TTK Madde 5912. Rüçhan hakkı

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu

Yürürlükte

Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.

Kısaca

Madde, limited şirket ortaklarının esas sermaye artırımına katılma hakkını (birinci fıkra), genel kurulun sermaye artırımı kararıyla rüçhan hakkını sınırlandırma veya kaldırma koşullarını (ikinci fıkra) ve rüçhan hakkının kullanılabilmesi için tanınacak asgari süreyi (üçüncü fıkra) düzenler. Hüküm, esas sermayesi paylara bölünmemiş limited şirketlerdeki ortaklar bakımından uygulanır; anonim şirketlerdeki rüçhan hakkı bu maddenin değil, anonim şirketlere ilişkin hükümlerin konusudur.

Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.

(1)Şirket sözleşmesinde veya artırma kararında aksi öngörülmemişse, her ortak, esas sermaye payı oranında, esas sermayenin artırılmasına katılmak hakkını haizdir.

(2)Genel kurulun sermaye artırımına ilişkin kararıyla, ortakların yeni payları almaya ilişkin rüçhan hakkı, ancak haklı sebeplerin varlığında ve 621 inci maddenin birinci fıkrasının (e) bendinde öngörülen nisapla sınırlandırılabilir veya kaldırılabilir. Özellikle, işletmelerin, işletme kısımlarının, iştiraklerin devralınmaları ve işçilerin şirkete katılmaları haklı sebep olarak kabul edilebilir. Rüçhan hakkının sınırlandırılması veya kaldırılması suretiyle hiç kimse haklı görülemeyecek şekilde yararlandırılamaz veya kayba uğratılamaz.

(3)Rüçhan hakkının kullanılabilmesi için en az onbeş gün süre verilir.

Kanun metninde bu maddeHam metin
Madde gerekçesi

Hükmün birinci fıkrası 6762 sayılı Kanunun 516 ncı maddesinin ikinci fıkrası nın tekrarıdır. İkinci fıkranın birinci cümlesi, doğal olanı açıkladığı ve bir hukuk kuralı niteliği ta şımadığı için Tasanda yer almamıştır. 6762 sayılı Kanunun 516 ncı maddesinin ikinci fıkrasında rüçhan hakkı tanınmış, ancak düzen lememişti. Tasarı, rüçhan hakkını güçlü ortaklık hakkı olarak kabul etmekte, özellikle ikinci fıkra sında öngörülen hükümlerle, sınırlandırılabilmesi ile kaldırılabilmesini şartlara bağlamaktadır. Önemli yenilik, rüçhan hakkının ancak haklı sebeplerin varlığında sınırlandırılabilmesi veya kaldırı- labilmesidir. Tasarı ayrıca haklı sebepler sayılan halleri de göstermiştir. Düzenleme anonim şirketler deki düzenlemeye paraleldir. Açıklamalar için işaret olunan hükme ilişkin gerekçeye bakılmalıdır.

Gerekçe kanun koyucunun açıklamasıdır, hüküm değildir; çelişirse madde metni esastır. Kaynak belge

Atıflar(1)

Bu maddenin atıf yaptıkları

Bu maddedeki kavramlar

Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.

Bu maddeyi uygulayan kararlar

11 karar arasından seçildi
  1. Konya Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi · E. 2024/1150 · K. 2024/1694 · T. 24.10.2024
    İstinafGönderme
    Sermaye artırımına ilişkin olarak 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanununun 591.maddesinde;"(1) Şirket sözleşmesinde veya artırma kararında aksi öngörülmemişse, her ortak, esas sermaye payı oranında, esas sermayenin artırılmasına katılmak hakkını haizdir.(2) Genel kurulun sermaye artırımına ilişkin kararıyla, ortakların yeni payları almaya ilişkin rüçhan hakkı, ancak haklı sebeplerin varlığında ve 621 inci maddenin birinci fıkrasının (e) bendinde öngörülen nisapla sınırlandırılabilir veya kaldırılabilir.
  2. 11. Hukuk Dairesi · E. 2023/2916 · K. 2024/5775 · T. 10.07.2024
    Daire kararıOnama
    payın üçüncü kişiye devredilmek istenmesi halinde, mevcut şirket ortaklarına bu paya ilişkin ön alım hakkı veya rüçhan hakkı tanıyan bir düzenleme de mevcut olmadığı, limited şirketlerde ortakların sahip olduğu rüçhan hakkının 6102 sayılı Kanun'un 591 inci maddesinde düzenlendiği, bu düzenleme ise pay devrine ilişkin olmadığı, esas sermayenin arttırılması halinde, ortaklara payları oranında arttırıma katılma hakkı vermektedir ve sözleşme ile pay devri hallerine uygulanamayacağı,
  3. Konya 3. Asliye Ticaret Mahkemesi · E. 2024/82 · K. 2024/324 · T. 14.05.2024
    İlk dereceKısmen kabul/bozma
    Sermaye artırımına ilişkin olarak 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanununun 591.maddesinde;"(1) Şirket sözleşmesinde veya artırma kararında aksi öngörülmemişse, her ortak, esas sermaye payı oranında, esas sermayenin artırılmasına katılmak hakkını haizdir.(2) Genel kurulun sermaye artırımına ilişkin kararıyla, ortakların yeni payları almaya ilişkin rüçhan hakkı,

Seçim otomatiktir: kararın maddeyi uygulayan cümlesi, mahkemenin bağlayıcılık derecesi, maddenin sonraki değişiklikleri ve kararın bu maddeye özgülüğü birlikte puanlanır. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.

Bu maddeye özel soru

Ticaret Hukuku

  Sermaye artırımı sırasında mevcut pay sahiplerinin, yeni çıkarılan payları sermaye payları oranında öncelikli olarak satın alma hakkına ne ad verilir?

  1. A) Rüçhan Hakkı
  2. B) Tasfiye Payı Hakkı
  3. C) Bedelsiz Pay Hakkı
  4. D) Hazırlık Devresi Faizi
  5. E) Huzur Hakkı