik edemez.
Hakimler ve savcılar, Sayıştay dahil yüksek yargı organları mensupları, kamu kurum ve kuruluşlarının memur statüsündeki görevlileri, yaptıkları hizmet bakımından işçi niteliği taşımayan diğer kamu görevlileri, Silahlı Kuvvetler mensupları ile yükseköğretim öncesi öğrencileri siyasi partilere üye olamazlar.
Yüksek öğretim elemanlarının siyasi partilere üye olmaları ancak kanunla düzenlenebilir. Kanun bu elemanların, siyasi partilerin merkez organları dışında kalan parti görevi almalarına cevaz veremez ve parti üyesi yüksek öğretim elemanlarının yüksek öğretim kurumlarında uyacakları esasları belirler.
Yüksek öğretim öğrencilerinin siyasi partilere üye olabilmelerine ilişkin esaslar kanunla düzenlenir
Siyasi partilere, Devlet, yeterli düzeyde ve hakça mali yardım yapar. Partilere yapılacak yardımın, alacakları üye aidatının ve bağışların tabi olduğu esaslar kanunla düzenlenir.
- 1.(madde başlığı)Bu maddenin kenar başlığı “A. Parti kurma, partilere girme ve partilerden çıkma” iken, 23/7/1995 tarihli ve 4121 sayılı Kanunun 6 ncı maddesi ile metne işlendiği şekilde değiştirilmiştir.
Değişiklik geçmişi(1)
- 23.07.1995maddenin tamamı 23.07.1995 tarihinde 4121 sayılı Kanunla değiştirildi
Maddenin eski metinleri gösterilmiyor; yalnız hangi bölümün ne zaman, hangi kanunla değiştiği.
Atıflar(1)
Bu maddeye atıf yapanlar
Bu maddedeki kavramlar
- Önceden izin almadan kurulma
- Parti üyeliği
- Sınıf veya zümre diktatörlüğü
- Siyasi parti
- Tüzük ve program aykırılığı
- Yüksek yargı organları mensupları
- Yükseköğretim öncesi öğrenci
Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.
Bu maddenin ders anlatımı
- SİYASİ HAKLAR VE ÖDEVLERAnayasa Hukuku · 2.4 Siyasi Hak ve Ödevler · 0:00
- Parti Kurma, Partilere Girme ve Partilerden AyrılmaAnayasa Hukuku · 2.4 Siyasi Hak ve Ödevler · 4:22
Bu maddeye özel soru
Siyasi partilerle ilgili hükümler çerçevesinde, aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
- A) Siyasi partiler önceden izin almadan kurulurlar.
- B) Siyasi partiler demokratik siyasi hayatın vazgeçilmez unsurlarıdır.
- C) Siyasi parti üyesi olabilmek için 25 yaşını doldurmuş olmak gerekir.
- D) Siyasi partilerin tüzük ve programları demokratik ve laik Cumhuriyet ilkelerine aykırı olamaz.
- E) Siyasi partilere devletçe mali yardım yapılır.
Bu maddeyle ilgili 19 soru daha var
Soruların tamamını çözmek ve açıklamalı cevapları görmek için Hukuksal Eğitim platformuna katıl.
Platforma katıl