TMK Madde 402. Cinsiyet değişikliğinde
4721 sayılı Türk Medeni Kanunu
Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.
Kısaca
TMK m.40, cinsiyetini değiştirmek isteyen kişinin mahkemeden cinsiyet değişikliğine izin istemesinin şartlarını ve nüfus siciline düzeltme kararının koşullarını düzenler. Başvurunun şahsen yapılması, yaş ve evlilik koşulu, transseksüel yapı, ruh sağlığı açısından zorunluluk ve üreme yeteneğinden sürekli yoksunluğun resmî sağlık kurulu raporuyla belgelenmesi, izin sonrası ameliyatın tıbbi doğrulanması ile nüfus sicilinde düzeltmenin yapılması konularını kapsar.
Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.
Cinsiyetini değiştirmek isteyen kimse, şahsen başvuruda bulunarak mahkemece cinsiyet değişikliğine izin verilmesini isteyebilir. Ancak, iznin verilebilmesi için, istem sahibinin onsekiz yaşını doldurmuş bulunması ve evli olmaması; ayrıca transseksüel yapıda olup, cinsiyet değişikliğinin ruh sağlığı açısından zorunluluğunu (…)1 bir eğitim ve araştırma hastanesinden alınacak resmî sağlık kurulu raporuyla belgelemesi şarttır.
Verilen izne bağlı olarak amaç ve tıbbî yöntemlere uygun bir cinsiyet değiştirme ameliyatı gerçekleştirildiğinin resmî sağlık kurulu raporuyla doğrulanması hâlinde, mahkemece nüfus sicilinde gerekli düzeltmenin yapılmasına karar verilir.
- 1.(1. fıkra)20/3/2018 tarihli ve 30366 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Anayasa Mahkemesinin 29/11/2017 tarihli ve E.: 2017/130, K.: 2017/165 sayılı Kararı ile, bu fıkranın ikinci cümlesinde yer alan “…ve üreme yeteneğinden sürekli biçimde yoksun bulunduğunu…” ibaresi iptal edilmiştir.
Değişiklik geçmişi(1)
- 29.11.2017maddenin bir kısmı 29.11.2017 tarihinde Anayasa Mahkemesince iptal edildi (AYM E.2017/130, K.2017/165)
Maddenin eski metinleri gösterilmiyor; yalnız hangi bölümün ne zaman, hangi kanunla değiştiği.
Bu maddedeki kavramlar
- Resmî sağlık kurulu raporu
- Resmî sağlık kurulu raporuyla doğrulama
- Transseksüel yapı
- Üreme yeteneğinden sürekli biçimde yoksunluk
Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.
Bu maddeyi uygulayan kararlar
21 karar arasından seçildi- 20. Hukuk Dairesi · E. 2015/1121 · K. 2015/4297 · T. 15.05.2015Daire kararı
4721 sayılı Türk Medenî Kanununun 40. maddesi uyarınca, cinsiyetini değiştirmek isteyen kimse, şahsen başvuruda bulunarak mahkemece cinsiyet değişikliğine izin verilmesini isteyebilir.
- 8. Hukuk Dairesi · E. 2017/7553 · K. 2017/14419 · T. 02.11.2017Daire kararıBozma
4721 Sayılı Türk Medeni Kanununun 40.maddesinde cinsiyet değiştirme ve bu değişiklik için aranan şartlar düzenlenmiş olup buna göre; cinsiyet değiştirmek isteyen kimse mahkemeye şahsen başvurarak cinsiyetinin değiştirilmesini talep edebilecektir.
- 8. Hukuk Dairesi · E. 2017/7453 · K. 2018/2260 · T. 15.02.2018Daire kararıBozma
Dava, 4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 40. maddesi kapsamında cinsiyet değişikliği için izin verilmesi ve cinsiyet değişikliğinin nüfusa tescili istemine ilişkindir.
Seçim otomatiktir: kararın maddeyi uygulayan cümlesi, mahkemenin bağlayıcılık derecesi, maddenin sonraki değişiklikleri ve kararın bu maddeye özgülüğü birlikte puanlanır. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.
Bu maddeye özel soru
Cinsiyet değişikliği davası açarak nüfus kaydını değiştirmek isteyen bir kişinin, mahkemeden izin alabilmesi için taşıması gereken şartlar Medeni Kanun'da sayılmıştır. Aşağıdakilerden hangisi bu şartlardan biri değildir?
- A) On sekiz yaşını doldurmuş olmak
- B) Evli olmamak
- C) Transseksüel yapıda olmak
- D) Üreme yeteneğinden sürekli yoksun olduğunu ispatlamak
- E) Cinsiyet değişikliğinin ruh sağlığı açısından zorunlu olduğunu sağlık kurulu raporuyla belgelemek