TTK Madde 1182III- Taşıyanın kusursuzluk ve uygun illiyet bağı karinelerinden yararlandığı hâller
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu
Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.
Kısaca
Bu madde, deniz yoluyla eşya taşımasında taşıyanın kusursuz sayılacağı sebepleri sıralar; bu sebeplerden doğan zarar bakımından taşıyanın sorumluluğunun kapsamını belirler. Tehlike ve kazalar, harp ve benzeri olaylar, mahkeme el koymaları, grev ve lokavt, yükleten, taşıtan ve maliki gibi kişilerin fiil ve ihmalleri, eşyanın kendiliğinden eksilmesi veya gizli ayıbı, yetersiz ambalaj ve işaretler gibi sebepleri düzenler.
Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.
(1)Zararın aşağıdaki sebeplerden ileri gelmesi hâlinde taşıyan ve adamları, kusursuz sayılır:
a)Denizin veya geminin işletilmesine elverişli diğer suların tehlike ve kazaları.
b)Harp olayları, karışıklık ve ayaklanmalar, kamu düşmanlarının hareketleri, yetkili makamların emirleri veya karantina sınırlamaları.
c)Mahkemelerin el koyma kararları.
d)Grev, lokavt veya diğer çalışma engelleri.
e)Yükleten, taşıtan ve eşyanın maliki ile bunların temsilcilerinin ve adamlarının fiil veya ihmalleri.
f)Hacim veya tartı itibarıyla kendiliğinden eksilme veya eşyanın gizli ayıpları ya da eşyanın kendisine özgü doğal cins ve niteliği.
g)Ambalajın yetersizliği.
h)İşaretlerin yetersizliği.
(2)Birinci fıkradaki sebeplerin ortaya çıkmasına taşıyanın sorumlu olduğu bir olayın yol açtığı ispatlanırsa, taşıyan sorumluluktan kurtulamaz.
(3)Zararın, durumun gereklerine göre birinci fıkrada yazılı sebeplerin birinden ileri gelmesi muhtemel ise, bu sebepten ortaya çıktığı varsayılır; ancak, aksi ispatlanabilir.
Madde gerekçesi
6762 sayılı Kanunun 1063 üncü maddesi ile 1924 tarihli Brüksel Sözleşmesinin 4 üncü maddesinin ikinci fıkrasının (c) ilâ (p) bentlerinden başlığı değiştirilmek suretiyle alınmış; Tasarının 1181 inci maddesinde ayrıca düzenlenmiş olması sebebiyle kurtarma hâline bu maddede yer verilmemiştir. Tasarının 1179 uncu maddesinde sorumluluktan kurtulabilmesi için taşıyanın za rarın sebebini ve bu sebebin gerçekleşmesinde gerek kendisinin, gerek adamlarının kusurunun bu lunmadığını ispat etmesi şart koşulduğu halde b ı maddede yazılı hallerde aksi ispatlanmadıkça ta şıyanın ve adamlarının kusurunun olmadığı ve zarar ile sebep arasında uygun illiyet bağının bulun duğu varsayılmaktadır. — 3 6 1 -
Gerekçe kanun koyucunun açıklamasıdır, hüküm değildir; çelişirse madde metni esastır. Kaynak belge
Bu maddedeki kavramlar
- Gizli ayıp
- Taşıyanın adamları
- Kendiliğinden eksilme
- Kusursuzluk sebebi
- Muhtemel sebep karinesi
Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.