TKHK Madde 4Temel ilkeler
6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun
Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.
Kısaca
6502 sayılı Kanun m.4, tüketici işlemlerinde sözleşme ve bilgilendirmelerin şekline, sözleşme koşullarının değiştirilemezliğine, ek bedel alınmasının sınırlarına, ücret ve masraf bilgilerinin verilmesine, senet düzenlenmesine, tüketici işlemlerinde teminat ve faiz türlerine ve katılım bankalarının kapsama alınmasına ilişkindir. Madde, tüketici işlemi taraflarından tüketici ile sözleşmeyi düzenleyen satıcı ya da sağlayıcı arasındaki ilişkiye uygulanır.
Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.
(1)Bu Kanunda yazılı olarak düzenlenmesi öngörülen sözleşmeler ile bilgilendirmeler en az on iki punto büyüklüğünde, anlaşılabilir bir dilde, açık, sade ve okunabilir bir şekilde düzenlenir ve bunların bir nüshası kâğıt üzerinde veya kalıcı veri saklayıcısı ile tüketiciye verilir. Sözleşmede bulunması gereken şartlardan bir veya birkaçının bulunmaması durumunda, eksiklik sözleşmenin geçerliliğini etkilemez. Bu eksiklik sözleşmeyi düzenleyen tarafından derhâl giderilir.
(2)Sözleşmede öngörülen koşullar, sözleşme süresi içinde tüketici aleyhine değiştirilemez.
(3)Tüketiciden; kendisine sunulan mal veya hizmet kapsamında haklı olarak yapılmasını beklediği ve sözleşmeyi düzenleyenin yasal yükümlülükleri arasında yer alan edimler ile sözleşmeyi düzenleyenin kendi menfaati doğrultusunda yapmış olduğu masraflar için ek bir bedel talep edilemez. Bankalar, tüketici kredisi veren finansal kuruluşlar ve kart çıkaran kuruluşlar tarafından tüketiciye sunulan ürün veya hizmetlerde ise tüketiciden faiz dışında alınacak her türlü ücret, komisyon ve masraf türleri ile bunlara ilişkin usul ve esaslar Bakanlığın görüşü alınarak bu Kanunun ruhuna uygun olarak ve tüketiciyi koruyacak şekilde Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası tarafından belirlenir.1
(4)Bu Kanunda düzenlenen sözleşmelere istinaden tüketiciden talep edilecek her türlü ücret ve masrafa ilişkin bilgilerin, sözleşmenin eki olarak kâğıt üzerinde yazılı şekilde tüketiciye verilmesi zorunludur. Uzaktan iletişim aracıyla kurulan sözleşmelerde ise, bu bilgiler kullanılan uzaktan iletişim aracına uygun şekilde verilir. Bu bilgilerin tüketiciye verildiğinin ispatı sözleşmeyi düzenleyene aittir.
(5)Tüketicinin yapmış olduğu işlemler nedeniyle kıymetli evrak niteliğinde sadece nama yazılı ve her bir taksit ödemesi için ayrı ayrı olacak şekilde senet düzenlenebilir. Bu fıkra hükümlerine aykırı olarak düzenlenen senetler tüketici yönünden geçersizdir.
(6)Tüketici işlemlerinde, tüketicinin edimlerine karşılık olarak alınan şahsi teminatlar, her ne isim altında olursa olsun adi kefalet sayılır. Tüketicinin alacaklarına ilişkin karşı tarafça verilen şahsi teminatlar diğer kanunlarda aksine hüküm bulunmadıkça müteselsil kefalet sayılır.
(7)Temerrüt hâli de dâhil olmak üzere, tüketici işlemlerinde bileşik faiz uygulanmaz.
(8)Bu Kanun tüm düzenlemeleri yönünden katılım bankalarını da kapsar. Uygulama, kâr payı dikkate alınarak yapılır.
- 1.(3. fıkra)20/2/2020 tarihli ve 7222 sayılı Kanunun 39 uncu maddesiyle, bu fıkranın ikinci cümlesinde yer alan “Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu” ibaresi “Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası” şeklinde değiştirilmiştir.
Atıflar(1)
Bu maddeye atıf yapanlar
Bu maddedeki kavramlar
- Adi kefalet
- Bileşik faiz
- Kalıcı veri saklayıcısı
- Müteselsil kefalet
- Tüketici işlemi
- Katılım bankası ve kâr payı
Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.
Bu maddeyi uygulayan kararlar
408 karar arasından seçildiİçtihat ayrılığı olabilir: bu maddede en yeni Genel Kurul kararı (01.10.2025, bozma) önceki Kurul kararlarının çoğunluğuna zıt yönde. Kararları metinleriyle birlikte okuyun.
- Hukuk Genel Kurulu E.2025/259 K.2025/594 T.2025-10-01Hukuk Genel KuruluBozmaYerleşik içtihat
17. Ayıba ilişkin düzenleme, sözleşme tarihi itibariyle somut olayda uygulanması gereken 4077 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun’un (TKHK) 4. maddesinde yer almaktadır.
- 3. Hukuk Dairesi · E. 2023/2093 · K. 2024/1108 · T. 12.03.2024Daire kararıBozma
ayrıca 6502 sayılı Kanun'un 4/5 inci maddesine göre davacının her zaman sözleşmenin geçersiz olduğunun tespiti ile çekleri ve yapmış olduğu ödemeleri geri isteyebileceği gerekesiyle, davanın kabulüne, keşidecisi ... olan ödeme günü 10.10.2018 olan 300.000,00 TL bedelli, ödeme günü 30.11.2018 olan 200.000,00 TL bedelli, ödeme günü 08.12.2018 olan 300.000,00 TL bedelli ve ödeme günü 20.10.2018 olan 285.000,
- 3. Hukuk Dairesi · E. 2023/5484 · K. 2024/989 · T. 05.03.2024Daire kararıRet
icra dosyasına dava tarihine kadar yapılan ödemelerin dava tarihi itibari ile işleyecek yasal faizi ile iadesine karar vermek gerektiği, kaldı ki taraflar arasındaki araç satış işleminin tüketici işlemi niteliğinde olduğu, 6502 Sayılı Kanunun 4/5 inci maddesi gereğince tüketicinin yapmış olduğu işlemler nedeniyle kıymetli evrak niteliğinde sadece nama yazılı ve her bir taksit ödemedi için ayrı ayrı olacak şekilde senet düzenlenebileceği,
Seçim otomatiktir: kararın maddeyi uygulayan cümlesi, mahkemenin bağlayıcılık derecesi, maddenin sonraki değişiklikleri ve kararın bu maddeye özgülüğü birlikte puanlanır. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.