HMK Madde 403Acele hâllerde tespit

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu

Yürürlükte

Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.

Kısaca

Madde, acele hâllerde delil tespitinin karşı tarafa tebligat yapılmaksızın da yapılabilmesini ve tespitten sonra belgelerin karşı tarafa resen tebliğini, ayrıca bu tebliğe karşı tanınan itiraz süresini düzenler. Maddenin uygulanması talep sahibinin haklarının korunması bakımından zorunluluk bulunmasına bağlıdır ve delil tespiti talebinde bulunan taraf ile karşı taraf arasındaki ilişkilerde uygulanır.

Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.

(1)Talep sahibinin haklarının korunması bakımından zorunluluk bulunan hâllerde, karşı tarafa tebligat yapılmaksızın da delil tespiti yapılabilir. Tespitin yapılmasından sonra, tespit dilekçesi, tespit kararı, tespit tutanağı ve varsa bilirkişi raporunun bir örneği mahkemece kendiliğinden diğer tarafa tebliğ olunur. Karşı taraf tebliğden itibaren bir hafta içinde delil tespiti kararına itiraz edebilir.

Kanun metninde bu maddeHam metin
Madde gerekçesi

1086 sayılı Kanunun 372 nci maddesindeki düzenlemeye karşılık gelen bu maddede, talep sahibinin haklarının korunması bakımından zorunluluk bulunan hâllerde, karşı tarafa tebligat yapılmaksızın da delil tespiti yapılabileceği öngörülmektedir. Ancak, hukukî dinlenilme hakkının sağlanması bakımından, bu hâlde de, tespitin yapılmasından sonra, tespit dilekçesinin, kararın, tutanağın ve varsa bilirkişi raporunun bir örneğinin mahkemece kendiliğinden diğer tarafa demet 387 / – 119 – tebliğ olunacağı ve karşı tarafın işbu tebliğden itibaren yedi gün içinde delil tespiti kararına itiraz edebileceği hükme bağlanmaktadır.

Gerekçe kanun koyucunun açıklamasıdır, hüküm değildir; çelişirse madde metni esastır. Kaynak belge

Bu maddedeki kavramlar

Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.

Bu maddenin ders anlatımı

  • Acele Hallerde Delil Tespiti
    Medeni Usul Hukuku · 9 Çekişmesiz Yargı ve Geçici Hukuki Koruma Yolları · 26:42
Ders videosunu platformda izle

Bu maddeye özel soru

Genel

Müteahhit (M) tarafından yeni inşa edilen bir binanın dış cephesinde ciddi çatlaklar olduğunu fark eden malik (A), (M)'nin bu çatlakları onarım adı altında sıva ile kapatarak ayıbı gizleyeceğinden endişe etmektedir. (A), bu nedenle delillerin derhal tespit edilmemesi hâlinde yok olacağı veya kullanılmasının önemli ölçüde zorlaşacağı gerekçesiyle, mahkemeden ivedilikle delil tespiti yapılmasını talep etmiştir. Talebi haklı bulan mahkemenin, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu uyarınca başvurması gereken usuli işlem aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A) Hukuki dinlenilme hakkının ihlal edilemeyeceği gerekçesiyle, karşı taraf olan (M)'ye tebligat yapmadan tespit işlemini gerçekleştiremez.
  2. B) Talep sahibinin haklarının korunması bakımından zorunluluk bulunduğuna kanaat getirerek, karşı tarafa tebligat yapmaksızın delil tespiti yapar ve tespit tutanağı ile bilirkişi raporunun bir örneğini re'sen karşı tarafa tebliğ eder.
  3. C) Tespitin ivedilikle yapılmasına karar verir ancak karşı taraf olan (M)'nin, kararın kendisine tebliğinden itibaren iki hafta içinde delil tespiti kararına karşı istinaf yoluna başvurabileceğini kararda belirtir.
  4. D) Talep sahibinin haklarının korunmasındaki zorunluluk nedeniyle, verdiği tespit kararının kesin olduğunu ve bu karara karşı herhangi bir itiraz yolunun kapalı olduğunu tutanağa geçirir.
  5. E) Tespit talebini, asıl davanın ileride açılacağı mahkemenin yargı çevresi dışında kalması ve yetkisizlik gerekçesiyle usulden reddeder.

Bu maddeyle ilgili 3 soru daha var

Soruların tamamını çözmek ve açıklamalı cevapları görmek için Hukuksal Eğitim platformuna katıl.

Platforma katıl