926 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri Personel Kanunu
Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.
- Numarası
- 926
- Türü
- Kanun · Temel kanun
- Resmî Gazete
- Sayı 12670
- Yayım yılı
- 1967
- Madde sayısı
- 340 yürürlükte · 64 mülga
- Son değişiklik
- 02.07.2026 · 7588 sayılı Kanun
- Yürürlük durumu
- Yürürlükte
- Kaynak
- mevzuat.gov.tr · kaynakta kayıt 13.07.2026
Kapsam: Aynen kabul: 9/11/2016-6756/21 md.) Bu Kanun, Türk Silâhlı Kuvvetlerine mensup subaylar ve astsubaylara uygulanır. (m.1)
Bölüm 3/10tüm bölümler
- m.1–27 · Genel Esaslar · Subaylar · Subayların Sınıflandırılması …
- m.28–75 · Subay Terfileri · Astsubaylar · Astsubay Sınıflandırması …
- m.76–116 · Astsubay Terfileri · Yükümlülük
- m.117–134 · Hizmet Şartları ve Şekilleri
- m.135–166-172 · Mali Hükümler
- m.173–187 · Sosyal Haklar ve Yardımlar
- m.188–Ek 40 · Taltifler
- m.Geçici 1–Geçici 50 · Geçici Maddeler
- m.Geçici 51–Ek Geçici 49 · Geçici Maddeler
- m.Ek Geçici 50–210 · Geçici Maddeler · Çeşitli Hükümler
Astsubay Terfileri · Yükümlülük
Madde 76I – Kapsam
Silahlı Kuvvetlere mensup astsubayların; rütbeleri, bekleme süreleri, nasıpları, rütbe ve kademe terfi şartları bu kanun hükümlerine tabidir.
Madde 77II – Rütbeler
Silahlı Kuvvetlerdeki astsubay rütbeleri aşağıda gösterilmiştir.
Astsubay astçavuş
Astsubay çavuş
“ Kıdemli çavuş
“ Üstçavuş
“ Kıdemli üstçavuş
“ Başçavuş
“ Kıdemli Başçavuş- 1.25/6/2019 tarihli ve 7179 sayılı Kanunun 62 nci maddesiyle çizelgenin birinci satırından önce gelmek üzere bu satır eklenmiştir.
Madde 78a) Barış zamanına ait normal bekleme süreleri
(Değişik: 5/2/2009-5837/19 md.)
Astsubayların normal bekleme süreleri aşağıda gösterilmiştir:
Rütbeler
Normal bekleme süreleri
Astsubay
Astçavuş1
8 ay
Astsubay
Çavuş
3 yıl
“
Kıdemli Çavuş
3 yıl
“
Üstçavuş
6 yıl
“
Kıdemli Üstçavuş
6 yıl
“
Başçavuş
6 yıl
“
Kıdemli Başçavuş
6 yıl
b)En az bekleme süreleri:
- 1.(5. fıkra)25/6/2019 tarihli ve 7179 sayılı Kanunun 62 nci maddesiyle çizelgenin birinci satırından önce gelmek üzere bu satır eklenmiştir.
Madde 79b) En az bekleme süreleri
(Değişik: 28/5/2003-4861/3 md.)
Savaşta ve milletlerarası taahhütler icabı savaşlara katılanlar için Cumhurbaşkanı kararı ile normal bekleme süreleri yarısına kadar indirilebilir. Bu indirme sonucunda bir yıldan artan miktarlar, tam yıla çıkarılır.1
Üstün başarı kıdemi alan üstçavuş, kıdemli üstçavuşlar ile başçavuşların normal bekleme süreleri bir yıl eksiktir.
Kendi nam ve hesabına (…)2 fakülte, yüksek okul veya meslek yüksek okullarını bitirdikten sonra muvazzaf astsubay olmak için başvuranlardan, temel askerlik eğitimini başarıyla bitirip muvazzaf astsubay nasbedilenlerin, ilk defa astsubay olmak için başvuru yaptıkları tarihteki öğrenim süreleri itibarıyla hazırlık sınıfı ve sınıfta kalmalar hariç olmak üzere astsubay meslek yüksek okullarından yıl itibariyle fazla olan öğrenim süreleri, kıdemlerinden sayılır ve bunların hangi rütbelerde ne kadar eksik bekletilecekleri yönetmelikte gösterilir.3
- 1.(1. fıkra)2/7/2018 tarihli ve 703 sayılı KHK’nin 127 nci maddesiyle, bu fıkrada yer alan “Genelkurmay Başkanının göstereceği lüzum üzerine Millî Savunma Bakanının teklifi ve Bakanlar Kurulu” ibaresi “Cumhurbaşkanı” şeklinde değiştirilmiştir.
- 2.(3. fıkra)2/1/2017 tarihli ve 681 sayılı KHK’nin 25 inci maddesiyle, bu fıkrada yer alan “Genelkurmay Başkanlığı tarafından tespit edilecek” ibaresi yürürlükten kaldırılmış; daha sonra bu hüküm 1/2/2018 tarihli ve 7073 sayılı Kanunun 25 inci maddesiyle aynen kabul edilerek kanunlaşmıştır.
- 3.(3. fıkra)21/11/2024 tarihli ve 7533 sayılı Kanunun 14 üncü maddesi ile bu fıkraya “nasbedilenlerin,” ibaresinden sonra gelmek üzere “ilk defa astsubay olmak için başvuru yaptıkları tarihteki öğrenim süreleri itibarıyla” ibaresi eklenmiştir.
Madde 80c) En çok bekleme süreleri
(Değişik: 9/8/1993 – KHK – 499/13 md.)
Astsubayların 78 inci maddede gösterilen normal bekleme süreleri dışında her rütbede kalabilecekleri süre, bu Kanundaki esaslar dahilinde o rütbenin yaş haddine kadar olan süredir.
Madde 81IV – Terfi zamanı
Astsubayların terfi zamanı hakkında 33 üncü madde hükmü uygulanır.
Madde 82I – Astsubaylığa nasıp
(Değişik: 28/5/2003-4861/4 md.)
(Değişik birinci fıkra: 2/1/2017-KHK- 681/26 md.; Aynen kabul: 1/2/2018-7073/26 md.) Astsubaylığa nasıp Milli Savunma Bakanının onayı ile yapılır.
(Ek fıkra: 11/2/2014-6519/33 md.; Değişik ikinci fıkra: 2/1/2017-KHK- 681/26 md.; Aynen kabul: 1/2/2018-7073/26 md.) Rütbe terfileri, ilgisine göre İçişleri Bakanının veya Milli Savunma Bakanının onayı ile yapılır.
