Bankacılık Kanunu Madde 143Varlık yönetim şirketi

5411 sayılı Bankacılık Kanunu

YürürlükteSon değişiklik: 01.02.2024Kısmi iptal (yürürlükte)

Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.

Kısaca

Madde, varlık yönetim şirketlerinin kuruluş ve faaliyet esaslarını Kurul düzenlemesine bırakır ve kurulmuş şirketler bakımından geçiş hükmü içerir. Kanun kapsamındaki bankalar ve diğer mali kurumlar ile bunların alacaklarını devreden tarafları ilgilendirir. Şirketlerin kuruluş ve faaliyet esaslarının ayrıntısını, karşılığın nitelik ve usullerini ayrıntılı biçimde düzenlemez (Kurul düzenlemesine bırakılmıştır).

Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.

Bankalar ve Fon dâhil diğer malî kurumların alacakları ile diğer varlıklarının satın alınması, tahsili, yeniden yapılandırılması ve satılması amacıyla, kuruluş ve faaliyet esasları Kurul tarafından belirlenen varlık yönetim şirketleri de kurulabilir. Varlık yönetim şirketleri alacaklarının tahsili ve alacakların ve/veya diğer varlıkların yeniden yapılandırılması kapsamında alacak tahsili amacıyla edindiği gayrimenkul veya sair mal, hak ve varlıkların işletilmesi, kiralanması ve bunlara yatırım yapılması ve yine alacaklarını tahsil etmek amacıyla borçlularına ilâve finansman sağlamak veya sermayelerine iştirak etmek dâhil olmak üzere her türlü faaliyeti gerçekleştirmeye yetkilidir.

(Ek fıkra: 2/1/2017-KHK-684/5 md.; Aynen kabul: 1/2/2018-7074/5 md.) Sermayesinin yarıdan fazlası doğrudan veya dolaylı olarak kamuya ait olan veya kamu tarafından kontrol edilen bankaların alacaklarının varlık yönetim şirketlerine satışında uygulanacak usul ve esasları belirlemeye Kurul yetkilidir.

Fon kurulacak varlık yönetim şirketlerine sermaye sağlamak suretiyle kurucu ortak veya hissedar olarak katılmaya yetkilidir.

Fonun en az yüzde yirmi hissedar olduğu varlık yönetim şirketleri, Fondan devraldığı alacaklarla ilgili olarak bu Kanunun 132 nci maddesinin sekizinci fıkrası ve 138 inci maddesinin beşinci fıkrasında Fona tanınan hak ve yetkileri kullanır.

Varlık yönetim şirketleri bu kapsamdaki işlemleri nedeniyle doğmuş veya doğması beklenen, ancak miktarı kesin olarak belli olmayan zararlarını karşılamak amacıyla karşılık ayırmak zorundadırlar. Karşılık ayrılacak alacakların nitelikleri ile karşılıklara ilişkin esas ve usûller Kurul tarafından belirlenir. Varlık yönetim şirketlerinin bu fıkra uyarınca ayırdıkları karşılıkların tamamı, ayrıldıkları yılda kurumlar vergisi matrahının tespitinde gider olarak kabul edilir.

Bu Kanun kapsamında kurulan varlık yönetim şirketleri ile 4743 sayılı Malî Sektöre Olan Borçların Yeniden Yapılandırılması ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun bu Kanunla yürürlükten kaldırılan 3 üncü maddesinin yedinci fıkrası uyarınca Kurulun çıkarmış olduğu yönetmelik kapsamında kurulan varlık yönetim şirketlerinin yaptıkları işlemler ve bununla ilgili olarak düzenlenen kâğıtlar, (…)1 488 sayılı Damga Vergisi Kanununa göre ödenecek damga vergisinden, (…)2 (…) kaynak kullanımını destekleme fonuna yapılacak kesintilerden ve 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanunun 39 uncu maddesi hükmünden istisnadır.

Varlık yönetim şirketi tarafından, bu borçların, taahhütlerin yüklenilmesi veya alacakların, varlıkların devralınması hâlinde, bu borç, taahhüt, alacak ve varlıklarla ilgili olarak, takibi şikayete bağlı suçlar dahil olmak üzere açılmış veya açılacak her türlü ceza davalarında, alacağın devralındığı veya borcun, taahhüdün yüklenildiği tarihten itibaren, suçtan zarar gören olarak, varlık yönetim şirketi kendiliğinden müdahil sıfatını kazanır.

