Kirlenme nedir?
Kısaca
Kirlenme: Olay sonucunda, petrol ve diğer zararlı maddelerin; canlı kaynaklara ve deniz yaşamına zarar verecek, insan sağlığı için tehlike oluşturacak, balıkçılık ve denizlerin diğer yasal amaçlarla kullanımı da dahil olmak üzere, denizcilik faaliyetlerini engelleme, deniz suyunun niteliğini…
Kanuni tanım: 5312 s. K. m.3/1-h
Kanuni tanım
- 5312 s. K. m.3/1-hDeniz Çevresinin Petrol ve Diğer Zararlı Maddelerle Kirlenmesinde Acil Durumlarda Müdahale ve Zararların Tazmini Esaslarına Dair Kanun
Kirlenme: Olay sonucunda, petrol ve diğer zararlı maddelerin; canlı kaynaklara ve deniz yaşamına zarar verecek, insan sağlığı için tehlike oluşturacak, balıkçılık ve denizlerin diğer yasal amaçlarla kullanımı da dahil olmak üzere, denizcilik faaliyetlerini engelleme, deniz suyunun niteliğini değiştirme ve ekolojik dengeyi bozma gibi zararlı etkiler yaratacak şekilde deniz çevresine karışmasını
Kanunda nerede geçiyor
1 maddeDeniz Çevresinin Petrol ve Diğer Zararlı Maddelerle Kirlenmesinde Acil Durumlarda Müdahale ve Zararların Tazmini Esaslarına Dair Kanun
- Deniz Çevresinin Petrol ve Diğer Zararlı Maddelerle Kirlenmesinde Acil Durumlarda Müdahale ve Zararların Tazmini Esaslarına Dair Kanun m.3 · Tanımlar
Olay sonucunda petrol ve diğer zararlı maddelerin deniz çevresine karışması ve bu karışmanın canlı kaynaklara, deniz yaşamına, insan sağlığına veya denizcilik faaliyetlerine zarar verecek, deniz suyunun niteliğini değiştirecek ya da ekolojik dengeyi bozacak nitelikte olmasıdır. Kirlenmenin tanımında 'olay' unsuru aranır; olaydan bağımsız her karışma bu tanımın kapsamında değildir.
Karıştırılan kavramlar
Kirlenme ile zarar arasındaki fark nedir?
Kirlenme, olay sonucunda deniz çevresine karışan maddenin doğurduğu fiziki ve ekolojik değişikliktir.
Zarar, kanunun 6. maddesinde sayılan zararlarla birlikte tespit, tazmin ve uyuşmazlık giderme masraflarını kapsar.
Kirlenme bir olgudur, zarar ise bu olgudan doğan tazmin konusu kalemlerin toplamıdır; tazmin hesabında zarar kavramı kullanılır.
Kirlenme standardı belirleme ile kirletici tesis bildirme arasındaki fark nedir?
Kirlenme standardı (e), bölgeye özgü belirlemedir ve mahalli ölçümlere dayanır.
Kirletici tesis bildirimi (f), ilgili mevzuatta kirletici sayılan tesisin tespitine dayanır.
Standart belirleme yetkisi bölgenin özelliklerine bağlıdır; tesis bildirimi ise mevzuat ölçütüne bağlıdır. Biri diğerinin yerine kullanılamaz.
Kirlenme ihtimali ile kirlenmenin gerçekleşmesi arasındaki fark nedir?
Kirlenme ihtimalinin bulunduğu durumda yükümlülük, kirlenmeyi önlemeye yöneliktir ve ilgililere yüklenmiştir.
Kirlenmenin meydana geldiği durumda yükümlülük, kirlenmeyi durdurma, etkileri giderme veya azaltma yönündedir ve kirletene yüklenmiştir.
Önleme yükümlülüğü ilgililere, durdurma ve giderme yükümlülüğü ise kirletene yüklenir; iki yükümlülük aynı kişide birlikte bulunabilir.
Gemi kaynaklı kirlenme ile kıyı tesisi kaynaklı kirlenme arasındaki fark nedir?
Gemilerden kaynaklanan kirlenme, kanunun ilk başlıkta sayılan kaynaklarından biridir.
Kıyı tesislerindeki faaliyetlerden kaynaklanan kirlenme de aynı başlık altında yer alır.
İki kaynak da aynı müdahale ve tazmin esaslarına tabi tutulmuştur; madde kaynağa göre ayrı rejim kurmaz.
Kirlenme zararı ile diğer petrol kirliliği zararları arasındaki fark nedir?
Sözleşmenin tanımındaki kirlenme zararı, Sözleşmelerin kapalı sistemine tabidir.
Tanım dışında kalan zararlar, Sözleşmelerle düzenlenmemiş konulardır ve ilgili genel hükümlere tabidir.
Tanım içindeki zararda Sözleşme düzeni ve Fon'a başvuru yolu işler; tanım dışındaki zararda bu madde uygulanmaz.
Sözleşme alanı içinde ile dışında kirlenme arasındaki fark nedir?
Kirlenme, sözleşmenin II. maddesi (a) bendindeki yerlerde oluşmuşsa, bu sınırın içinde kalan kirlenme için madde ayrıca bir koşul aramaz.
Kirlenme bu yerlerin dışında oluşmuşsa, madde devreye girer ve yabancı hukukun sözleşmeye aykırı kısmı dışlanır.
Dışarıda oluşan kirlenme zararında yabancı hukukun sözleşmeye aykırı hükümleri uygulanmaz; sözleşme doğrudan geçerli olur.
Örnek kararlar
1 karar- İstanbul 7. Asliye Ticaret Mahkemesi, 2015/376 E., 2023/779 K., 16.11.2023İlgili madde: 5312 s. K. m.3
Terimin geçtiği maddeye bağlı ve tam metninde terimi anan kararlar. Tam metin karar deposundan istek üzerine yüklenir. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.
İlgili terimler
Aynı maddelerde birlikte geçen kavramlar.
Tanımlar ve madde bağlantıları güncel kanun metninden derlendi (2026-10-21). Hukuki tavsiye değildir.