(Değişik üçüncü fıkra: 17/4/2017-KHK-690/8 md.; Aynen kabul: 1/2/2018-7077/7 md.) Fakülte, yüksek okul veya meslek yüksek okulu mezunu olup da astsubay nasbedilmek üzere temel askerlik eğitimine tâbi tutulanlardan başarılı olanlar astsubaylığa nasıp onayı tarihinden geçerli olarak astsubay çavuşluğa nasbedilirler. Bu personelin astsubaylık nasıpları hangi tarihte olursa olsun, kademe ilerlemesi veya üst rütbeye yükselmelerine esas olacak nasıpları için onay takvim yılının 30 Ağustos tarihi esas alınır ve kademe ilerlemesi veya üst rütbeye yükselmelerinde 79 uncu ve 80 inci madde hükümlerine göre işlem yapılır. Nasıp düzeltilmesinden ötürü maaş veya maaş farkı ödenmez ve diğer özlük hakları verilmez. Astsubay meslek yüksek okullarını başarıyla bitirenler ise o yılın 30 Ağustos tarihinde astsubay çavuşluğa nasbedilirler. Bunlardan;
a)Astsubay meslek yüksek okullarını bitirip de astsubay çavuş nasbedilmeden önce astsubaylar hakkında açığa alınmayı gerektiren bir suçtan haklarında kamu davası açılanlar veya herhangi bir suçtan tutuklanan ya da gözaltına alınanların astsubay çavuşluğa nasıpları yapılmaz. Bunlardan öğrencilik hukukunun kaybedilmesine sebep olacak şekilde mahkûm olanlarla okul yüksek disiplin kurulunca okulla ilişiğinin kesilmesine karar verilenler hariç olmak üzere haklarında kovuşturmaya yer olmadığına, ceza verilmesine yer olmadığına, hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına, beraate veya kamu davasının her ne sebeple olursa olsun ortadan kaldırılmasına karar verilenlerle gözaltına alınanlardan başka bir işlem yapılmaksızın serbest bırakılanlar astsubay çavuşluğa nasbedilir ve nasıpları emsalleri tarihine götürülür.
b)Kazai, idari veya sıhhi zorunluluklar nedeniyle astsubay meslek yüksek okullarını 30 Ağustostan sonra bitirenler, bitirdikleri ayın sonundan geçerli olarak astsubay çavuşluğa nasbedilirler. Bunların nasıpları emsalleri tarihine götürülür.
Astsubay nasbedilenlerin 1076 sayılı Yedek Subaylar ve Yedek Askerî Memurlar Kanunu veya 1111 sayılı Askerlik Kanununa göre yerine getirdikleri muvazzaf askerlik hizmetinde geçen hizmet süreleri kıdemlerinden sayılır ve nasıpları buna göre düzeltilir. Bu şekilde bulunacak nasıplarına göre terfi ve kademe ilerlemesine esas olacak nasıpları, nasıplarının götürüldüğü takvim yılının 30 Ağustos tarihidir. Nasıp düzeltmesinden dolayı maaş ve maaş farkları ödenmez ve diğer özlük hakları verilmez.
(Ek fıkra:25/6/2019-7179/62 md.) Yedek astsubay okullarını bitirenler, bitirdikleri tarihten geçerli olmak üzere astsubay astçavuş nasbedilirler.
Madde 83II – Nasıp düzeltilmesi
(Değişik: 17/4/1975 – 1875/6 md.)
Kazai ve idari kararlar sonucu astsubayların nasıplarının düzeltilmesi hakkında 36 ncı maddenin (a), (b), (c) bentleri hükümleri uygulanır. Ancak sıhhi sebepler ile devamsızlık, yönetmelikte gösterilen özel nitelik isteyen kurslar ve 3 ay (dahil) daha az süreli kurslar için 36 ncı maddenin (b) bendi hükümleri uygulanmaz.
(Ek fıkra: 16/6/2009 – 5906/1 md.) Kendi nam ve hesabına yüksek lisans öğrenimi yapan astsubaylara (sözleşmeli erbaşlıktan astsubaylığa geçenler dâhil), 36 ncı maddenin (d) bendinde belirtilen esaslar dahilinde kıdem verilir.1
(Ek fıkra: 10/3/2011-6191/10 md.) Türk Silahlı Kuvvetleri Astsubay Üst Karargâh Hizmetleri Eğitim Merkezi Komutanlığınca düzenlenen ve iki yarı yıllık programı içeren, Astsubay Üst Karargâh Hizmetleri eğitimini bitiren astsubaylara, bir yıl kıdem verilir.
(Değişik son fıkra: 16/6/2009 – 5906/1 md.) Bu madde hükümlerine göre nasıpları leh veya aleyhe düzeltilenlerin terfi işlemlerinin ne şekilde olacağı ve kıdemlerinin verilme usul, esas ve şartları Astsubay Sicil Yönetmeliğinde gösterilir.
- 1.(2. fıkra)10/3/2011 tarihli ve 6191 sayılı Kanunun 10 uncu maddesiyle, bu fıkrada yer alan “astsubaylara” ibaresinden sonra gelmek üzere “(sözleşmeli erbaşlıktan astsubaylığa geçenler dâhil)” ibaresi eklenmiştir.
Madde 84I – Kıdem ve kıdem sırası
(Değişik: 2/7/2000 – KHK – 607/10 md.; Değiştirilerek kabul: 10/5/2006-5497/7 md.)
Kıdem ve kıdem sırası aşağıdaki esaslara göre düzenlenir:
a)Rütbelerde kıdemler, onay metninde yazılı tarihten başlar.1
b)Aynı günde astsubaylığa nasbedilenler arasında kıdem sırası, okullarda kazanılan not ortalamalarına göre tespit edilir ve bunlar kendi aralarında sıralanırlar.
c)Aynı rütbe ve nasıplılar arasında kıdem sırası, her yıl tespit edilen yeterlik derecesine göre saptanır. Aynı rütbe ve nasıplı olup, değişik kaynaklardan yetiştiğinden yeterlik derecesi kıyaslanamayan astsubaylar arasındaki kıdem sırası aşağıda belirtilmiştir:
1.Astsubay meslek yüksekokulu mezunları.
2.Uzman jandarmalıktan astsubay olanlar.
3.Uzman erbaşlıktan astsubay olanlar.
4.Kıt’a erbaş ve erlerinden astsubay olanlar.
5.Sözleşmeli astsubaylıktan muvazzaf astsubay olanlar.
6.Sivil kaynaktan muvazzaf astsubay olanlar.
7.Sözleşmeli astsubaylar.
8.(Ek:25/6/2019-7179/62 md.) Yedek astsubaylar.
d)Çeşitli sınıflara mensup, aynı rütbe ve nasıplı astsubaylar arasındaki kıdem sırası aşağıdaki önceliğe göre;
1.Yeterlik dereceleri,
2.Astsubaylık hizmet süreleri,
3.Bir önceki rütbeye yükselme tarihleri,
4.Bir önceki rütbenin son yılında tespit edilen yeterlik dereceleri,
5.Bu durumda da eşitlik varsa, eşitlik bozuluncaya kadar sıra ile bir önceki rütbenin son yılında tespit edilen yeterlik dereceleri,
dikkate alınarak belirlenir.
e)Her ne sebeple olursa olsun sınıfı değiştirilenler, yeni sınıflarındaki yeterlik dereceleri tespit olununcaya kadar, yeni sınıfının aynı nasıplılarının sonunda sıralanırlar.
f)Kuvvetleri ayrı olan aynı rütbe ve aynı nasıplı astsubayların kıdem sırası;
1.Aynı yıl terfi edenlerden kıdem almadan yükselenler,
2.Her ikisi de kıdem alarak yükselmiş ise bir önceki rütbeye yükselme tarihi önce olanlar,
3.Bütün şartlar aynı ise mensup olduğu kuvvete göre sıra ile kara, deniz, hava, jandarma, sahil güvenlik,
diğerlerine nazaran kıdemlidir.
