DAVA VEKİLİ
Avukat sayısı beşten az olan yerlerde avukat yetkisini taşıyan meslek adamı.
DAVACI
Mahkemede dava açan taraf.
DAVALI
Kendisine karşı mahkemede dava açılan kimse.
DYS
Doküman Yönetim Sistemi
Dahiliye Vekâleti
İçişleri Bakanlığı
Darbımesel
Çarpıcı söz, özlü söz.
Dava
Bir kimsenin diğer kimseden hakim huzurunda hakkını istemesi.
Davaname
Cumhuriyet savcısının komuyu ilgilendiren ancak ceza davası niteliği taşımadığı için hukuk mahkemelerinde görülecek olan davayı açtığı belge
Def'aten
Bir defada; birden
Def'i def
Def'e karşı def'; savuya karşı savu
Defaat
Defa, kez, kere, sefer
Defaât
Kereler; kezler; yollar
Defi
Taraflardan birinin, hususiyle müddeialeyhin kendisine karşı açılan davada edadan kurtulmak için bavurduğu her türü vasıta.
Defter-hâne
Taşınmaz mallara ilişkin tasarrufların kayıt
Defter-i hakanî
Eskiden taşınmaz mala ilişkin tasarruf işlemlerinin kayıt ve tescil edildiği defter
Defter-i hakanî idaresi
Eskiden taşınmaz mala ilişkin tasarruf işlemlerinin kayıt ve tescil edildiği daire
Defâtir
Defterler; birlikte dikilmiş kağıtlar
Delegasyon
Herhangi bir topluluğu temsil etmekle görevli yetkili kurul / Herhangi bir işin sorumluluğunun başka bir kişi ya da kuruma aktarılması / Yetkilendirme, Görevlendirme.
Delil
Kanıt; tanıt; ipucu
Delil Serbestisi İlkesi
Ceza muhakemesinde bir olayın ispatı için kanunda aksine bir sınırlama getirilmedikçe her türlü delilin kullanılabileceğini ifade eden temel ilkedir.
Delil-i celî
Aşikar delil; belli, apaçık kanıt
Delâlet
Gösterme; yol gösterme; kılavuzluk; iz; işaret; aracılık
Delâlet-i bil'işare
Işaret ederek, hatırlatarak gösterme
Demdeme
Hiddetli söz. Avaz. Hosa gitmeyen sesler
Demirbaş
Bir taşınmazın kiraya verilmesinde kiraya dahil olan, kiralamanın sonunda aynı cins ve değerde iade edilen veya değer eksilmesi kiracı tarafından tazmin edilen eşya
Demokratik devlet
Halkın devlet yönetimine katılması esasına dayanan devlettir.
Deneme Süresi
Ben, iş sözleşmesine konulan bir kaydım. Bireysel sözleşmelerle en fazla 2 ay, toplu iş sözleşmeleriyle ise en fazla 4 ay olabilirim. Bu süre içinde taraflar, bildirim süresine gerek kalmadan ve tazminatsız olarak iş ilişkisini sonlandırabilir.
Denetim Kurulu (Sendika)
Ben, bir sendikanın zorunlu organlarından biriyim. Üye sayım 3'ten az 9'dan fazla olamaz. Sendikanın mali işlemlerini denetlerim.
Denetim Makamı
Ben, kamu vesayetinde Asliye Hukuk Mahkemesi olarak görev yaparım. Vesayet makamının kararlarına karşı yapılan itirazları incelerim ve mirasın reddi veya işletme tasfiyesi gibi bazı özel işlemler için benim de iznim gerekir.
Deniz haydutluğu
Mürettebatının isyan ederek denetimini ele geçirdiği bir savaş gemisi, bir devlet gemisi veya bir devlet uçağı tarafından işlenen 101. maddede tanımlanmış deniz haydutluğu fiilleri veya açık denizde, kişisel kazanç amacıyla başka bir gemiye karşı yasa dışı şiddet ve yağma fiilidir; tüm devletlerin ortak menfaatini ihlal eden ve faillerinin 'insanlığın düşmanı' sayıldığı bir suçtur.
Depozito
Bir sözleşmeden dolayı doğabilecek zararlara karşı verilen teminat; bir taahhüt sırasında yatırılan güvence parası.
Der-akap
Hemen; arkasından
Der-dest-i rü'yet
Dava görülmek üzere ele alınan, eldeki dava
Der-kâr
Malum; aşikar; bilinen; belli
Der-piş
En önde; göz önünde bulunan; öngörü
Der-pîş etmek
Öngörme; göz önünde bulundurma
Der-uhte
Üstüne alma; yüklenme; üstlenme; sağlama
Derc etmek
Araya sokmak; arasına sıkıştırmak
Derceb etmek
Cebe atmak; kendine alıkoymak
Derdest
Görülmekte olan
Dermeyan etmek
Ileri sürmek; öne sürmek; ortaya koymak; anlatmak
Deruni
Kişilik hakkının manevi kolu, manevi kişilik hakkı.
Derç
Sokma; arasına sıkıştırma; gazeteye yazma; toplama; biriktirme
Desise
Hile; oyun; entrika
Destekten Yoksun Kalma Zararı
Ölen bir kişinin yaşarken fiilen, sürekli ve düzenli olarak baktığı kişilerin, bu yardımın ölümle kesilmesi üzerine uğradıkları maddi kaybı ifade eder. Bunun için yasal bir nafaka yükümlülüğü şart değildir; fiili durum yeterlidir.
