SGGSSK Madde 68Katılım payı alınması

5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu

YürürlükteSon değişiklik: 09.01.2025

Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.

Kısaca

Bu madde, 63. maddede sayılan sağlık hizmetlerinden katılım payı alınacak hizmet türlerini; katılım payının tutarını ve oranını, bu tutarların kendi içindeki sınırlarını, bazı hizmetlerde kademeli artırma ve indirim yetkisini, yardımcı üreme yöntemi tedavisinde deneme sırasına göre uygulanan oranları, katılım paylarının geri ödenmesini, tahsil usulünü ve hesaplama esasını düzenler.

Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.

63 üncü maddede sayılan sağlık hizmetlerinden katılım payı alınacak olanlar şunlardır:

a)Ayakta tedavide hekim ve diş hekimi muayenesi.

b)(Değişik: 25/6/2009-5917/40 md.) Vücut dışı protez ve ortezler

c)Ayakta tedavide sağlanan ilaçlar.

d)(Ek: 25/6/2009-5917/40 md.) Kurumca belirlenecek hastalık gruplarına göre yatarak tedavide finansmanı sağlanan sağlık hizmetleri.

(Değişik ikinci fıkra: 17/1/2012-6270/9 md.) Katılım payı, birinci fıkranın (a) bendindeki sağlık hizmetleri için 20 Türk Lirası olarak uygulanır. Katılım payı, (b) ve (c) bentlerindeki sağlık hizmetleri için gereksiz kullanımı azaltma, sağlık hizmetlerinin niteliği itibarıyla hayati öneme sahip olup olmaması, kişilerin prime esas kazançlarının, gelir ve aylıklarının tutarı ve benzeri ölçütler dikkate alınarak %10 ilâ %20 oranları arasında olmak üzere Kurumca belirlenir. (Ek cümle: 1/3/2012-6283/2 md.) Yukarıdaki (b) ve (c) bentleri kapsamına giren sağlık hizmetlerinden alınacak katılım payını %1’e kadar indirmeye, Kurumun teklifi üzerine Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı yetkilidir. Ayrıca Kurum, birinci fıkranın (c) bendinde belirtilen sağlık hizmetlerinde, aile hekimlerince yazılan reçeteler dâhil olmak üzere reçetede yer alan üç kaleme/üç kutuya kadar ilaç/ilaçlar için 3 Türk Lirası, ilave her bir kalem/kutu ilaç için 1 Türk Lirası olmak üzere katılım payı uygulamaya yetkilidir. Katılım payına ilişkin kutu hesabında enjektable formlar, serum ve beslenme ürünleri ile Kurum tarafından belirlenecek ilaçlar dikkate alınmaz. Kurum, birinci fıkranın (a) bendi gereği belirlediği katılım payını; birinci basamak sağlık hizmeti sunucularında yapılan muayenelerde almamaya ya da daha düşük tutarlarda belirlemeye veya tekrar birinci fıkranın (a) bendi için belirlenen tutara getirmeye, ikinci ve üçüncü basamak sağlık hizmet sunucularında yapılan muayenelerde ise müracaat edilen sağlık hizmeti sunucusunun yer aldığı basamak, sağlık hizmeti sunucusunun resmi ve özel sağlık hizmeti sunucusu niteliğinde olup olmaması, önceki basamaklardan sevkli olarak başvurulup başvurulmadığı gibi hususları göz önünde bulundurarak on katına kadar artırmaya, birinci basamak sağlık hizmeti sunucularından sevk edilenler için yarısına kadar azaltmaya ve sağlık hizmeti sunucuları için farklı belirlemeye yetkilidir. Birinci fıkranın (d) bendinde belirtilen sağlık hizmetleri bedelinin %1’ine kadar katılım payı alınabilir. %1’ine kadar tespit edilen katılım payını almamaya, yarısına kadar indirmeye Kurum yetkilidir. (Değişik cümle:9/1/2025-7538/9 md.) Bu fıkrada belirtilen 1 Türk lirası, 20 Türk lirası ve 3 Türk lirası, 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanunu uyarınca belirlenen yeniden değerleme oranı kadar her yıl artırılır.1

(Mülga üçüncü fıkra: 17/4/2008-5754/43 md.)