Yukarıda belirtilen ilkelere göre kıdem ve kıdem sırasının belirlenmesine ilişkin diğer usûl ve esaslar Astsubay Sicil Yönetmeliğinde gösterilir.
- 1.(1. fıkra (a) bendi)11/2/2014 tarihli ve 6519 sayılı Kanunun 34 üncü maddesiyle, bu bentte yer alan “bakanlık onayı” ibaresi “onay” şeklinde değiştirilmiştir.
Madde 85I – Rütbe terfi şartları ve esasları
(Değişik: 29/9/1988 – 3475/10 md.)
Astsubayların rütbe terfi şartları aşağıda gösterilmiştir.
a)Rütbeye mahsus bekleme süresini tamamlamış olmak.
b)(Değişik: 21/7/2000 – KHK – 607/11 md.; Aynen kabul: 10/5/2006-5497/8 md.) Rütbeye mahsus bekleme süresinin üçte ikisi oranında; kıdem alanlardan astsubay çavuş, astsubay kıdemli çavuş, astsubay üstçavuş (üç yıllık rütbe bekleme süresine tabi olanlar) ve astsubay kıdemli üstçavuş (üç yıllık rütbe bekleme süresine tabi olanlar) rütbelerinde en az bir yıllık, diğer rütbelerde fiili bekleme süresinin üçte ikisi oranında yıllık sicili bulunmak,1
c)Üst rütbe kadrosunda açık bulunmak.
Birinci fıkrada belirtilen şartları haiz olan astsubayların terfileri aşağıdaki esaslara göre yapılır.
a)(Değişik: 21/7/2000 – KHK – 607/11 md.; Aynen kabul: 10/5/2006-5497/8 md.) Yükselme sırasına girmiş bulunan astsubayların, sicil notu ortalamaları tespit edilir ve bunlar sınıfları içerisinde yeterlik derecesine göre sıralanır. Bilahare bu sıralama esas alınmak üzere sicil notu ortalaması sicil tam notunun % 60 ve daha yukarısı olanlardan bir üst rütbedeki kadro açığı kadarı en üstün yeterlik derecesinden başlanmak üzere bir üst rütbeye terfi ettirilir. Diğer terfi şartlarını haiz olduğu halde üst rütbede kadro açığı bulunmadığı için terif edemeyenler derece ilerlemesi yaparlar. 83, 100 ve 106 ncı maddelere göre 30 Ağustos tarihinden sonra terfi etme durumunda olanların, terfi eden emsallerinin şartlarını haiz olmak kaydıyla, kadro açığı şartı aranmadan bir üst rütbeye terfi işlemleri derhal yapılır.
b)(Değişik: 23/6/2016 – 6722/4 md.) Üstün başarılı kıdemli üstçavuş ve başçavuşların terfi esasları: Kıdemli üstçavuş ve başçavuşların bu rütbelerine ait bekleme sürelerinin bitiminden bir yıl önce bu rütbelere ait her yılki sicil notu, sicil tam notunun %95 ve daha yukarısında ve sicil notu ortalaması da sicil tam notunun %95 ve daha yukarısında olanlar, yönetmelikte belirtilen usul ve esaslar doğrultusunda rütbelerine göre kendi sınıfları içerisinde ayrı ayrı sıralanırlar. Bu şekilde sıralanan astsubaylardan, kendi sınıfı mevcudunun veya mevcudun azlığı sebebiyle birleştirilen sınıfların toplam mevcudunun; muharip sınıflar için %8’ine kadarı, yardımcı sınıflar için %4’üne kadarı ilgisine göre Millî Savunma Bakanı veya İçişleri Bakanı tarafından bir üst rütbeye yükseltilebilir.2
c)(Ek: 21/7/2000 – KHK – 607/11 md.; Aynen kabul: 10/5/2006-5497/8 md.) Yükselme sırasına girmiş bulunan astsubaylardan görev esnasında yaralanmaları nedeniyle uzun süreli tedaviye tabi tutulanların rütbe terfii ve rütbe kıdemliliği işlemleri; sicil notu ortalamasına göre, birinci fıkranın (b) ve (c) bentlerindeki şartlar aranmadan yapılır.
Her yıl düzenlenecek sicil belgelerinin şekli ve muhtevası ile sınıf ve rütbelerin özelliklerine göre ne surette, kimler tarafından, hangi zamanlarda doldurulacağı, sicil notunun verilme esasları ve birinci fıkranın (b) bendindeki şart nedeniyle terfi edemeyenlerin gelecek yıldaki terfi işlemlerinin ne şekilde yapılacağı (…)3 Astsubay Sicil Yönetmeliğinde gösterilir.
- 1.(1. fıkra (b) bendi)5/2/2009 tarihli ve 5837 sayılı Kanunun 20 nci maddesiyle; bu bentte yer alan “astsubay üstçavuş” ve “astsubay kıdemli üstçavuş” ibarelerinden sonra gelmek üzere “(üç yıllık rütbe bekleme süresine tabi olanlar)” ibareleri eklenmiştir.
- 2.(2. fıkra (b) bendi)12/6/2024 tarihli ve 7517 sayılı Kanunun 10 uncu maddesiyle bu fıkrada yer alan “ilgili kuvvet komutanı, Jandarma Genel Komutanı veya Sahil Güvenlik Komutanı” ibaresi “ilgisine göre Millî Savunma Bakanı veya İçişleri Bakanı” şeklinde değiştirilmiştir.
- 3.(3. fıkra)23/6/2016 tarihli ve 6722 sayılı Kanunun 4 üncü maddesiyle bu fıkrada yer alan “ve ayrıca üstün başarı sebebiyle terfi usul ve şartları” ibaresi madde metninden çıkarılmıştır.
Madde 86II – Terfide barajMülga
(Mülga: 7/7/1971 – 1424/28 md,; Yeniden düzenleme: 29/9/1988 – 3475/11 md.; İptal: Anayasa Mahkemesinin 31/12/1992 tarihli ve E: 1992/40, K: 1992/55 sayılı Kararı ile.)
Madde 87III – Yeterlik derecelerinin hesaplanmasıMülga
(Mülga: 7/7/1971 – 1424/28 md.)
Madde 88IV – Terfi işlemiMülga
(Mülga: 7/7/1971 – 1424/28 md.)
Madde 89V – Kadroların bildirilmesi
(Değişik: 2/1/2017-KHK- 681/27 md.; Aynen kabul: 1/2/2018-7073/27 md.)
Kara, Deniz ve Hava Kuvvetleri Komutanlıklarına ait astsubay kadroları, her yıl 30 Ağustos tarihine kadar sınıfı (varsa branşı) belirtilerek Milli Savunma Bakanlığınca tespit edilir.1
- 1.(1. fıkra)18/2/2021 tarihli ve 7281 sayılı Kanunun 42 nci maddesiyle, bu fıkrada yer alan “kuvvet komutanlıklarının teklifi üzerine Genelkurmay Başkanlığınca” ibaresi “Milli Savunma Bakanlığınca” şeklinde değiştirilmiştir.
Madde 90VI – Çok sınıflı kadrolarMülga
(Mülga: 7/7/1971 – 1424/30 md.)
