İlke kararı nedir?
Kısaca
İlke kararı, 4 kanunda 5 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir.
- 2797 s. K. m.58 · resmi Gazete‘de yayınlanma: Yargıtay'ın kanunda öngörülen usul çerçevesinde ortaya koyduğu, uygulamada genel nitelikte rehber olan karardır.
- 2802 s. K. m.118 · ilke kararları: Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulunun, mesleğin özelliklerini ve teşkilatın ihtiyaçlarını gözeterek aldığı ve Resmî Gazete'de yayımlanan genel nitelikli kararlardır.
- 2863 s. K. m.61 · kararlara uyma zorunluluğu: Koruma Yüksek Kurulunun genel nitelikli kararlarıdır.
Kanunda nerede geçiyor
5 maddeYargıtay Kanunu
- Yargıtay Kanunu m.45 · İçtihadların birleştirilmesini istemek yetkisi ve bağlayıcılığı
İçtihadı birleştirme görüşmelerinin dayanağı olan, Yargıtay Başkanlar Kurulunca alınmış genel çerçevedir. Görüşmeler bu çerçeve dışına çıkamaz.
- Yargıtay Kanunu m.58 · Resmi Gazete‘de yayınlanma
Yargıtay'ın kanunda öngörülen usul çerçevesinde ortaya koyduğu, uygulamada genel nitelikte rehber olan karardır. Bireysel bir uyuşmazlığa değil, benzer olaylara yönelik genel ilkeye ilişkindir.
Hakimler ve Savcılar Kanunu
- Hakimler ve Savcılar Kanunu m.118 · İlke kararları
Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulunun, mesleğin özelliklerini ve teşkilatın ihtiyaçlarını gözeterek aldığı ve Resmî Gazete'de yayımlanan genel nitelikli kararlardır. Madde metni, bu kararların kapsamına ilişkin ayrıntılı bir tanım getirmez.
Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu
- Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu m.61 · Kararlara uyma zorunluluğu:
Koruma Yüksek Kurulunun genel nitelikli kararlarıdır. Bu kararlar Resmî Gazete'de yayımlanır; yayımlanmayan bir karar ilke kararı niteliğini taşımaz.
Kişisel Verilerin Korunması Kanunu
- Kişisel Verilerin Korunması Kanunu m.15 · Şikâyet üzerine veya resen incelemenin usul ve esasları
Ihlalin yaygın olduğunun tespit edilmesi halinde Kurulun aldığı ve yayımladığı genel nitelikli karardır. Tek bir olaya değil konuya ilişkin genel bir ilke koyar.
Karıştırılan kavramlar
Değiştirilmeyen ilke kararı ile değiştirilen ilke kararı arasındaki fark nedir?
Yıllık incelemede gerekli görülmeyen ilke kararı yürürlükte kalır.
Gerekli görülen ilke kararı, Kurulca değiştirilerek yeniden Resmî Gazete'de yayımlanır.
Değişiklik yalnızca Resmî Gazete'de yayımlanmasıyla yürürlüğe giren yeni metinle geçerlilik kazanır; yayım öncesi durum değiştirilmiş sayılmaz.
İlke kararı ile bireysel koruma kararı arasındaki fark nedir?
Yüksek Kurulun ilke kararları genel nitelikli olup Resmî Gazete'de yayımlanır.
Bölge kurulu kararları ise belirli bir taşınmaz veya alan için alınır ve Resmî Gazete'de yayımlanma zorunluluğu bu maddede yer almaz.
Yalnız ilke kararlarının yayımlanması zorunludur; bölge kurulu kararlarının bu maddeye göre yayımı gerekmez.
Örnek kararlar
3 karar- 2011/106 E., 2012/192 K., 29.11.2012İlgili madde: 2863 s. K. m.61
- 4. Daire, 2023/7400 E., 2024/1181 K., 22.02.2024İlgili madde: 2863 s. K. m.61
- 4. Daire, 2023/7280 E., 2024/1180 K., 22.02.2024İlgili madde: 2863 s. K. m.61
Terimin geçtiği maddeye bağlı ve tam metninde terimi anan kararlar. Tam metin karar deposundan istek üzerine yüklenir. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.
İlgili terimler
Aynı maddelerde birlikte geçen kavramlar.
Tanımlar ve madde bağlantıları güncel kanun metninden derlendi (2026-10-21). Hukuki tavsiye değildir.