(Değişik dördüncü fıkra: 25/6/2009-5917/40 md.) Genel sağlık sigortalısı ve bakmakla yükümlü olduğu kişilerin birinci fıkranın (b) bendi gereği ödeyecekleri katılım payının tutarı, sağlık hizmetinin alındığı tarihteki asgarî ücretin %75’ini, (d) bendi gereği ödeyecekleri katılım payının tutarı ise bir takvim yılında asgari ücret tutarını geçmemek kaydıyla her bir yatarak tedavi için asgari ücretin dörtte birini geçemez.

(Değişik beşinci fıkra: 10/9/2014-6552/47 md.) 63 üncü maddenin birinci fıkrasının (e) bendi gereğince sağlanan ve bir hastalığın tedavisinin başka tıbbi bir yöntemle mümkün olmaması nedeniyle yapılacak yardımcı üreme yöntemi tedavisi dışındaki, yardımcı üreme yöntemi tedavisinde katılım payı ilk denemede %30, ikinci denemede %25, üçüncü denemede %20 oranında uygulanır. Ancak katılım payında dördüncü fıkra gereği uygulanan üst limit dikkate alınmaz.

60 ıncı maddenin birinci fıkrasının (c) bendinin (1), (2) ve (3) numaralı alt bentleri gereği genel sağlık sigortalısı sayılanlar ile bunların bakmakla yükümlü olduğu kişilerin ödemiş oldukları katılım payları, talepleri halinde, 29/5/1986 tarihli ve 3294 sayılı Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışmayı Teşvik Kanunu hükümlerine göre kendilerine geri ödenir.

(Değişik yedinci fıkra: 25/6/2009-5917/40 md.) Katılım paylarını, gelir veya aylık alan kişilerin gelir veya aylıklarından, çalışanların ücret veya maaşlarından mahsup edilmek suretiyle veya eczaneler ile diğer kurum ve kuruluşlar aracılığı ile tahsile ve katılım paylarının ödenme usulünü belirlemeye Kurum yetkilidir. Sözleşmeli sağlık hizmeti sunucularına, tahsil ettikleri katılım payı düşüldükten sonra kalan tutar ödenir.

(Değişik sekizinci fıkra: 17/4/2008-5754/43 md.) Katılım paylarının hesaplanmasında 72 nci maddeye göre tespit edilen sağlık hizmeti tutarları esas alınır.

Katılım paylarının ödenme usûlleri ile bu maddenin uygulanmasına ilişkin diğer usûl ve esaslar, Kurum tarafından çıkarılacak yönetmelikle düzenlenir.

  1. 1.(2. fıkra)9/1/2025 tarihli ve 7538 sayılı Kanunun 9 uncu maddesi ile bu fıkranın birinci cümlesinde yer alan “2” ibaresi “20” şeklinde değiştirilmiş, altıncı cümlesinde yer alan “önceki basamaklardan sevkli olarak başvurulup başvurulmadığı gibi hususları göz önünde bulundurarak on katına kadar artırmaya” ibaresinden sonra gelmek üzere “, birinci basamak sağlık hizmeti sunucularından sevk edilenler için yarısına kadar azaltmaya” ibaresi eklenmiştir.
Kanun metninde bu maddeHam metin
Değişiklik geçmişi(10)
  1. 09.01.2025“Bu fıkrada belirtilen 1 Türk lirası, 20 Türk lirası ve 3 Türk lirası, 4/1/1961…” ile başlayan fıkra (bir cümlesi) 09.01.2025 tarihinde 7538 sayılı Kanunla değiştirildi
  2. 10.09.20145. fıkra 10.09.2014 tarihinde 6552 sayılı Kanunla değiştirildi
  3. 01.03.2012“Yukarıdaki (b) ve (c) bentleri kapsamına giren sağlık hizmetlerinden alınacak…” ile başlayan fıkra (bir cümlesi) 01.03.2012 tarihinde 6283 sayılı Kanunla eklendi
  4. 17.01.20122. fıkra 17.01.2012 tarihinde 6270 sayılı Kanunla değiştirildi
  5. 25.06.2009“Vücut dışı protez ve ortezler c) Ayakta tedavide sağlanan ilaçlar. d) Kurumca…” ile başlayan bent 25.06.2009 tarihinde 5917 sayılı Kanunla değiştirildi
  6. 25.06.2009“Kurumca belirlenecek hastalık gruplarına göre yatarak tedavide finansmanı…” ile başlayan bent 25.06.2009 tarihinde 5917 sayılı Kanunla eklendi
  7. 25.06.20094. fıkra 25.06.2009 tarihinde 5917 sayılı Kanunla değiştirildi
  8. 25.06.20097. fıkra 25.06.2009 tarihinde 5917 sayılı Kanunla değiştirildi
  9. 17.04.20083. fıkra 17.04.2008 tarihinde 5754 sayılı Kanunla yürürlükten kaldırıldı
  10. 17.04.20088. fıkra 17.04.2008 tarihinde 5754 sayılı Kanunla değiştirildi