Madde 91VII – Rütbe terfii esas ve şartlarıMülga
(Mülga: 7/7/1971 – 1424/30 md.)
Madde 92VIII – Müteakip yıllarda terfi
(Değişik: 29/9/1988 – 3475/12 md.)
Rütbe terfi edemeyen astsubaylardan:
a)Astsubay çavuş ve astsubay kıdemli çavuşların tamamı,
b)Sicil notu ortalaması, sicil tam notunun % 50 (dahil)’den fazla ve % 60’dan az olan üstçavuş – başçavuşlar,
c)(İptal: Anayasa Mahkemesinin 31/12/1992 tarihli ve E: 1992/40, K: 1992/55 sayılı Kararı ile)
Hizmete devam ettirildikleri sürece rütbe terfi şartlarını haiz olmak kaydıyla sonraki yıllarda o yıl terfi sırasına girenlerle birlikte 85 inci madde esaslarına göre yeniden terfi işlemine tabi tutulurlar.
Terfi edenlerin yeni rütbelerindeki bekleme süresinin başlangıcı rütbeye nasıp tarihidir. Bunlar yükseldikleri yeni rütbenin bekleme süresine tabidirler.
(Son fıkra iptal: Anayasa Mahkemesinin 31/12/1992 tarihli ve E: 1992/40, K: 1992/55 sayılı Kararı ile.)
Madde 93IX – Kademe terfii esas ve şartları
(Değişik: 7/7/1971 – 1424/32 md.)
Astsubaylar aşağıda yazılı esaslara göre her yıl kademe ilerlemesi yaparlar.
a)Kademe ilerleme şartları şunlardır:
1.Bulunduğu kademede bir terfi yılını doldurmuş olmak,
2.Bulunduğu rütbede ilerliyebileceği bir ileri kademe bulunmak,
3.Sicil notu, sicil tam notunun % 60 ve daha yukarısı olmak.
Yukarıdaki şartları haiz olan astsubaylar, her yıl kademe ilerlemesi yaparlar.
b)Rütbelere ait kademeler ve bu kademelerin üst derece maaş kademelerine sırayeti EK-VIII/A ve EK-VIII/C sayılı cetvellerde gösterilmiştir. Kademe ilerlemesi suretiyle üst rütbe maaşını almış olmak, üst rütbeye terfii gerektirmez.1
c)Kademe ilerlemesinin nasıl yapılacağı ve onay makamları Astsubay Sicil Yönetmeliğinde gösterilir.
d)Bekleme süreleri sonunda üst rütbeye terfi eden astsubaylar, yeni rütbelerinin birinci kademesine de ilerlemiş olurlar.
Bekleme süreleri dışında rütbe terfii eden astsubaylar da yeni rütbelerinin birinci kademesine ilerlemiş sayılırlar. Bunların yeni rütbe kademe aylıkları evvelki aylıklarından az olduğu takdirde, aradaki fark kademe ilerlemesi suretiyle giderilinceye kadar evvelki aylıkları ödenmekte devam olunur.
e)Muhtelif sebeplerle nasıp tarihleri lehlerine düzeltilenlerin, yeni nasıp tarihlerine göre EK-VIII/A ve EK-VIII/C sayılı cetvellerdeki kademelere intibakları yapılır.2
f)(Değişik: 29/9/1988 – 3475/13 md.) Kadrosuzluk (...)3 sebebiyle rütbe terfi edemeyenlerden (a) bendinde belirtilen şartları haiz olanlar, bulundukları rütbede kademe ilerlemesi yapabilirler.
g)(Ek: 21/7/2000 – KHK – 607/12 md.; Aynen kabul: 10/5/2006-5497/9 md.) Kademe ilerlemesi yapacak astsubaylardan görev esnasında yaralanmaları sebebiyle uzun süreli tedaviye tabi tutulanlardan o yıla ait sicil notu olmayanlarda, (a) bendindeki sicil notu şartı aranmaz. Bunların kademe ilerlemeleri sicil notu ortalamasına göre yapılır.
- 1.(2. fıkra (b) bendi)30/6/2022 tarihli ve 7415 sayılı Kanunun 4 üncü maddesiyle bu bentte yer alan “ek-VIII sayılı çizelgede” ibaresi “EK-VIII/A ve EK-VIII/C sayılı cetvellerde” şeklinde değiştirilmiştir.
- 2.(3. fıkra (e) bendi)30/6/2022 tarihli ve 7415 sayılı Kanunun 4 üncü maddesiyle bu bentte yer alan “ek-VIII sayılı cetveldeki” ibaresi “EK-VIII/A ve EK-VIII/C sayılı cetvellerdeki” şeklinde değiştirilmiştir.
- 3.(3. fıkra (f) bendi)Anayasa Mahkemesinin 31/12/1992 tarih ve E: 1992/40, K: 1992/55 sayılı Kararı ile bu bentte yer alan "...ve terfide baraj..." ibaresi iptal edilmiştir.
Madde 94işlem
(Değişik: 7/7/1971 – 1424/33 md.)
(Değişik cümle : 28/6/2001 – 4699/12 md.) Kadrosuzluk, yetersizlik, (…)2 veya (c) bendinde belirtilen suçlardan hükümlülük nedeni ile aşağıda belirtilen esas ve şartlar dahilinde astsubaylar hakkında Silahlı Kuvvetlerden ayırma işlemi yapılır.
a)Yetersizlik sebebi ile ayırma:
1.(Değişik: 11/2/2014-6519/35 md.) Astsubay çavuş rütbesi hariç olmak üzere son on yıl içinde, ikisi farklı birinci ve ikinci sicil üstlerinden olmak üzere üçüncü kez sicil tam notunun %60’ından daha düşük sicil notu alan astsubaylar,
2.(Mülga: 11/2/2014-6519/35 md.)
3.Astsubay Sicil Yönetmeliğinde gösterilen esaslara göre kendisinden istifade edilemiyeceği sıralı sicil üstlerinin düzenliyeceği sicil belgesi ile anlaşılanlar;
Hakkında hizmet sürelerine bakılmaksızın T.C. Emekli Sandığı Kanunu hükümleri uygulanır.
b)(Mülga: 31/1/2013-6413/45 md.)
c)(Ek: 28/6/2001 – 4699/12 md.; Değişik: 22/1/2015-6586/46 md.) Hükümlü olma nedeniyle ayırma: Ertelenmiş, seçenek yaptırımlara çevrilmiş, hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilmiş ve affa uğramış olsalar bile Devletin şahsiyetine karşı işlenen suçlarla, 1632 sayılı Askeri Ceza Kanununun 131 inci maddesinin birinci fıkrasının az vahim hâli hariç, basit ve nitelikli zimmet, irtikap, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, inancı kötüye kullanma, dolanlı iflas, iftira gibi yüz kızartıcı veya şeref ve haysiyet kırıcı nitelikteki suçlardan veya istimal ve istihlak kaçakçılığı hariç kaçakçılık, resmî ihale ve alım satımlara fesat karıştırma suçlarından hükümlü olan astsubaylar hakkında, hizmet sürelerine bakılmaksızın Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Kanunu hükümleri uygulanır. (Ek cümleler:24/6/2021-7329/13 md.) Mahkeme, bu bentte yazılı suçlardan mahkûmiyet veya kasten işlenen bir suçtan dolayı bir yıl veya daha fazla hapis cezasına mahkûmiyet hâllerinde, mahkûmiyet kararıyla birlikte astsubayların Türk Silahlı Kuvvetlerinden çıkarılmasına karar verir. Bu hususlar mahkeme hükmünde belirtilmemiş olsa da mahkûmiyetin kanuni sonucu olarak Türk Silahlı Kuvvetlerinden çıkarmayı gerektirir. Türk Silahlı Kuvvetlerinden çıkarma, askerî rütbe ve memuriyetlerin kaybedilmesi ile subay, astsubay ve Devlet memuru olarak tekrar Türk Silahlı Kuvvetlerine kabul edilmeme sonuçlarını doğurur.
