TBK Madde 5424. Malın açık artırmayla satılması
6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu
Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.
Kısaca
Bu madde, komisyoncuya verilen malın satılamaması veya vekâlet verenin satış emrinden cayması hâlinde, vekâlet verenin malı geri almakta aşırı ölçüde gecikmesi durumunda komisyoncunun malı açık artırmayla ya da hâkimin belirleyeceği başka bir yolla sattırabilmesini düzenler. Ayrıca satış kararının mahkemece verilme usulünü, vekâlet verenin dinlenmeden karar verilebilme halini ve artırmanın yer ve zamanının vekâlet verene bildirilmesi yükümünü içerir.
Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.
Komisyoncuya verilen malın satılamaması veya satış emrinden cayılması durumunda vekâlet veren, malı geri almakta ya da o malla ilgili başka işlem yapmakta aşırı ölçüde gecikirse komisyoncu, malı bulunduğu yer mahkemesinden karar alarak açık artırmayla sattırabilir. Ancak, mal borsada kayıtlıysa veya piyasa fiyatı varsa ya da yapılacak masrafa oranla değeri azsa, hâkim satışın başka bir yolla yapılmasına da karar verebilir.
Malın bulunduğu yerde vekâlet veren ya da temsilcisi hazır bulunmazsa, satış kararı vekâlet veren dinlenmeksizin de verilebilir.
Malın hızla değer kaybetmesi hâli dışında, artırmanın yer ve zamanının mahkemece vekâlet verene bildirilmesi zorunludur.
5.Komisyoncunun kendisiyle işlem yapması
a. Bedel ve ücret
Madde gerekçesi
818 sayılı Borçlar Kanununun 426 nci maddesini karşılamaktadır. Tasarının üç fıkradan oluşan 542 nci maddesinde, malın açık artırmayla satılması düzenlen mektedir. 818 sayılı Borçlar Kanununun 426 nci maddesinin kenar başlığında kullanılan "4. Emtianın müzayede ile satılması" şeklindeki ibare, Tasarıda "2. Malın açık artırmayla satılması" şeklinde değiştirilmiştir. 818 sayılı Borçlar Kanununun 426 nci maddesinin birinci fıkrasından farklı olarak Tasarının 542 nci maddesinin birinci fıkrasına, "Ancak, mal borsada kayıtlıysa veya piyasa fiyatı varsa ya da yapılacak masrafa oranla değeri azsa, hâkim satışın başka bir yolla yapılmasına da karar verebilir." cümlesi eklenerek madde, Tasarının 107 nci maddesinin ikinci fıkrası ile uyumlu hâle getirilmiştir. 818 sayılı Borçlar Kanununun 426 nci maddesinin son fıkrasında kullanılan "resmen ihbar edilmek lâzımdır" şeklindeki ibare, Tasannın alacaklının temerrüdüne ilişkin 107 nci maddesine ben zer biçimde, Tasanda "mahkemece vekâlet verene bildirilmesi zorunludur" şekline dönüştürülmüştür.
Gerekçe kanun koyucunun açıklamasıdır, hüküm değildir; çelişirse madde metni esastır. Kaynak belge
Bu maddedeki kavramlar
- Açık artırma
- Komisyoncu
- Vekâlet veren
- Aşırı ölçüde gecikme
- Mahkeme kararıyla satış
Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.