Maddenin eski metinleri gösterilmiyor; yalnız hangi bölümün ne zaman, hangi kanunla değiştiği.

Atıflar(8)
Bu maddede geçen tanımlar(9)
Kurum
Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığını
Sigortalı
Kısa ve/veya uzun vadeli sigorta kolları bakımından adına prim ödenmesi gereken veya kendi adına prim ödemesi gereken kişiyi, 7) (Değişik: 17/4/2008-5754/1 md.) Hak sahibi: Sigortalının veya sürekli iş göremezlik geliri ile malûllük, vazife malûllüğü veya yaşlılık aylığı almakta olanların ölümü halinde, gelir veya aylık bağlanmasına veya toptan ödeme yapılmasına hak kazanan eş, çocuk, ana ve babasını
Genel sağlık sigortalısı
Bu Kanunun 60 ıncı maddesinde sayılan kişileri, 10) (Değişik: 17/4/2008-5754/1 md.) Bakmakla yükümlü olduğu kişi: 5 inci maddenin birinci fıkrasının (b) bendi ile 60 ıncı maddenin birinci fıkrasının (c) bendinin (1), (2) ve (7) numaralı alt bentleri ile yedinci ve sekizinci fıkraları ile onikinci fıkrasındaki askeri öğrenci adayları ile Jandarma ve Sahil Güvenlik Akademisi öğrenci adayları dışında kalan genel sağlık sigortalısının, sigortalı sayılmayan veya isteğe bağlı sigortalı olmayan, kendi sigortalılığı nedeniyle gelir veya aylık bağlanmamış olan;123 a) Eşini, b) 18 yaşını, lise ve dengi
Ücret
4 üncü maddenin birinci fıkrasının (a) ve (c) bendi kapsamında sigortalı sayılanlara saatlik, günlük, haftalık, aylık veya yıllık olarak para ile ödenen ve süreklilik niteliği taşıyan brüt tutarı
Asgarî ücret
22/5/2003 tarihli ve 4857 sayılı İş Kanunu gereğince 16 yaşından büyük işçiler için belirlenen bir aylık brüt ücreti, 14) (Değişik: 17/4/2008-5754/1 md.) Ay: Ücretleri; her ayın 15'inde ödenen 4 üncü maddenin birinci fıkrasının (a) ve (c) bentleri kapsamındaki sigortalılar için, ayın 15'inden ertesi ayın 15'ine kadar geçen, diğer sigortalılar için ise ayın 1'i ilâ sonu arasında geçen ve otuz gün olarak değerlendirilen süreyi, 15) (Değişik: 17/4/2008-5754/1 md.) Yıl: Ücretleri; her ayın 15'inde ödenen 4 üncü maddenin birinci fıkrasının (a) ve (c) bentleri kapsamındaki sigortalılar için, 15 Ocak
Gelir
İş kazası veya meslek hastalığı halinde sigortalıya veya sigortalının ölümü halinde hak sahiplerine, yapılan sürekli ödemeyi, 17) (Değişik: 17/4/2008-5754/1 md.) Aylık: Malûllük, yaşlılık ve ölüm sigortaları ile vazife malûllüğü halinde yapılan sürekli ödemeyi
Sağlık hizmeti
Genel sağlık sigortalısı ve bakmakla yükümlü olduğu kişilere 63 üncü madde gereği finansmanı sağlanacak tıbbî ürün ve hizmetleri
Sağlık hizmeti sunucusu
Sağlık hizmetini sunan ve/veya üreten; gerçek kişiler ile kamu ve özel hukuk tüzel kişilerini ve bunların tüzel kişiliği olmayan şubelerini
Katılım payı
Sağlık hizmetlerinden yararlanabilmek için, genel sağlık sigortalısı veya bakmakla yükümlü olduğu kişiler tarafından ödenecek tutarı, 27) (Değişik: 4/4/2013-6458/123 md.) Uluslararası koruma başvurusu veya statüsü sahibi ve vatansız kişi: İçişleri Bakanlığı tarafından başvuru sahibi, mülteci, ikincil koruma veya şartlı mülteci statüsü sahibi veya vatansız olarak tanınan kişileri