- 1.(üst başlık)7/7/1971 tarih ve 1424 sayılı Kanunun 33 üncü maddesi ile bu Bölüm Başlığı yürürlükten kaldırılmıştır.
- 2.(1. fıkra)31/1/2013 tarihli ve 6413 sayılı Kanunun 45 inci maddesiyle, bu fıkrada yer alan “disiplinsizlik, ahlaki durum” ibaresi madde metninden çıkarılmıştır.
Madde 95ALTINCI BÖLÜM77Mülga
(Mülga: 7/7/1971 – 1424/34 md.)
Madde 96ALTINCI BÖLÜM77Mülga
(Mülga: 7/7/1971 – 1424/34 md.)
Madde 97ALTINCI BÖLÜM77Mülga
(Mülga: 7/7/1971 – 1424/34 md.)
Madde 98ALTINCI BÖLÜM77Mülga
(Mülga: 7/7/1971 – 1424/34 md.)
Madde 99ALTINCI BÖLÜM77Mülga
(Mülga: 7/7/1971 – 1424/34 md.)
Madde 95-99Mülga
(Mülga: 7/7/1971 – 1424/34 md.)
- 1.(üst başlık)7/7/1971 tarih ve 1424 sayılı Kanunun 34 üncü maddesi ile bu Bölüm Başlığı yürürlükten kaldırılmıştır.
Madde 1001 – Savaş takdirnamesi alanlar
Savaş takdirnamesi alan astsubaylar hakkında 58 inci madde esasları uygulanır.
Madde 101II – Esir astsubaylar
Esir düşen astsubaylar hakkında 59 uncu madde esasları uygulanır.
Madde 102III – Harb gaibi astsubaylar
Harp gaibi astsubaylar hakkında 60 ıncı madde esasları uygulanır.
Madde 103IV – Enterne edilen astsubaylar
Enterne edilen astsubaylar hakkında 61 inci madde esasları uygulanır.
Madde 104V – Sıhhi izin süresi içinde terfi sırasına giren astsubaylar
Sıhhi izin süresinde bulunan astsubayların terfileri hakkında 62 nci madde esasları uygulanır.
Madde 105VI – Sınıf değiştiren astsubaylar
Çeşitli sebeplerle sınıf değiştiren astsubayların terfilerinin ne şekilde yapılacağı Astsubay Sicil Yönetmeliğinde gösterilir.
Madde 106infaz edilmekte olan astsubaylar hakkında yapılacak işlem
(Değişik: 3/7/1975 – 1923/32 md.)
Astsubayların açığa alınmaları ve açıklarının kaldırılması subaylar hakkındaki hükümlere tabidir. Astsubayların açığa çıkarılmaları, açıkların kaldırılması ve açığa çıkarılan, tutuklanan, cezası infaz edilmekte olan veya firar ve izin tecavüzünde bulunan astsubaylar hakkında 65 inci madde hükümlerine göre işlem yapılır.
Madde 107VIII – İstifa eden veya emekli olan astsubayların durumları:
(Değişik birinci fıkra 29/9/1988 – 3475/14 md.) Disiplinsizlik ve ahlaki durum sebebiyle Silahlı Kuvvetlerde kalmaları uygun görülmeyerek sicil yoluyla çıkarılanlar, kamu görevinden çıkarılanlar veya Silahlı Kuvvetlerden ayırma cezası verilenler hariç olmak üzere istifa eden veya emekliye ayrılan veyahut yetersizlik nedeniyle Silahlı Kuvvetlerden ayırma işlemine tabi tutulan astsubaylar, rütbeleriyle yedek astsubaylığa geçirilirler.
(Değişik : 28/6/2001 – 4699/13 md.) Bunların yedeklik çağları, 5434 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Kanununun 40 ıncı maddesi hükümlerine tabidir.
Askerlik hizmetini yedek astsubay olarak yapanlar hariç olmak üzere, Silahlı Kuvvetlerden her ne sebeple olursa olsun ayrılan astsubaylar muvazzaf olarak tekrar Silahlı Kuvvetler hizmetine alınamazlar.
Barışta manevra ve tatbikat amaciyle olağanüstü hallerde lüzum ve ihtiyaca göre yeteri kadarının hizmete çağrılması sair yedeklik işlem ve durumları ile meslekten çıkarılmaları Yedek Subay Kanunu hükümlerine göre yürütülür.
(Ek fıkra: 19/8/1982 – 2703/2 md.; Mülga: 29/9/1988 – 3475/19 md.)
- 1.(madde başlığı)25/6/2019 tarihli ve 7179 sayılı Kanunun 62 nci maddesiyle bu maddenin birinci fıkrasında yer alan “sicil yoluyla çıkarılanlar” ibaresinden sonra gelmek üzere “, kamu görevinden çıkarılanlar veya Silahlı Kuvvetlerden ayırma cezası verilenler” ibaresi ve üçüncü fıkrasında yer alan “Silahlı Kuvvetlerden” ibaresinden önce gelmek üzere “Askerlik hizmetini yedek astsubay olarak yapanlar hariç olmak üzere,” ibaresi eklenmiştir.
Madde 108IX – Sicil yolu ile çıkarılanların muvazzaflık hizmetleri
(Değişik: 29/9/1988 – 3475/15 md.) Disiplinsizlik ve ahlaki durumları sebebiyle sicil yolu ile veya mahkeme kararıyla mecburi hizmetini tamamlamadan astsubaylıktan çıkarılanlardan, muvazzaflık hizmetini tamamlayanlar derhal terhis olunur.
Muvazzaflık hizmetini tamamlamayanlara bu hizmetleri er olarak tamamlatılır.
Madde 109I – Astsubaylıktan subay olma şartları
(Değişik: 3/7/2003-4917/3 md.)
