Kamu Görevlileri Sendikaları ve Toplu Sözleşme Kanunu Madde 16Üyeliğin sona ermesi
4688 sayılı Kamu Görevlileri Sendikaları ve Toplu Sözleşme Kanunu
Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.
Kısaca
Madde, kamu görevlisinin sendika üyeliğinden serbestçe çekilmesini, çekilme bildiriminin usulünü ve geçerlilik tarihini, sendikadan çıkarılma kararının kimin tarafından alınacağını, bu karara itirazı ve üyeliğin devamını, kamu görevinden ayrılma hallerinde üyelik ve görevlerin sona ermesini ve üyeliğin devamı ile askıya alınmasında 2821 sayılı Kanun'un 24. maddesinin uygulanmasını düzenler. Maddenin kapsamı kamu görevlileri sendikalarının üyeleridir.
Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.
(Değişik: 24/6/2004-5198/2 md.)
Her üye üyelikten serbestçe çekilebilir.
Üyelikten çekilme, çekilmek isteyen kamu görevlisi tarafından, üç nüsha olarak doldurulup imzalanan üyelikten çekilme bildiriminin kurumuna verilmesi ile gerçekleşir. Kurum görevlisi, kayıt numarası ile tarih verilen çekilme bildiriminin bir suretini derhal üyeye vermek zorundadır. Kamu işvereni, bildirimin bir örneğini onbeş gün içinde sendikaya gönderir.
Çekilme, kamu işverenine başvurma tarihinden başlayarak otuz gün sonra geçerli olur. Çekilenin bu süre içinde başka bir sendikaya üye olması halinde yeni sendikaya üyeliği, bu sürenin bitim tarihinde kazanılır.
Üyenin, sendikadan çıkarılma kararı sendika merkez genel kurulunca alınır. Çıkarma kararı, çıkarılana ve işverene yazı ile bildirilir. Çıkarma kararına karşı üye, bildirim tarihinden itibaren onbeş gün içinde görevli iş mahkemesine itiraz edebilir. Mahkeme iki ay içinde kesin karar verir. Üyelik, çıkarılma kararı kesinleşinceye kadar sürer.
(Değişik birinci cümle: 4/4/2012-6289/11 md.) Çekilme, göreve son verilmesi veya sair nedenlerle kamu görevinden ayrılanların üyelikleri, sendika şubesi, sendika veya konfederasyon organlarındaki görevleri, farklı bir hizmet koluna giren kuruma atananlardan sendika üyesi olanların ise üyelikleri, varsa sendika şubesi ve sendika organlarındaki görevleri sona erer, ancak varsa konfederasyon organlarındaki görevleri devam eder. Emekliye ayrılanların sendika şubesi, sendika veya konfederasyon organlarındaki görevleri seçildikleri dönemin sonuna kadar devam eder.
Üyeliğin devamı ve askıya alınması hallerinde 2821 sayılı Sendikalar Kanununun 24 üncü maddesinde yer alan hükümler uygulanır.
Konfederasyon ve uluslararası kuruluş üyeliği
Değişiklik geçmişi(2)
- 04.04.2012“Çekilme, göreve son verilmesi veya sair nedenlerle kamu görevinden ayrılanların…” ile başlayan fıkra (bir cümlesi) 04.04.2012 tarihinde 6289 sayılı Kanunla değiştirildi
- 24.06.2004maddenin tamamı 24.06.2004 tarihinde 5198 sayılı Kanunla değiştirildi
Maddenin eski metinleri gösterilmiyor; yalnız hangi bölümün ne zaman, hangi kanunla değiştiği.