Bu maddedeki kavramlar

Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.

Bu maddeyi uygulayan kararlar

178 karar arasından seçildi
  1. 10. Hukuk Dairesi · E. 2011/14286 · K. 2012/6567 · T. 03.04.2012
    Daire kararıDüzeltilerek onama
    1- 5510 sayılı Yasanın 68. maddesi gereğince sağlık hizmetlerinden yararlanılması nedeniyle alınması gereken katılım payının hükmün infazı sırasında Kurum tarafından yapılacak ödemede gözetilmesi gerektiğinin belirtilmemiş olması, usul ve yasaya aykırıdır.

    Madde bu karardan sonra (09.01.2025) kısmen değişti; kararın dayandığı hükmün bugünkü hâli ayrıca kontrol edilmeli.

  2. 10. Hukuk Dairesi · E. 2014/4954 · K. 2014/20600 · T. 24.10.2014
    Daire kararıDüzeltilerek onama
    ...-5510 sayılı Kanunun 68'inci maddesi uyarınca sağlık hizmetlerinden yararlanılması nedeniyle katılım payı alınması öngörülmüş olup; dava dosyasında Kurumca ödeme yapılırken 867,00 TL’den yüzde ... katılım payı düşüldükten sonra 693,60 TL şeklinde ödeme yapıldığı, Mahkemece 867,00 TL’nin değil de 693.60 TL’nin ödenmesi gereken ....500 TL’den düşülüp davanın kabulü şeklinde hüküm kurulması ve tahsiline karar verilen sigortalının tedavisinde kullanılan işitme cihaz bedelinden hükmün infazında, Kurum tarafından hesaplanacak katılım payının düşülmesi gerektiğinin belirtilmemesi,

    Madde bu karardan sonra (09.01.2025) kısmen değişti; kararın dayandığı hükmün bugünkü hâli ayrıca kontrol edilmeli.

  3. Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi · E. 2023/584 · K. 2024/270 · T. 07.05.2024
    İlk derece
    Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 6661 sayılı Torba Kanunun 17.maddesi ile 5510 sayılı Kanuna eklenen geçici 8.madde ile işverenlere SGK devlet desteği verilmiştir.SGK Başkanlığı tarafından yayımlanan 10.02.2016 tarihli ve 2016/4 sayılı Genelge ile asgari ücret desteği ile ilgili gerekli açıklamalar yapılmış,söz konusu Genelgeye göre 5510 sayılı Kanunun 68.maddesine göre söz konusu destekten, anılan Kanunun 4.maddesinin |/a bendi kapsamında haklarında uzun vadeli sigorta kolları hükümleri uygulanan sigortalıları çalıştıran özel sektör işyerleri ile S018 sayılı Kanuna ekli | sayılı cetvelde

    Madde bu karardan sonra (09.01.2025) kısmen değişti; kararın dayandığı hükmün bugünkü hâli ayrıca kontrol edilmeli.

Seçim otomatiktir: kararın maddeyi uygulayan cümlesi, mahkemenin bağlayıcılık derecesi, maddenin sonraki değişiklikleri ve kararın bu maddeye özgülüğü birlikte puanlanır. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.

Bu maddeye özel soru

Sosyal Güvenlik Hukuku

Aşağıdaki durumlardan hangisinde "katılım payı" alınır?

  1. A) İş kazası ile meslek hastalığı halleri
  2. B) Ayakta tedavide hekim muayenesi
  3. C) Afet ve savaş hali nedeniyle sağlanan sağlık hizmetleri
  4. D) Aile hekimi muayeneleri
  5. E) Organ, doku ve kök hücre nakli