Türk Silâhlı Kuvvetlerinin ihtiyacı göz önüne alınarak her sene tespit edilecek kontenjan nispetinde emsali arasında temayüz etmiş en az dört yıl süreli fakülte veya yüksek okulları bitiren astsubaylar; bağlı olduğu kuvvet komutanlığının, Jandarma Genel Komutanlığının veya Sahil Güvenlik Komutanlığının teklifi üzerine kendi sınıflarında veya askerî hâkim sınıfı hariç olmak üzere öğrenimlerinin ilgilendirdiği ihtiyaç duyulan sınıflarda aşağıdaki şartlarla teğmen nasbedilirler:
a)(Değişik: 5/2/2009-5837/21 md.) Subaylık için sınava müracaat tarihinde en az kıdemli çavuş rütbesinde ve astsubay olarak dördüncü hizmet yılını tamamlamış, yedinci hizmet yılını bitirmemiş olmak.
b)(Değişik: 24/4/2008-5758/5 md.) Subaylık için sınava müracaat tarihinde sicil notu ortalaması, sicil tam notunun yüzde doksan ve daha yukarısı olmak.
c)Askerî disiplin, tutum ve davranışları, görevindeki başarısı, meslekî bilgi ve yetenekleri ile genel kültürü bakımından subaylığa lâyık bulunduğu sıralı sicil üstleri tarafından onanmış olmak.
d)(Değişik: 1/3/2007-5589/1 md.) Yapılacak seçme sınavlarında ve subaylık nosyonu kazandırma eğitiminde başarılı olmak.
Yapılacak seçme sınavlarında başarı gösterenlerin sıralaması, personelin sınav notu ile almış olduğu madalya, ödül, takdir, taltif ve cezalar da dikkate alınmak suretiyle yönetmelikle belirtilen esaslara göre yapılır.
(Değişik üçüncü fıkra: 1/3/2007-5589/1 md.) Bunlardan; kuvvet komutanlıkları, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığınca belirlenen esaslar dahilinde yapılacak subaylık nosyonu kazandırma eğitimini başarı ile bitirenler, bitirdikleri tarihten geçerli olarak teğmen nasbedilirler. Bu personelin subaylık nasıpları hangi tarihte olursa olsun, kademe ilerlemesi veya üst rütbeye yükselmelerine esas olacak nasıplarında onay takvim yılının 30 Ağustos tarihi esas alınır. Ancak, 30 Ağustos tarihinden sonra subay nasbedilenlere bu işlemden dolayı geriye doğru maaş, maaş farkı ve diğer özlük hakları verilmez.1
(Mülga birinci cümle:30/6/2022-7415/5 md.) (…) Nasbedildikleri teğmen rütbesinin aylığından fazla derece ve kademe aylığı alanlar, daha önce emsal oldukları astsubayların derece, kademe ve yükselecekleri yeni derece ve kademe aylıklarına göre aylık almaya devam ederler. Ancak, yükselecekleri subaylık rütbe ve rütbe kıdemliliğindeki aylık derece ve kademeleri, emsali astsubayların aylık derece ve kademelerine eşit hâle gelince, emsali subaylar hakkındaki aylık derece ve kademelerine tâbi tutulurlar. Astsubaylıktan subay olan personele rütbe, rütbe normal bekleme süreleri ve diğer hususlar için muvazzaf subaylar hakkındaki hükümler uygulanır. (Ek cümle:16/7/2020-7250/5 md.) Ancak bu personel hakkında aşağıda belirtilen yaş hadleri uygulanır.2
(Ek tablo:16/7/2020-7250/5 md.)
Rütbe Yaş Haddi
Teğmen, üsteğmen 49
Yüzbaşı 55
Binbaşı 56
Yarbay 57
Albay 60
Astsubaylıktan subaylığa geçmek için gerekli başvuru şartlarını haiz olup (…)3 harekât görevleri nedeniyle başvuruda bulunamayan veya seçme sınavına katılamayan astsubayların hakları, sınava giremedikleri süre kadar uzatılır.
Astsubaylıktan subay olmaya engel haller aşağıda belirtilmiş olup, bu fıkrada belirtilenler; cezaları ertelenmiş, para cezasına çevrilmiş, genel veya özel af kanunları kapsamına girmiş, hükümlülüklerine ilişkin kayıtları adlî sicilden çıkarılmış, haklarında hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı verilmiş olsalar da subay olamazlar:4
a)Devletin şahsiyetine karşı işlenen suçlar ile basit ve nitelikli zimmet, irtikâp, iftira, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, inancı kötüye kullanma, yalan yere tanıklık, yalan yere yemin, cürüm tasniî, ırza geçmek, sarkıntılık, kız kadın veya erkek kaçırmak, fuhşiyata tahrik, gayrî tabiî mukarenet, dolanlı iflas gibi yüz kızartıcı veya şeref ve haysiyet kırıcı suçlar ile kaçakçılık, resmî ihale ve alım ve satımlara fesat karıştırma suçlarından birisinden mahkûm olmak.
b)Firar, amir veya üste fiilen taarruz, emre itaatsizlikte ısrar, üste hakaret, mukavemet, fesat suçları ile 1632 sayılı Askerî Ceza Kanununun 148 inci maddesinde belirtilen suçlardan birisinden mahkûm olmak.
c)(Değişik: 31/1/2013-6413/45 md.) Taksirli suçlar hariç olmak üzere, (a) ve (b) bentlerinde sayılan suçların dışındaki suçlardan ve disiplinsizliklerden toplam olarak yirmi bir gün ve daha fazla hapis, oda hapsi veya hizmet yerini terk etmeme cezası ile mahkûm olmak veya cezalandırılmak.
Açığa alınmayı gerektiren veya yukarıdaki fıkranın (a) ve (b) bentlerinde sayılan suçlardan gözetim altına alınanlar ya da tutuklananlar yahut haklarında kamu davası açılanlar, bu durumlarının devamı süresince sınava alınmazlar. Bunlar hakkında soruşturma emri verilmemesi veya hazırlık soruşturması sonunda kovuşturmaya yer olmadığı kararı verilmesi veya yargılama neticesine göre beraat etmeleri halinde, diğer şartları da haiz olmak kaydıyla sınava kabul edilirler.
- 1.(3. fıkra)11/2/2014 tarihli ve 6519 sayılı Kanunun 36 ncı maddesiyle, bu fıkrada yer alan “kararname” ibaresi “onay” şeklinde değiştirilmiştir.
- 2.(4. fıkra)16/7/2020 tarihli ve 7250 sayılı Kanunun 5 inci maddesiyle, bu fıkranın dördüncü cümlesinde yer alan “, yaş hadleri de dâhil” ibaresi “ve” şeklinde değiştirilmiştir.
- 3.(11. fıkra)2/1/2017 tarihli ve 681 sayılı KHK’nin 28 inci maddesiyle, bu fıkrada yer alan “, Genelkurmay Başkanlığınca geçerli mazeret olarak değerlendirilen” ibaresi yürürlükten kaldırılmış; daha sonra bu hüküm 1/2/2018 tarihli ve 7073 sayılı Kanunun 28 inci maddesiyle aynen kabul edilerek kanunlaşmıştır.
- 4.(12. fıkra)22/1/2015 tarihli ve 6586 sayılı Kanunun 47 nci maddesiyle, bu fıkrada yer alan “adlî sicilden çıkarılmış” ibaresinden sonra gelmek üzere “, haklarında hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı verilmiş” ibaresi eklenmiştir.
Madde 110II – Astsubaylıktan subay olanların rütbeleriMülga
(Mülga: 3/7/2003 – 4917/4 md.)
Madde 111III – Yönetmelik
(Değişik:9/8/1993 – KHK – 499/17 md.) Yukarıda belirtilen hükümlerin tatbik şekli ve karşılığı bulunmayan sınıfların hangi sınıf ve meslek imtihanlarına tabi tutulacakları,sicillerin ne şekilde verileceği ve emsalleri arasında temayüz etmiş astsubayların subaylığa nasbedilmelerinde aranacak nitelikler ile seçme sınavlarının yapılma usul, esas ve şartları Subay Sicil Yönetmeliğinde gösterilir.