Atıflar(2)
Bu maddede geçen tanımlar(4)
- Kamu İşvereni
- Kamu görevlilerinin çalıştığı tüzel kişiliği olan ya da olmayan kamu Anayasa Mahkemesinin 7/12/2023 tarihli ve E.:2018/117; K.:2023/212 sayılı Kararı ile bu maddede yer alan “…veya…” ibaresi iptal edilmiştir. Anayasa Mahkemesinin 7/12/2023 tarihli ve E.:2018/117; K.:2023/212 sayılı Kararı ile bu maddede yer alan “özel kanunların verdiği yetkiye dayanarak” ibaresinin “…Cumhurbaşkanlığı kararnameleriyle ya da bunların verdiği yetkiye dayanarak…” şeklinde değiştirilmesi iptal edilmiştir. kurum ve kuruluşlarını
- Kurum
- Kuruluş kanunları veya kuruluşlarına ilişkin mevzuatlarında görev, yetki ve sorumlulukları belirlenen, hizmetin niteliği ve yürütülmesi bakımından idarî bir bütünlüğe sahip işyerlerinden oluşan kuruluşları
- Sendika
- Kamu görevlilerinin ortak ekonomik, sosyal ve meslekî hak ve menfaatlerini korumak ve geliştirmek için oluşturdukları tüzel kişiliğe sahip kuruluşları
- Konfederasyon
- Değişik hizmet kollarında bu Kanuna tabi olarak kurulmuş en az beş sendikanın bir araya gelerek oluşturdukları tüzel kişiliği olan üst kuruluşları, h) (Değişik: 4/4/2012-6289/3 md.) Toplu sözleşme: Bu Kanunda belirtilen esaslar çerçevesinde kamu görevlilerinin mali ve sosyal haklarını belirlemek üzere yürütülen toplu sözleşme görüşmeleri sonucunda mutabık kalınması durumunda taraflarca imzalanan sözleşmeyi, ı) (Değişik: 4/4/2012-6289/3 md.) Toplantı tutanağı: Toplu sözleşme görüşmeleri sonucunda toplu sözleşme imzalanamaması halinde, tarafların uzlaştığı ve uzlaşamadığı konuların yer aldığı tu
Bu maddedeki kavramlar
- Askıya alınma
- Üyelikten çekilme
- Çekilme bildirimi
- Kamu işvereni'ne başvuru tarihi
- Üyelik çıkarma
Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.
Bu maddeyi uygulayan kararlar
43 karar arasından seçildi- İdare Dava Daireleri Kurulu · E. 2025/197 · K. 2025/3001 · T. 02.12.2025İDDKDüzeltilerek onama
"Bayındırlık, İnşaat ve Köy Hizmetleri" hizmet kolunda yer almasında yukarıda yer verilen gerekçeler ile hukuka aykırılık görülmediğinden, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı personelinin, "Büro, Bankacılık ve Sigortacılık Hizmetleri" hizmet kolunda faaliyet gösteren davacı Sendikaya üye olamayacağı ve davacının 4688 sayılı Kanun'un 16. maddesi uyarınca bu Sendika organlarındaki mevcut görevlerinin sona erdiği göz önüne alındığında, davacının,
- 9. Hukuk Dairesi · E. 2022/4966 · K. 2022/6666 · T. 26.05.2022Daire kararıBozma
davacı tarafça davacı hakkında davalı sendika Merkez Disiplin Kurulu tarafından verilen bila tarih ve 04.11.2019 tarihli üyelikten çıkarma kararı kanun ve tüzüğe aykırı olduğu iddia edilmiş ise de 4688 sayılı yasanın 16. md. hükmü ve davalı sendika tüzüğündeki düzenlemeler dikkate alındığında; davalı Sendika Merkezi Disiplin Kurulu kararı ile davacının üyeliğinin sona erdirilemeyeceği, ilgili Merkez Disiplin Kurulu kararının,
- 9. Hukuk Dairesi · E. 2025/1069 · K. 2025/1490 · T. 13.02.2025Daire kararıBozma
4688 sayılı Kamu Görevlileri Sendikaları ve Toplu Sözleşme Kanunu'nun (4688 sayılı Kanun) 16. maddesinde mülga 2821 sayılı Kanun'a atıf olduğu, 2821 sayılı Kanun yürürlükten kaldırılarak yerine çıkartılan 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu'nun 19. maddesinde askerlik hâlinde sendika üyeliğinin askıda kaldığının düzenlendiğini, askerlik hâli hariç aylıksız izinde olan sendika üyelerinin,
Seçim otomatiktir: kararın maddeyi uygulayan cümlesi, mahkemenin bağlayıcılık derecesi, maddenin sonraki değişiklikleri ve kararın bu maddeye özgülüğü birlikte puanlanır. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.