Yetkilendirme nedir?
Kısaca
Yetkilendirme, 10 kanunda 14 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir.
- TMK m.188 · eşlerin temsil yetkisi: Diğer eşin rızasıyla ya da haklı sebeplerle hâkimin kararıyla, bir eşin diğer adına birliği temsil etmesine imkân tanıyan izindir.
- 5809 s. K. m.8 · elektronik haberleşme hizmetlerinin yetkilendirilmesi: Kurum tarafından yapılan ve elektronik haberleşme hizmeti verilmesine ya da şebeke veya altyapı kurulup işletilmesine imkân tanıyan işlemdir.
- 6475 s. K. m.9 · posta hizmetleri için yetkilendirilme: Posta hizmeti verilebilmesi veya bunun için gerekli altyapının kurulup işletilebilmesi için Kurumun ön izni niteliğinde yaptığı işlemdir.
Kanunda nerede geçiyor
14 maddeden 12'iElektronik Haberleşme Kanunu
- Elektronik Haberleşme Kanunu m.8 · Elektronik haberleşme hizmetlerinin yetkilendirilmesi
Kurum tarafından yapılan ve elektronik haberleşme hizmeti verilmesine ya da şebeke veya altyapı kurulup işletilmesine imkân tanıyan işlemdir. Madde metninde bu işlemin hangi usulle yapılacağı açıklanmamıştır; usul m.9 ve ilgili düzenlemelerden izlenmelidir.
- Elektronik Haberleşme Kanunu m.9 · Yetkilendirme usulü
Elektronik haberleşme faaliyetine izin verilmesi işlemi. Madde metnine göre bildirim veya kullanım hakkı verilmesi yoluyla yapılır.
- Elektronik Haberleşme Kanunu m.12 · İşletmecilerin hak ve yükümlülükleri
İşletmecinin elektronik haberleşme hizmeti sunabilmesi için Kurumun izniyle sahip olduğu hukuki çerçevedir. Madde 12(1), işletmecinin hakkını yalnızca yetkilendirildiği kapsamla sınırlar; yetki kapsamı dışındaki hizmet sunumu bu hakkın kapsamına girmez.
- Elektronik Haberleşme Kanunu m.34 · Haczedilmezlik ve haberleşme hizmetlerinin sürekliliği
İşletmecinin elektronik haberleşme hizmetini sunabilmesi için Kurum tarafından tanınan izindir. Maddede, bu izin de haczedilemez hakların arasında sayılmıştır.
Posta Hizmetleri Kanunu
- Posta Hizmetleri Kanunu m.2 · Kapsam
Posta hizmetinin sunulabilmesi için düzenleyici otorite tarafından yapılan idari izin işlemidir. Maddede yalnızca konu olarak sayılmış, ölçütleri ilgili maddelerde aranmalıdır.
- Posta Hizmetleri Kanunu m.9 · Posta hizmetleri için yetkilendirilme
Posta hizmeti verilebilmesi veya bunun için gerekli altyapının kurulup işletilebilmesi için Kurumun ön izni niteliğinde yaptığı işlemdir. Yetkilendirme, yetki belgesi verilmesi yoluyla gerçekleşir.
Türk Medeni Kanunu
- TMK m.188 · I. Eşlerin temsil yetkisi
Diğer eşin rızasıyla ya da haklı sebeplerle hâkimin kararıyla, bir eşin diğer adına birliği temsil etmesine imkân tanıyan izindir. Yetkilendirme, belirli bir işlemle sınırlı olabileceği gibi genel de olabilir.
Hakimler ve Savcılar Kanunu
- Hakimler ve Savcılar Kanunu m.115 · Zorunlu hâllerde görevlendirme:
Hâkimler ve Savcılar Kurulunun, görevlendirilen kişinin görevini sürdürmesine ilişkin kararıdır. Yetkilendirme yapıldığında geçici görevlendirme sona erer.
Karayolu Taşıma Kanunu
- Karayolu Taşıma Kanunu m.35 · Yetki devri
Bakanlığın görev ve yetkilerinin bir kısmını, belirli usul ve esaslar çerçevesinde, kamu kurum ve kuruluşları ile Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği, Türkiye Esnaf ve Sanatkârları Konfederasyonu ve bunlara bağlı federasyon, birlik ve odalara yürütmek üzere verilmesidir. Yetkilendirme protokol veya sözleşme ile yapılır ve yetkilendirilen kuruluş Bakanlığın görev ve yetkilerini ortadan kaldırmaz.
İl Özel İdaresi Kanunu
- İl Özel İdaresi Kanunu m.33 · İhtilaf halinde temsil yetkisinin devri
Meclis başkanı veya başkan vekilinin, temsil işini başka bir kişiye devretmesidir. Yetkilendirilen kişi, temsil yetkisini ancak yetkilendirme ölçüsünde kullanabilir.