Madde 112I – Subayların ve astsubayların yükümlülüğü
(Değişik: 26/3/1982 – 2642/15 md.)
Muvazzaf subay ve astsubaylar subay ve astsubay nasbedildikleri tarihten itibaren fiilen onbeş yıl hizmet etmedikçe istifa edemezler.12
Astsubaylıktan subay olanlar hakkında bu yükümlülük astsubay çavuşluğa nasıp tarihinden itibaren hesap edilir.
(Değişik: 3/10/1996 – 4185/2 md.) Aşağıdaki hallerde subay ve astsubaylar istifa etmiş sayılırlar;
a)Yabancı uyruklu kişilerle evlenenlerden, bu evlilikleri yönetmelikte belirtilen esaslar dahilinde Milli Savunma Bakanlığınca uygun görülmeyenler,3
b)Çeşitli nedenlerle Türk vatandaşlığını kaybedenler veya Türk vatandaşlığından çıkarılanlar.
(Mülga: 21/7/2000 – KHK – 607/13 md.; Aynen kabul: 10/5/2006-5497/10 md.)
(Değişik: 21/7/2000 – KHK – 607/13 md.;İptal:Anayasa Mahkemesinin 21/5/2003 tarihli ve E:2003/39, K: 2003/40 sayılı Kararı ile.)
Yabancı memleketlere öğrenim, staj, kurs, ihtisas veya görgü ve bilgilerini artırmak amacıyla gitmiş olanlardan durumları yukarıdaki fıkralar hükümlerine uyanlar hakkında o fıkra hükümleri uygulanmakla birlikte orada bulundukları süre içerisinde aldıkları aylık ve Devletçe yapılan masrafların dört katı ayrıca tazminat olarak alınır.
(Ek fıkra: 28/5/2003-4861/7 md.; Değişik: 3/7/2003 – 4917/5 md.) Durumları yukarıdaki fıkralara uyanlar ile Türk Silâhlı Kuvvetleri’nden her ne şekilde olursa olsun mecburî hizmet yükümlülüğünü tamamlamadan ayrılan veya ilişiği kesilen subay ve astsubaylar (Türk Silâhlı Kuvvetleri’nde görev yapamaz şeklinde sağlık raporu alanlar ile vazife malûlü olarak Türk Silâhlı Kuvvetleri’nden ayrılanlar hariç), her yıl kuvvet komutanlıkları, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı tarafından belirlenen; askerî öğrenci, subay ve astsubay naspedildikten sonra kendilerine yapılan öğrenim, eğitim ve yetiştirme masraflarının iki katını, (…)4 yükümlülük sürelerinin eksik kalan kısmı ile orantılı olarak kanunî faizi ile birlikte tazminat olarak öderler. Öğrenim, eğitim ve yetiştirme masraflarının hangi unsurlardan oluşacağı ve tahsiline ilişkin usul ve esaslar; Millî Savunma, İçişleri ve Maliye Bakanlıkları tarafından müştereken yürürlüğe konulacak yönetmelikte belirlenir.5
(Ek fıkra: 22/1/2015 – 6586/48 md.) Dış kaynaktan muvazzaf tabip olarak temin edilen personel Devlet hizmet yükümlülüğüne tabi tutulmaz. Ancak Türk Silâhlı Kuvvetlerinde iki yıl görev yapmadan her ne şekilde olursa olsun ayrılanlar hakkında bu fıkra hükmü uygulanmaz.
- 1.(1. fıkra)22/5/2012 tarihli ve 6318 sayılı Kanunun 47 nci maddesi ile bu fıkrada yer alan “15 yıl” ibaresi “10 yıl” şeklinde değiştirilmiştir.
- 2.(1. fıkra)2/1/2017 tarihli ve 681 sayılı KHK’nin 29 uncu maddesiyle, bu fıkrada yer alan “10” ibaresi “onbeş” şeklinde değiştirilmiş; daha sonra bu hüküm 1/2/2018 tarihli ve 7073 sayılı Kanunun 29 uncu maddesiyle aynen kabul edilerek kanunlaşmıştır.
- 3.(3. fıkra (a) bendi)18/2/2021 tarihli ve 7281 sayılı Kanunun 42 nci maddesiyle, bu bentte yer alan “Genelkurmay Başkanlığınca” ibaresi “Milli Savunma Bakanlığınca” şeklinde değiştirilmiştir.
- 4.(5. fıkra)Anayasa Mahkemesinin 8/10/2025 tarihli ve E.: 2024/149, K.: 2025/194 sayılı Kararı ile bu fıkrada yer alan “…6413 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin birinci fıkrasının (f) bendinde düzenlenen disiplinsizliği işleyerek çıkarılanlar bu madde gereğince belirlenen masrafların…” ibaresi ve “…dört katını…” ibaresi iptal edilmiştir.
- 5.(5. fıkra)12/6/2024 tarihli ve 7517 sayılı Kanunun 11 inci maddesiyle bu fıkrada yer alan “kendilerine yapılan öğrenim, eğitim ve yetiştirme masraflarını,” ibaresi “kendilerine yapılan öğrenim, eğitim ve yetiştirme masraflarının iki katını, 6413 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin birinci fıkrasının (f) bendinde düzenlenen disiplinsizliği işleyerek çıkarılanlar bu madde gereğince belirlenen masrafların dört katını” şeklinde değiştirilmiştir.
Madde 113II – Yurt içinde ve yurt dışında öğrenim, kurs ve staj yapanlar ile yurt dışına sürekli göreve atananların yükümlülükleri:
(Değişik: 22/5/2012-6318/48 md.)
Subay veya astsubay nasbedildikten sonra öğrenim, kurs, staj ve sürekli görev nedeniyle yurt dışına gidenler ile Silahlı Kuvvetler hesabına yurt içinde öğrenim, eğitim ve kurs görenlerin yükümlülükleri aşağıda gösterilmiştir:
a)Subay veya astsubay nasbedildikten sonra yabancı memleketlere toplam altı ay veya daha fazla süre ile öğrenim, staj, kurs, ihtisas veya görgü ve bilgilerini artırmak maksadıyla gidenlerin yükümlülükleri, masrafların ödenme şekline bakılmaksızın, gidiş ve dönüş tarihleri arasında geçen sürenin iki katı kadar uzatılır. (Ek cümle:12/6/2024-7517/12 md.) Ancak altı aydan kısa süreli ve harbe hazırlığın devamı niteliğinde olan ve Bakanlıkça belirlenen simülatör eğitimleri için bu bent hükümleri uygulanmaz.2
b)Subay veya astsubay nasbedildikten sonra; Silahlı Kuvvetler hesabına yurt içindeki fakülte ve yüksekokullarda lisans veya lisansüstü öğrenim yapanların yükümlülükleri, buralarda geçen süreler kadar uzatılır.
c)(Değişik: 2/1/2017-KHK-681/30 md.; Aynen kabul: 1/2/2018-7073/30 md.) Milli Savunma Üniversitesi bünyesindeki enstitülerde öğrenim görenlerin yükümlülükleri, buralarda geçen süreler kadar uzatılır.
