Türk Silahlı Kuvvetleri Personel Kanunu Madde 112I – Subayların ve astsubayların yükümlülüğü

926 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri Personel Kanunu

YürürlükteSon değişiklik: 08.10.2025Kısmi iptal (yürürlükte)

Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.

Kısaca

Madde, muvazzaf subay ve astsubayların istifa hakkının kullanılabilmesi için aranan asgari hizmet süresini, istifa edilmiş sayılma hallerini ve mecburi hizmet yükümlülüğünü tamamlamadan ayrılanlardan öğrenim, eğitim ve yetiştirme masraflarının tazminini düzenler. Uygulaması muvazzaf subay ve astsubaylar ile Türk Silahlı Kuvvetleri'nden ayrılan bu kişilerle sınırlıdır. Madde, yabancı memleketlere gönderilenlerin aldıkları aylık ve masraflara ilişkin dört kat tazminatı da kapsar.

Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.

(Değişik: 26/3/1982 – 2642/15 md.)

Muvazzaf subay ve astsubaylar subay ve astsubay nasbedildikleri tarihten itibaren fiilen onbeş yıl hizmet etmedikçe istifa edemezler.12

Astsubaylıktan subay olanlar hakkında bu yükümlülük astsubay çavuşluğa nasıp tarihinden itibaren hesap edilir.

(Değişik: 3/10/1996 – 4185/2 md.) Aşağıdaki hallerde subay ve astsubaylar istifa etmiş sayılırlar;

a)Yabancı uyruklu kişilerle evlenenlerden, bu evlilikleri yönetmelikte belirtilen esaslar dahilinde Milli Savunma Bakanlığınca uygun görülmeyenler,3

b)Çeşitli nedenlerle Türk vatandaşlığını kaybedenler veya Türk vatandaşlığından çıkarılanlar.

(Mülga: 21/7/2000 – KHK – 607/13 md.; Aynen kabul: 10/5/2006-5497/10 md.)

(Değişik: 21/7/2000 – KHK – 607/13 md.;İptal:Anayasa Mahkemesinin 21/5/2003 tarihli ve E:2003/39, K: 2003/40 sayılı Kararı ile.)

Yabancı memleketlere öğrenim, staj, kurs, ihtisas veya görgü ve bilgilerini artırmak amacıyla gitmiş olanlardan durumları yukarıdaki fıkralar hükümlerine uyanlar hakkında o fıkra hükümleri uygulanmakla birlikte orada bulundukları süre içerisinde aldıkları aylık ve Devletçe yapılan masrafların dört katı ayrıca tazminat olarak alınır.

(Ek fıkra: 28/5/2003-4861/7 md.; Değişik: 3/7/2003 – 4917/5 md.) Durumları yukarıdaki fıkralara uyanlar ile Türk Silâhlı Kuvvetleri’nden her ne şekilde olursa olsun mecburî hizmet yükümlülüğünü tamamlamadan ayrılan veya ilişiği kesilen subay ve astsubaylar (Türk Silâhlı Kuvvetleri’nde görev yapamaz şeklinde sağlık raporu alanlar ile vazife malûlü olarak Türk Silâhlı Kuvvetleri’nden ayrılanlar hariç), her yıl kuvvet komutanlıkları, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı tarafından belirlenen; askerî öğrenci, subay ve astsubay naspedildikten sonra kendilerine yapılan öğrenim, eğitim ve yetiştirme masraflarının iki katını, (…)4 yükümlülük sürelerinin eksik kalan kısmı ile orantılı olarak kanunî faizi ile birlikte tazminat olarak öderler. Öğrenim, eğitim ve yetiştirme masraflarının hangi unsurlardan oluşacağı ve tahsiline ilişkin usul ve esaslar; Millî Savunma, İçişleri ve Maliye Bakanlıkları tarafından müştereken yürürlüğe konulacak yönetmelikte belirlenir.5

(Ek fıkra: 22/1/2015 – 6586/48 md.) Dış kaynaktan muvazzaf tabip olarak temin edilen personel Devlet hizmet yükümlülüğüne tabi tutulmaz. Ancak Türk Silâhlı Kuvvetlerinde iki yıl görev yapmadan her ne şekilde olursa olsun ayrılanlar hakkında bu fıkra hükmü uygulanmaz.

