Deney nedir?
Kısaca
Deney: Herhangi bir hayvanın acı, eziyet, üzüntü veya uzun süreli hasara neden olacak deneysel ya da diğer bilimsel amaçlarla kullanılmasını
Kanuni tanım: 5199 s. K. m.3/1-l
Kanuni tanım
- 5199 s. K. m.3/1-lHayvanları Koruma Kanunu
Deney: Herhangi bir hayvanın acı, eziyet, üzüntü veya uzun süreli hasara neden olacak deneysel ya da diğer bilimsel amaçlarla kullanılmasını
Karıştırılan kavramlar
Kendi tezgâhı ile başka tezgâhta deney arasındaki fark nedir?
Kendi bünyesindeki tezgâhta yapılan deneyde ayrı bir yaptırım ya da damgalatma yükümlülüğü maddede öngörülmemiştir.
Düşük kapasiteli imalathanenin başkasının tezgâhında yaptırdığı deneyde, deneyden geçen her namlunun damgalatılması zorunludur.
Dış tezgâhta deney yapılan her namlu için damga zorunluluğu doğar; damgasız namlu deneyden geçmiş sayılmaz.
Tıbbi müdahale ile bilimsel deney arasındaki fark nedir?
Tıbbi zorunluluk, tıbbi müdahalenin hekimce gerekli görülmesi hâlidir ve bu hâlde kişinin vücuduna dokunulabilir.
Bilimsel deney ise tıbbi zorunluluk olsa bile kişinin rızası olmadan yapılamaz; metin rızayı deney bakımından ayrıca arar.
Tıbbi zorunluluk bulunan müdahale yapılabilir, ancak bilimsel deneyde rıza ayrıca aranır.
Bilimsel teşhis-tedavi-deney ile bilimsel olmayan uygulama arasındaki fark nedir?
Bilimsel bir amaçla ve bilimsel yöntemle yapılan teşhis, tedavi veya deney.
Bilimsel dayanağı olmayan teşhis, tedavi veya deney.
Bilimsel olmayan uygulamada hayvan kullanımı madde tarafından açıkça yasaklanmıştır; bilimsel olanda ise maddedeki diğer koşullara uyulması aranır.
Başkaca seçenek olmayan deney ile seçeneği bulunan deney arasındaki fark nedir?
Hayvan dışındaki bir yöntemle sonuç alınamayan deney.
Hayvan kullanılmadan da amaca ulaşılabilecek çalışma.
Yalnız birinci durumda hayvan deney hayvanı olarak kullanılabilir; ikinci durumda kullanım maddeyle karşılanmaz.
Kurum bünyesindeki etik kurul izni ile izinsiz deney arasındaki fark nedir?
Kendi bünyesinde kurulmuş veya kurulacak etik kurulun izni alınarak yapılan deney.
Bu izin alınmadan yapılan deney.
Maddenin izin şartına uygun deney yapılmasına izin verilir; izin alınmadan yapılan deney maddeye uygun sayılmaz.
Bilimsel deney ile tedavi amaçlı deneme arasındaki fark nedir?
Birinci fıkradaki bilimsel deney, sağlıklı veya hasta olsun insan üzerinde bilimsel amaçla yapılan işlemdir.
Dördüncü fıkradaki tedavi amaçlı deneme, yalnız hasta bir insan üzerinde, tedavi sonucu ulaşılmış somut faydalara dayanarak yapılır.
Ceza bakımından bilimsel deney bir yıldan üç yıla kadar hapis (1. fıkra); tedavi amaçlı deneme bir yıla kadar hapis (4. fıkra) ile cezalandırılır.
Tanımlar ve madde bağlantıları güncel kanun metninden derlendi (2026-10-21). Hukuki tavsiye değildir.