Erişme kontrollü karayolu nedir?
Kısaca
Erişme kontrollü karayolu, 3 kanunda 6 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir.
- KTK m.2 · kapsam: Girişleri ve çıkışları denetlenen, trafiğin belirli noktalardan geçmesine izin verilen karayolu türüdür.
- 3465 s. K. m.11 · yönetmelik: Kanunun konusunu oluşturan, belirli giriş ve çıkış noktaları üzerinden erişimin denetlendiği karayolu türüdür.
- 6001 s. K. m.22 · kamulaştırma: Giriş ve çıkışları denetlenen, işletme hakkı verilebilen veya devredilebilen karayoludur.
Kanunda nerede geçiyor
6 maddeKarayolları Genel Müdürlüğü Dışındaki Kuruluşların Erişme Kontrollü Karayolu (OTOYOL) Yapımı, Bakımı ve İşletilmesi ile Görevlendirilmesi Hakkında Kanun
- Karayolları Genel Müdürlüğü Dışındaki Kuruluşların Erişme Kontrollü Karayolu (OTOYOL) Yapımı, Bakımı ve İşletilmesi ile Görevlendirilmesi Hakkında Kanun m.4 · Görevin Verilmesi
Giriş ve çıkışların belirli kavşaklardan yapıldığı, erişimin kontrol altında tutulduğu karayolu türüdür. Hükmün konusu, bu niteliği taşıyan yolların yapımı, bakımı ve işletilmesidir.
- Karayolları Genel Müdürlüğü Dışındaki Kuruluşların Erişme Kontrollü Karayolu (OTOYOL) Yapımı, Bakımı ve İşletilmesi ile Görevlendirilmesi Hakkında Kanun m.5
Giriş ve çıkışları kontrol altında tutulan, hızlı trafik için ayrılmış karayoludur. Madde, otoyolun yanında işletme ve bakım tesisleri ile hizmet tesislerini de görevin konusu olarak sayar.
- Karayolları Genel Müdürlüğü Dışındaki Kuruluşların Erişme Kontrollü Karayolu (OTOYOL) Yapımı, Bakımı ve İşletilmesi ile Görevlendirilmesi Hakkında Kanun m.11 · Yönetmelik
Kanunun konusunu oluşturan, belirli giriş ve çıkış noktaları üzerinden erişimin denetlendiği karayolu türüdür. Madde bu kavramı tanımlamaz; kapsamı kanunun diğer hükümlerine göre belirlenir.
Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun
- Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun m.15 · Karayollarında erişme kontrolü uygulaması
Taşıt ve kişilerin giriş ve çıkışlarının belirli yerlerden yapılmasına izin verilen, bu nedenle erişimin kontrol altında tutulduğu karayolu türüdür. Maddeye göre bir karayolu Bakan onayı ile bu niteliğe dönüştürülebilir veya bu niteliği kaldırılabilir.
- Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun m.22 · Kamulaştırma
Giriş ve çıkışları denetlenen, işletme hakkı verilebilen veya devredilebilen karayoludur. Fıkra 2 yalnız bu tür yollara ilişkindir.
Karayolları Trafik Kanunu
- KTK m.2 · Kapsam
Girişleri ve çıkışları denetlenen, trafiğin belirli noktalardan geçmesine izin verilen karayolu türüdür. Madde bu yolları kanunun uygulanacağı yerler arasında sayar, ancak aksine hüküm varsa uygulama bu hükme göre belirlenir.
Karıştırılan kavramlar
Erişme kontrollü karayolu ile para ödenerek yararlanılan karayolunun ücretsiz kesimi arasındaki fark nedir?
Erişme kontrollü karayollarında ve para ödenerek yararlanılan karayollarının kamuya açık kesimlerinde kanun uygulanır.
Ücretli karayolunun kamuya açık olmayan kesimleri ise maddenin ikinci fıkrasındaki bu kapsam dışında kalır.
Olayın yeri kamuya açık kesimde ise kanun uygulanır; kamuya açık olmayan kesimde uygulama için ayrı bir dayanak aranır.
Erişme kontrollü karayolu ile diğer karayolu arasındaki fark nedir?
Otoyol ve ekspresyol gibi erişme kontrollü karayollarında büyükşehir belediyesi ayrıca yetkili idare sayılmaz.
Bu niteliği taşımayan büyükşehir karayollarında büyükşehir belediyesi yetkili idaredir.
Erişme kontrollü karayolunda yetkili idarenin tespiti, büyükşehir belediyesi dışındaki bir idareye göre yapılır.
Otoyol ile erişme kontrollü karayolu arasındaki fark nedir?
Otoyol; yüksek standart, asgari hız sınırlaması ve erişme kontrolünün üçünün birlikte bulunduğu karayoludur.
Erişme kontrolü, transit trafiğe tahsis edilen karayollarında girişin kısıtlanmasıdır ve tek başına otoyol niteliği vermez.
Erişme kontrolü uygulanan bir yolun otoyol sayılabilmesi için hız sınırlaması ve yüksek standart koşulları da birlikte aranır.
Örnek kararlar
3 karar- 1. Daire, 2000/60 E., 2000/55 K., 14.04.2000İlgili madde: 3465 s. K. m.5, 3465 s. K. m.11
- Hukuk Genel Kurulu, 2017/2327 E., 2021/1343 K., 04.11.2021İlgili madde: 6001 s. K. m.22
- Hukuk Genel Kurulu, 2017/2372 E., 2021/1344 K., 04.11.2021İlgili madde: 6001 s. K. m.22
Terimin geçtiği maddeye bağlı ve tam metninde terimi anan kararlar. Tam metin karar deposundan istek üzerine yüklenir. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.
İlgili terimler
- Görevlendirme
- Hizmet tesisleri
- Karayolu
- Kamulaştırma yetkisi
- Yönetmelikle düzenleme
- Sözleşme süresi
- Görevli şirket
- Devlet malı hükmü
Aynı maddelerde birlikte geçen kavramlar.
Tanımlar ve madde bağlantıları güncel kanun metninden derlendi (2026-10-21). Hukuki tavsiye değildir.