TTK Madde 14808. Takas
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu
Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.
Kısaca
Madde, sorumluluk sigortasında sigortacının zarar görene ödeyeceği sigorta tazminatı ile sigortacının sigorta sözleşmesinden doğan alacaklarının takasını yasaklar. Kural, tazminat alacağının doğrudan zarar görene ödenecek olması durumunda uygulanır. Maddenin konusu, takasın genel şartları (TBK takası) ve takasa karşı rıza gerektiren alacaklar değildir; bunlar TBK'da düzenlenmiştir.
Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.
(1)Sigortacı, zarar görene ödeyeceği sigorta tazminatını, sigorta sözleşmesinden doğan alacakları ile takas edemez.
Madde gerekçesi
Takas, birbirine karşı aynı cinsten edimleri borçlanan taraflann bu karşılıklı borçlan fiilen ödemek külfetinden bir yoldur. Bu noktada takastan bahsedilmek için alacaklar ara sında karşılıklılık ilişkisinin bulunması gerekir. Alacaklar arasındaki karşılıklılıktan amaç, alacak ları takas edecek her iki tarafın birbirine borçlu olmasıdır. Dolayısıyla, taraflardan biri üçüncü bir şahıstan olan alacağını başka bir şahıstan olan alacağı ile takas edemez. Tasarının bu maddesi ile bu ilke çerçevesinde ele alınmıştır. Şöyle ki, zarar gören ile sigortacı arasında bir karşılıklılık yoktur. Bu nedenle sigorta sözleşmesinden dolayı sigorta ettirenden olan alacağı ile zarar görene ödeyece ği sigorta tazminatını takas edemez. Ancak, bu durum doğrudan doğruya zarar görene ödenecek olan tazminatlar içindir. Eğer zarar gören zararını, zarar veren durumdaki sigortalıdan almış ve si gortalı da zarar görene ödediği tazminatı sigortacısından talep etmişse, doğal olarak, sigortacının si gorta ettirene karşı olan alacağı ile sigorta ettirene ödeyeceği tazminatı takas edebilme hakkı var- dır.Her ne kadar Tasarının 1431 inci maddesinde, ödenecek tazminat ile prim alacakları arasında ta kasa getirilmiş bir istisna varsa da, burada sorumluluk sigortalanndan farklı olarak sigortalı sözleş menin tarafı olmasa bile menfaati sözleşmeye teşkil eden, diğer bir ifade ile sözleşme ile ilgili kişi dir. Halbuki, sorumluluk sigortalarında zarar gören sigorta sözleşmesinden tamamen bağımsız söz leşme dışında kalan bir kişidir. Bu nedenle de burada takas açısından bir istina yaratılmamıştır.
Gerekçe kanun koyucunun açıklamasıdır, hüküm değildir; çelişirse madde metni esastır. Kaynak belge
Atıflar(2)
Bu maddeye atıf yapanlar
- TTK m.1431saklı tutulur
- TTK m.1486
Bu maddedeki kavramlar
- Karşılıklılık
- Sigorta tazminatı
- Takas
- Sigorta sözleşmesinden doğan alacak
Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.