Belediye Kanunu
- Belediye Kanunu m.43 · İhtilâf hâli
Birinci ya da ikinci başkan vekilinin, temsil görevini başka bir kişiye devretmesidir. Yetkilendirilecek kişi maddede sınırlandırılmamıştır.
Tohumculuk Kanunu
- Tohumculuk Kanunu m.8 · Piyasa denetimi
Tohumluk yetiştiren, işleyen, satışa hazırlayan, dağıtan veya satan kişinin bu faaliyetleri Bakanlık onayı ile yürütmesine imkân veren idari işlemdir. Usul ve esasları yönetmelikte belirlenir.
Terim 2 kanunda daha geçiyor.
Karıştırılan kavramlar
Yetkilendirme ile gecikmede sakınca arasındaki fark nedir?
Yetkilendirmede diğer eşin rızası veya haklı sebeplerle hâkimin kararı aranır ve belirli bir işlemle sınırlı olmayabilir.
Gecikmede sakınca hâlinde ise yalnızca belirli ve ivedi bir işlem söz konusudur ve rızanın alınamaması gerekir.
Gecikmede sakınca hâlinde hâkimin yetkilendirmesine gerek yoktur; yetkilendirme yolunda ise hâkim kararı gerekebilir.
Yetkilendirme ile bakanlığın görev ve yetkileri arasındaki fark nedir?
Yetkilendirilen kuruluş, devredilen görevi yürütür.
Bakanlık, devretse de kendi görev, sorumluluk ve yetkilerini korur.
Yetkilendirme Bakanlığın görev ve yetkilerini ortadan kaldırmaz; Bakanlık gerektiğinde her türlü denetimi yapabilir.
Yetkilendirme ile denetim arasındaki fark nedir?
Yetkilendirme, faaliyete başlamadan önce kişinin Bakanlıkça onaylanmasıdır.
Denetim, yetkilendirilmiş kişinin faaliyeti sürerken yapılan kontroldür.
Yetkisiz faaliyet yetkilendirme eksikliği, yetkili faaliyet ise denetim bulgusu olarak ayrı hukuki sonuçlar doğurur.
Onaylama / katılma / yetkilendirme: fark nedir?
Onaylama, andlaşmanın bağlayıcılık kazanması için Cumhurbaşkanınca verilen işlemdir.
Yetkilendirme, Cumhurbaşkanı dışındaki kişilerin görüşme yapması veya metni kesinleştirmesi için verilen izindir.
Yetkilendirme bulunsa bile onay işlemi yerine geçmez; onay ayrı bir Cumhurbaşkanı işlemi olarak gerekir.
Genel yıllık harç ile denetim kuruluşları yetkilendirme belgesi harcı arasındaki fark nedir?
Genel yıllık harçlar, her yıl ocak ayının başında tahakkuk ettirilmiş sayılır ve ocak ayı içinde ödenir.
Denetim kuruluşları yetkilendirme belgesi harcında tahakkuk, kurumlar vergisi beyannamesi verme süresi içindeki bildirime dayanır ve gayrisafi iş hasılatı üzerinden yapılır.
İki harçta tahakkuk anı, matrah ve ödeme ayı farklıdır: genel yıllık harçta ocak, denetim kuruluşlarında ise mayıs ayı içinde ödeme yapılır.
Denetim kuruluşları yetkilendirme belgesi harcı ile elektrik üretimi lisans harcı arasındaki fark nedir?
Denetim kuruluşları harcının matrahı bağımsız denetim faaliyetlerinden elde edilen gayrisafi iş hasılatıdır.
Elektrik üretimi lisans harcının matrahı elektrik üretim faaliyetlerinden elde edilen gayrisafi iş hasılatıdır.
Her iki harçta usul aynıdır (bildirim, tahakkuk, mayıs ödemesi, tebliğ yapılmaması); ancak matrah faaliyet alanına göre ayrılır.
İlgili konular
Örnek kararlar
3 karar- 13. Daire, 2020/983 E., 2024/1695 K., 17.04.2024İlgili madde: 5809 s. K. m.12, 5809 s. K. m.9, 5809 s. K. m.8
- 13. Daire, 2018/2988 E., 2023/4745 K., 14.11.2023İlgili madde: 5809 s. K. m.12, 5809 s. K. m.9, 5809 s. K. m.8
- 13. Daire, 2016/2271 E., 2021/4051 K., 29.11.2021İlgili madde: 5809 s. K. m.9, 5809 s. K. m.8
Terimin geçtiği maddeye bağlı ve tam metninde terimi anan kararlar. Tam metin karar deposundan istek üzerine yüklenir. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.
İlgili terimler
- Kullanım hakkı
- Zorunlu hâllerde görevlendirme
- Elektronik haberleşme alt yapısı
- GDO ve ürünleri
- PTT
- Görev sözleşmesi
- Posta hizmeti
- Yaptırım
Aynı maddelerde birlikte geçen kavramlar.
Tanımlar ve madde bağlantıları güncel kanun metninden derlendi (2026-10-21). Hukuki tavsiye değildir.