Ç) (Değişik: 22/1/2015 – 6586/49 md.) Silahlı Kuvvetler hesabına yurt içinde tıpta, diş hekimliğinde uzmanlık veya yan dal uzmanlık eğitimi ile Silahlı Kuvvetler hesabına yurt içinde tıpta, diş hekimliğinde veya eczacılıkta doktora eğitimini bitirenlerin yükümlülükleri, buralarda geçen sürelerin yarısı kadar uzatılır.
d)(Değişik: 2/1/2017-KHK-681/30 md.; Aynen kabul: 1/2/2018-7073/30 md.) Pilotaj eğitimini (pilot adaylarına verilen uçuş eğitimi) bitirenlerin yükümlülük süresi altı yıl, Deniz Karakol uçaklarında görev yapmak üzere Taktik Koordine ve Seyrüsefer eğitimini bitirenlerin yükümlülük süresi iki yıl daha uzatılır.34
e)Yurt dışı sürekli göreve atanan subay veya astsubayların yükümlülükleri, buralarda geçen süreler kadar uzatılır. (Değişik ikinci cümle: 22/1/2015-6586/49 md.) Ancak, yaş haddinden, herhangi bir nedenle resen veya kadrosuzluktan emekli edilecekler ile tutuklulardan kendi isteği ile emekli olmak isteyenlere bu yükümlülük süresi uygulanmaz.
f)(a), (b), (c), (ç), (d) ve (c) bentleri gereğince yükümlülüklere eklenecek hizmet sürelerinin başlangıç tarihleri;
1.Yükümlülük süresini tamamlamadan gidenlerin, yükümlülük süresini tamamladıktan sonra,
2.Yükümlülük süresini tamamlayarak gidenlerle, yükümlülüklerini bu süre içinde tamamlayanların,
kadro görevine fiilen katıldıkları tarihten başlar.
g)(Ek: 2/1/2017-KHK-681/30 md.; Değiştirilerek kabul: 1/2/2018-7073/30 md.) Yükümlülük sürelerinin bu madde hükümlerine göre uzatılan kısmı toplamı 8 yılı geçemez.
- 1.(madde başlığı)22/5/2012 tarihli ve 6318 sayılı Kanunun 48 inci maddesi ile bu madde başlığı “II – Yurt içinde ve dışında öğrenim, kurs ve staj yapanlar ile yurt dışına sürekli göreve atananların yükümlülükleri” iken metne işlendiği şekilde değiştirilmiştir.
- 2.(1. fıkra (a) bendi)12/6/2024 tarihli ve 7517 sayılı Kanunun 12 nci maddesiyle bu bentte yer alan “yabancı memleketlere” ibaresinden sonra gelmek üzere “toplam” ibaresi eklenmiştir.
- 3.(2. fıkra (d) bendi)26/7/2018 tarihli ve 7146 sayılı Kanunun 7 nci maddesi ile bu bentte yer alan “üç yıl” ibaresinden sonra gelmek üzere “, Deniz Karakol uçaklarında görev yapmak üzere Taktik Koordine ve Seyrüsefer eğitimini bitirenlerin yükümlülük süresi iki yıl” ibaresi eklenmiştir.
- 4.(2. fıkra (d) bendi)21/2/2019 tarihli ve 7166 sayılı Kanunun 6 ncı maddesiyle bu bentte yer alan “üç yıl” ibaresi “altı yıl” şeklinde değiştirilmiştir.
Madde 114III – Liseyi bitirdikten sonra yurt dışında öğrenim yapanların yükümlülükleri
(Değişik: 1/5/1986-3282/6 md.)
Lise mezunlarından öğrenim maksadıyla yabancı memleketlere gönderilenlerin, subay çıktıktan sonra istifaya hak kazanmaları, onbeş yıllık yükümlülük süresine ek olarak öğrenim için yurt dışına çıkış ve dönüş tarihleri arasında geçen sürenin bir katı kadar fazla hizmet etmeleri ile mümkündür.12
- 1.(1. fıkra)22/5/2012 tarihli ve 6318 sayılı Kanunun 49 uncu maddesi ile bu fıkrada yer alan“15 yıllık” ibaresi “10 yıllık”, “iki katı” ibaresi “bir katı” şeklinde değiştirilmiştir.
- 2.(1. fıkra)2/1/2017 tarihli ve 681 sayılı KHK’nin 31 inci maddesiyle, bu fıkrada yer alan “10” ibaresi “onbeş” şeklinde değiştirilmiş; daha sonra bu hüküm 1/2/2018 tarihli ve 7073 sayılı Kanunun 31 inci maddesiyle aynen kabul edilerek kanunlaşmıştır.
Madde 115IV – Askeri öğrencilerin istifa haklarıMülga
(Mülga: 25/7/2016-KHK-669/32 md.; Aynen kabul: 9/11/2016- 6756/32 md.)
Madde 116V – İstifaların kabul süresi
(Değişik birinci fıkra: 18/6/2003 – 4902/25 md.) Yükümlülüklerini bitirerek istifa etme hakkını kazananlar, istifalarını Ocak ve Şubat ayları içinde isteyebilirler. İstifaların kabulü, müracaat tarihinden itibaren bir aydan fazla geciktirilemez. Bu aylar dışındaki istifa istemleri, ancak ilgili kuvvet komutanının hizmet gerekleri itibarıyla uygun görmesi halinde kabul edilebilir.1
Savaş hali ve savaşı gerektirecek durumun başgöstermesi hallerinde subay, astsubay ve askeri memurların istifa işlemleri, Cumhurbaşkanı kararı ile bu sürelerin sonuna kadar tehir edilebilir.2
- 1.(1. fıkra)2/1/2017 tarihli ve 681 sayılı KHK’nin 32 nci maddesiyle, bu fıkrada yer alan “ilgili kuvvet komutanları, Jandarma Genel Komutanı veya Sahil Güvenlik Komutanının” ibaresi “ilgili kuvvet komutanının” şeklinde değiştirilmiş; daha sonra bu hüküm 1/2/2018 tarihli ve 7073 sayılı Kanunun 32 nci maddesiyle aynen kabul edilerek kanunlaşmıştır.
- 2.(2. fıkra)2/7/2018 tarihli ve 703 sayılı KHK’nin 127 nci maddesiyle, bu fıkrada yer alan “Bakanlar Kurulu” ibaresi “Cumhurbaşkanı” şeklinde değiştirilmiştir.
Bölüm 3/10tüm bölümler
- m.1–27 · Genel Esaslar · Subaylar · Subayların Sınıflandırılması …
- m.28–75 · Subay Terfileri · Astsubaylar · Astsubay Sınıflandırması …
- m.76–116 · Astsubay Terfileri · Yükümlülük
- m.117–134 · Hizmet Şartları ve Şekilleri
- m.135–166-172 · Mali Hükümler
- m.173–187 · Sosyal Haklar ve Yardımlar
- m.188–Ek 40 · Taltifler
- m.Geçici 1–Geçici 50 · Geçici Maddeler
- m.Geçici 51–Ek Geçici 49 · Geçici Maddeler
- m.Ek Geçici 50–210 · Geçici Maddeler · Çeşitli Hükümler