Devair
Daireler
Devlet Şurası
Danıştay
Devletler Özel Hukuku
Kişilerle devlet arasındaki bağı (tabiyeti), bir ülkede yabancıların sahip olduğu hakları ve çeşitli ülkelerde geçerli olan kanunların çatışması nedeniyle ortaya çıkan uyuşmazlıkları çözmeyi ve bunun için çeşitli bağlama kuralları getirmeyi konu alan huku
Devremülk hakkı
Mesken olarak kullanılmaya elverişli bir yapı veya bağımsız bölümün ortak maliklerinden her biri lehine, bu yapı veya bağımsız bölümden yılın belli dönemlerinde istifade etmek üzere, müşterek mülkiyet payına bağlı olarak kurulan irtifak hakkı.
Deyn
Borç
Deâvî
Davalar
Değer artış payı
Ben, bir eşin diğerine ait bir malın (örneğin bir konutun) edinilmesine veya iyileştirilmesine karşılıksız olarak yaptığı katkı nedeniyle, o malın tasfiye sırasındaki değer artışı üzerinden katkısı oranında hesaplanan alacak hakkıyım.
Değer baha
Bir malın iktisadi duruma göre kıymetini ifade eden fiyat
Dilekçe
Bir isteği üst makama ulaştıran yazı,
Disiplin cezaları
Belli bir statü içinde bulunan kimselere hizmet ve iç düzenle ilgili kurallara aykırı davranışta bulundukları zaman uygulanan cezalardır.
Dispeççi
Deniz kazasindan sonra gemi, yük ve navlunla ilgili kimselerin ugradiklari zararlari ve bunlar tarafindan yapilan masraflarin nasil, kimler tarafindan ve ne oranda karsilanacagini belirleyen uzman.
Divan-ı Muhasebat
Büyük Millet Meclisine bağlı ve devletin bütün varidat ve masraflariyle mallarını ve hesaplarını onun namına murakabe edenlerin hesaplarını tetkik ve muhakeme ile mükellef bir heyet.
Dizelge
Liste
Doktirin
Bilimsel görüş , öğreti.
Donatan
Gemisini gemi ticaretinde kullanan gemi sahibidir
Duplik Layihası
İkinci cevap dilekçesi. Davalının cevap dilekçesinin davacı tarafa tebliğ edilmesi üzerine, davacının cevap dilekçesine karşı davalanın vereceği ikinci cevap dilekçesi.
Duruşma
Davacı ile davalının yargıç karşısında hazır bulundukları yargılama evresi, Yargılamada iddia ve savunma makamlarının delillere dayanarak tartıştıkları, uyuşmazlıkların çözüldüğü süreç.
Duruşma Salonu
Duruşmaların yapıldığı yerdir.
Dâfi
Defi'de, savuda bulunan kimse
Dâyin
Borç veren; alacaklı
Dîvân-ı Muhasebat
Sayıştay
Dönüm
Eski bir alan ölçüsü. Dönümün metrekare olarak karşılığı 918,393 m² 'dir.
Dûn
Aşağı; aşağılık; altta; aşağıda
Dûr
Uzak
Dûçâr
Tutulmuş; uğramış; yakalanmış
Düplik Dilekçesi
Davalının davacının replık dilekçesine verdiği cevap
Düstûr
Kanun; kaide; yasa; devlet yasalarını içine alan kitap; genel kural; başyasa; yasalar dergisi
Düvel
Devletler
Düvel-i muazzama
Büyük Devletler
Düyun-u Umumiye
Genel Borçlar İdaresi
Düzenleme
Bir sözleşmeyi veya işlemi yapan kimsenin iradesini dinledikten sonra, iki tanık önünde ve yöntemine uygun olarak noter tarafından baştan sona kadar yazılarak, ilgililer ve hazır bulunanlar tarafından imzalanıp noter tarafından da onanan senet
Düçâr
Tutulmuş; uğramış; yakalanmış.
Dış Üstlenme Sözleşmesi
Mevcut bir borç ilişkisinde borçlunun borcunu, alacaklının rızasıyla devralan üçüncü kişi ile alacaklı arasında kurulan bir hukuki müessesedir. Eski borçlu kural olarak borcundan kurtulur. Alacaklının rızası açık veya örtülü olabilir. Bir tasarruf işlemidir.
daktiloskopi
Parmak izine dayanarak kimlik belirleme yöntemi. Parmak izi incelemesi.
def-i mefasid
Zararı yok etmek
derdestlik itirazı
Tarafları veya konusu bakımından halihazırda açılmış ve halen görülmekte olan bir davanın,aynı veya bir başka mahkeme önünde ikinci kez açılmasına yapılacak olan itirazı ifade etmektedir.
deruhte
karşlamak, üzerine alma, üstlenme
dibace
başlangıç , giriş, ön söz.
dilemma
müskül durum,ikilem
duhul
Girme, Giriş
düstur
Genel kural, Yasaları içine alan kitap, kanun , tuzuk , yonetmelikler kulliyati