  1. 1.(1. fıkra)22/5/2012 tarihli ve 6318 sayılı Kanunun 47 nci maddesi ile bu fıkrada yer alan “15 yıl” ibaresi “10 yıl” şeklinde değiştirilmiştir.
  2. 2.(1. fıkra)2/1/2017 tarihli ve 681 sayılı KHK’nin 29 uncu maddesiyle, bu fıkrada yer alan “10” ibaresi “onbeş” şeklinde değiştirilmiş; daha sonra bu hüküm 1/2/2018 tarihli ve 7073 sayılı Kanunun 29 uncu maddesiyle aynen kabul edilerek kanunlaşmıştır.
  3. 3.(3. fıkra (a) bendi)18/2/2021 tarihli ve 7281 sayılı Kanunun 42 nci maddesiyle, bu bentte yer alan “Genelkurmay Başkanlığınca” ibaresi “Milli Savunma Bakanlığınca” şeklinde değiştirilmiştir.
  4. 4.(5. fıkra)Anayasa Mahkemesinin 8/10/2025 tarihli ve E.: 2024/149, K.: 2025/194 sayılı Kararı ile bu fıkrada yer alan “…6413 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin birinci fıkrasının (f) bendinde düzenlenen disiplinsizliği işleyerek çıkarılanlar bu madde gereğince belirlenen masrafların…” ibaresi ve “…dört katını…” ibaresi iptal edilmiştir.
  5. 5.(5. fıkra)12/6/2024 tarihli ve 7517 sayılı Kanunun 11 inci maddesiyle bu fıkrada yer alan “kendilerine yapılan öğrenim, eğitim ve yetiştirme masraflarını,” ibaresi “kendilerine yapılan öğrenim, eğitim ve yetiştirme masraflarının iki katını, 6413 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin birinci fıkrasının (f) bendinde düzenlenen disiplinsizliği işleyerek çıkarılanlar bu madde gereğince belirlenen masrafların dört katını” şeklinde değiştirilmiştir.
Kanun metninde bu maddeHam metin
Değişiklik geçmişi(12)
  1. 08.10.20251. fıkra 08.10.2025 tarihinde Anayasa Mahkemesince iptal edildi (AYM E.2024/149, K.2025/194)
  2. 12.06.2024bu fıkra 12.06.2024 tarihinde 7517 sayılı Kanunla değiştirildi
  3. 18.02.2021(a) bendi 18.02.2021 tarihinde 7281 sayılı Kanunla değiştirildi
  4. 22.01.2015“Dış kaynaktan muvazzaf tabip olarak temin edilen personel Devlet hizmet…” ile başlayan fıkra 22.01.2015 tarihinde 6586 sayılı Kanunla eklendi
  5. 10.05.2006“Yabancı memleketlere öğrenim, staj, kurs, ihtisas veya görgü ve bilgilerini…” ile başlayan fıkra 10.05.2006 tarihinde 5497 sayılı Kanunla kanunla aynen kabul edildi
  6. 03.07.2003“Durumları yukarıdaki fıkralara uyanlar ile Türk Silâhlı Kuvvetleri’nden her ne…” ile başlayan fıkra 03.07.2003 tarihinde 4917 sayılı Kanunla değiştirildi
  7. 28.05.2003“Durumları yukarıdaki fıkralara uyanlar ile Türk Silâhlı Kuvvetleri’nden her ne…” ile başlayan fıkra 28.05.2003 tarihinde 4861 sayılı Kanunla eklendi
  8. 21.05.2003“Yabancı memleketlere öğrenim, staj, kurs, ihtisas veya görgü ve bilgilerini…” ile başlayan fıkra 21.05.2003 tarihinde Anayasa Mahkemesince iptal edildi (AYM E.2003/39, K.2003/40)
  9. 21.07.2000“Yabancı memleketlere öğrenim, staj, kurs, ihtisas veya görgü ve bilgilerini…” ile başlayan fıkra 21.07.2000 tarihinde KHK-607 yürürlükten kaldırıldı
  10. 21.07.2000“Yabancı memleketlere öğrenim, staj, kurs, ihtisas veya görgü ve bilgilerini…” ile başlayan fıkra 21.07.2000 tarihinde KHK-607 değiştirildi
  11. 03.10.1996“Aşağıdaki hallerde subay ve astsubaylar istifa etmiş sayılırlar; a) Yabancı…” ile başlayan fıkra 03.10.1996 tarihinde 4185 sayılı Kanunla değiştirildi
  12. 26.03.1982maddenin tamamı 26.03.1982 tarihinde 2642 sayılı Kanunla değiştirildi

Maddenin eski metinleri gösterilmiyor; yalnız hangi bölümün ne zaman, hangi kanunla değiştiği.

Atıflar(2)

Bu maddedeki kavramlar

Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.

Bu maddeyi uygulayan kararlar

441 karar arasından seçildi
  1. İdare Dava Daireleri Kurulu · E. 2023/2467 · K. 2024/2556 · T. 23.10.2024
    İDDKOnama
    davacının TSK'da...Kıdemli Yüzbaşı olarak görev yapmaktayken 24/11/1983 tarihinde İngiliz uyruklu bir kadınla evlenmesi nedeniyle istifa edilmiş sayılmasına ilişkin dilekçe verdiği ve 02/05/1983 tarihinde 926 sayılı Kanunun 112. maddesinin (a) fıkrası uyarınca müstafi sayılmasının uygun bulunduğu, askerlikle ilişiğinin kesildiği; davacının istifa etmiş sayıldıktan sonra yaptığı başvurular üzerine 21/03/1985 tarihinden itibaren müstafi subay-astsubay ve eşleri için özel giriş kartı verildiği,
  2. İdare Dava Daireleri Kurulu · E. 2020/613 · K. 2020/2466 · T. 19.11.2020
    İDDKOnama
    1980 yılında Türk Silahlı Kuvvetlerine katılan ve 1989 yılında yüzbaşı rütbesinde matematik öğretmeni iken İngiliz uyruklu bir kadın ile evlenmesi nedeniyle 926 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri Personel Kanunu'nun 112. maddesi uyarınca müstafi sayılan davacının, bu evliliği sona erdikten sonra yeniden evlendiği,
  3. 3. Hukuk Dairesi · E. 2024/2837 · K. 2025/2067 · T. 10.04.2025
    Daire kararıBozma
    Hava Kuvvetleri Komutanlığı emrinde görev yapmaktayken mecburi hizmet süresini tamamlamadan 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin (375 sayılı KHK) Geçici 35. maddesi uyarınca 13.03.2019 tarihinde meslekten çıkarıldığını, 926 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri Personel Kanunu'nun (926 sayılı Kanun) 112. maddesi ile işbu maddeye istinaden tanzim edilen Yönetmelik hükümleri uyarınca askeri öğrencilikle birlikte, subay olarak naspetildikten sonra yapılan öğrenim,

Seçim otomatiktir: kararın maddeyi uygulayan cümlesi, mahkemenin bağlayıcılık derecesi, maddenin sonraki değişiklikleri ve kararın bu maddeye özgülüğü birlikte puanlanır. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.