Bu Kanunun yayımı tarihinden önce kurulmuş olan varlık yönetim şirketleri bu Kanun hükümlerine tâbi olarak faaliyetlerini yürütürler.

  1. 1.(6. fıkra)14/10/2021 tarihli ve 7338 sayılı Kanunun 58 inci maddesiyle bu fıkrada yer alan “kuruluş işlemleri de dâhil olmak üzere kuruldukları takvim yılı ve bunu izleyen beş yıl süresince” ibaresi ve “her ne nam altında olursa olsun tahsil edilecek tutarlar 6802 sayılı Gider Vergileri Kanunu gereği ödenecek banka ve sigorta muameleleri vergisinden,” ibaresi madde metninden çıkarılmıştır.
  2. 2.(6. fıkra)Anayasa Mahkemesinin 1/2/2024 tarihli ve E.:2023/110; K.:2024/35 sayılı Kararı ile bu fıkrada yer alan “…492 sayılı Harçlar Kanununa göre ödenecek harçlardan,…” ibaresi iptal edilmiştir.
Kanun metninde bu maddeHam metin
Değişiklik geçmişi(4)
  1. 01.02.2024maddenin bir kısmı 01.02.2024 tarihinde Anayasa Mahkemesince iptal edildi (AYM E.2023/110, K.2024/35)
  2. 14.10.2021bu fıkra 14.10.2021 tarihinde 7338 sayılı Kanunla değiştirildi
  3. 01.02.2018“Sermayesinin yarıdan fazlası doğrudan veya dolaylı olarak kamuya ait olan veya…” ile başlayan fıkra 01.02.2018 tarihinde 7074 sayılı Kanunla kanunla aynen kabul edildi
  4. 02.01.2017“Sermayesinin yarıdan fazlası doğrudan veya dolaylı olarak kamuya ait olan veya…” ile başlayan fıkra 02.01.2017 tarihinde KHK-684 eklendi

Maddenin eski metinleri gösterilmiyor; yalnız hangi bölümün ne zaman, hangi kanunla değiştiği.

Atıflar(7)

Bu maddedeki kavramlar

Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.

Bu maddeyi uygulayan kararlar

539 karar arasından seçildi
  1. 4. Hukuk Dairesi · E. 2021/1740 · K. 2023/12112 · T. 08.11.2023
    Daire kararıOnama
    davacı vekiline 06.10.2020 tarihinde tebliğ edildiği, eksik gider avansı yatırılmakla birlikte istinaf başvuru harcı ile istinaf ilam harcının yatırılmayıp davacı vekilinin dosyaya sunduğu 05.10.2020 tarihli dilekçesi ile müvekkili varlık yönetim şirketinin 5411 Sayılı Bankacılık Kanununun 143. maddesi gereğince harçtan muaf olduğunu beyan etmiş ve istinaf harç ve giderleri,
  2. 4. Hukuk Dairesi · E. 2016/12632 · K. 2019/3133 · T. 28.05.2019
    Daire kararıBozma
    5411 sayılı Bankacılık Kanunu’nun 143.maddesi uyarınca bu kanun kapsamında kurulan Varlık Yönetim Şirketleri kuruluş işlemleri de dahil olmak üzere kuruldukları takvim yılı ve bunu izleyen 5 yıl süresince 492 sayılı Harçlar Kanunu’na göre ödenecek harçlardan istisnadır.
  3. 11. Hukuk Dairesi · E. 2020/8325 · K. 2022/3508 · T. 27.04.2022
    Daire kararıOnama
    davalı temlik alan şirket vekili tarafından asıl ve birleşen davalarda verilen kararlara karşı istinaf kanun yoluna başvuru yapılırken 5411 sayılı Kanun'un 143/5. maddesi gereği kuruluş tarihinden itibaren işlemlerin 5 yıl süre ile her türlü harçtan muaf olduğu belirtilerek istinaf yoluna başvurma harcı ile maktu istinaf karar harcının yatırılmadığı,

Seçim otomatiktir: kararın maddeyi uygulayan cümlesi, mahkemenin bağlayıcılık derecesi, maddenin sonraki değişiklikleri ve kararın bu maddeye özgülüğü birlikte puanlanır. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.