TTK Madde 11994. Zıyaa uğrayan eşyanın durumu
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu
Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.
Kısaca
TTK m.1199, taşıma (navlun) sözleşmesinde eşyanın zıyaı (kaybı, zayi olması) hâlinde navlunun akıbetini düzenler. Boşaltma süresinin sonuna kadar kaza sonucu zıyaa uğrayan eşya için navlunun ödenmemesini ve peşin ödenmişse geri alınmasını, götürü navlunda kısmi zıyaın oranında indirimi, niteliği gereği kendiliğinden eksilen veya bozulan eşya ile yolda ölen hayvanlar için navlunun yine de ödenmesini ve müşterek avarya nedeniyle feda edilen eşyaya düşen garame payına ilişkin hükmü kapsar.
Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.
(1)Boşaltma süresinin sonuna kadar bir kaza sonucunda zıyaa uğrayan eşya için navlun ödenmez ve peşin ödenmiş ise geri alınır. Navlun götürü kararlaştırılmış ise eşyanın bir kısmının zıyaı, navlunun o oranda indirilmesini istemeye hak verir.
(2)Niteliği itibarıyla, özellikle içinden bozulma, kendiliğinden eksilme ve olağan akma ve sızma yüzünden zıyaa uğrayan eşya ile yolda ölen hayvanlar için, teslim edilmiş olup olmadıklarına bakılmaksızın navlun ödenir.
(3)Müşterek avarya dolayısıyla feda edilmiş olan eşyaya düşen navlun için ödenecek garame payları hakkında müşterek avarya hükümleri uygulanır.
Madde gerekçesi
6762 sayılı Kanunun 1072 nci maddesinden, mehaz Alm. TK.'nm 617 ilâ 618 inci paragrafları ile karşılaştırılarak ve dili güncelleştirilerek alınmıştır. Sürastaryanın başlamasıyla birlikte navlunun tümü muaccel olacağı için, bu anda karşı edim rizikosu da taşıtana geçecektir; do layısıyla, sürastarya boyunca taşıyanın kusuru elmadan yükün ziyaa veya hasara uğraması halinde, taşıtan yine de navlunun tamamını, yük zarar görmemiş gibi, ödemek zorunda olacaktır. Birinci fık- — 3 6 4 - ranın birinci cümlesine yapılan ilâve ile bu husus açıklığa kavuşturulmuştur. 6762 sayılı Kanunun 1072 nci maddesinin ikinci fıkrasında düzenlenen "navlunun toptan kararlaştırılması" hâli kırkam bar sözleşmelerinde (örneğin "5 konteyner" için) de söz konusu olabileceğinden, bu fıkra genelleş- tirilerek ilk fıkra ile birleştirilmiştir. 6762 sayılı Kanunun tasarısını gözden geçiren Adliye Encüme ni tarafından 1072 nci madde için bildirilen gerekçeye uygun olarak, son fıkrada "navlun için öde necek garame payı" ibaresi tercih edilmiştir.
Gerekçe kanun koyucunun açıklamasıdır, hüküm değildir; çelişirse madde metni esastır. Kaynak belge
Atıflar(2)
Bu maddeye atıf yapanlar
- TTK m.1216saklı tutulur
- TTK m.1217saklı tutulur
Bu maddedeki kavramlar
- Boşaltma süresi
- Garame payı
- Zıyaa uğrama
- Götürü navlun
- Niteliği itibarıyla zıyaa uğrayan eşya
Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.